ชัวร์ก่อนแชร์: การข้ามเพศคือการป่วยทางจิต จริงหรือ?

16 มิถุนายน 2568
แปลและเรียบเรียงบทความ : อดิศร สุขสมอรรถ
ตรวจทานและพิสูจน์อักษร : คมส์ธนนท์ ศุขอัจจะสกุล

ข้อมูลน่าสงสัย :

มีข้อมูลเท็จเกี่ยวกับความหลากหลายทางเพศเผยแพร่ในต่างประเทศ เมื่อ วิเวก รามาสวามี นักธุรกิจและผู้ท้าชิงตำแหน่งผู้ว่าการรัฐโอไฮโอจากพรรครีพับลิกัน กล่าวระหว่างการหาเสียงว่า การข้ามเพศ โดยเฉพาะในเด็ก คือความผิดปกติทางจิต

บทสรุป :

1.WHO ยกเลิกการข้ามเพศจากบัญชีความผิดปกติทางจิตตั้งแต่ปี 2019
2.การข้ามเพศถูกย้ายมายังหมวดภาวะที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพทางเพศ

FACT CHECK : ตรวจสอบข้อเท็จจริง :

อย่างไรก็ดี แม้ Transsexualism หรือการข้ามเพศ จะเคยจัดเป็นหนึ่งในความผิดปกติทางจิตโดยองค์การอนามัยโลก (WHO) แต่ปัจจุบันการข้ามเพศไม่ถือเป็นความผิดปกติทางจิตอีกต่อไป

WHO ยกเลิกการข้ามเพศจากบัญชีความผิดปกติทางจิตตั้งแต่ปี 2019

บัญชีจำแนกทางสถิติสากลเกี่ยวกับโรคและปัญหาสุขภาพ (International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems : ICD) ฉบับล่าสุดในปี 2019 หรือ ICD-11 ที่จัดทำโดยองค์การอนามัยโลก ได้ทำการย้าย การข้ามเพศ ซึ่งเคยอยู่ในหมวดความผิดปกติทางจิต (Mental Health Disorders) ไปอยู่ในหมวดภาวะที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพทางเพศ (Conditions Related to Sexual Health)

แต่เดิมในบัญชีจำแนกโรคฉบับเดิม หรือ ICD-10 ได้ระบุการข้ามเพศในผู้ใหญ่ว่าเป็นอาการ Transexualism และอาการ Gender Identity Disorder สำหรับเด็ก ก่อนที่บัญชีจำแนกโรคฉบับใหม่หรือ ICD-11 จะเปลี่ยนมาใช้ชื่อเรียกการข้ามเพศทั้งเด็กและผู้ใหญ่ว่า Gender Incongruence หรือการไม่สอดคล้องทางเพศ

เช่นเดียวกับ คู่มือการวินิจฉัยและสถิติสำหรับความผิดปกติทางจิต (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders : DSM) โดยสมาคมจิตเวชศาสตร์สหรัฐอเมริกา (American Psychiatric Association) ได้ยกเลิกการข้ามเพศจากการเป็นความผิดปกติทางจิตตั้งแต่ปี 2013 และเปลี่ยนชื่อจาก ภาวะไม่พอใจในเพศสภาพของตนเอง หรือ Gender Identity Disorder มาเป็น ความทุกข์ใจในเพศสภาพ หรือ Gender Dysphoria

แม้จะมีเสียงโต้แย้งให้ WHO นำเอาการข้ามเพศออกจากบัญชีจำแนกโรคโดยสมบูรณ์ แต่การทำเช่นนั้นถือเป็นการสร้างอุปสรรคต่อการเข้าถึงกระบวนการบำบัดเพื่อการข้ามเพศหรือ Gender Affirming Care เพราะการนำออกจากบัญชีจำแนกโรค จะทำให้ผู้เข้ารับการบำบัดเพื่อการข้ามเพศไม่ได้รับการคุ้มครองจากแผนประกันสุขภาพ

ดร.เลล เซย์ ผู้เชี่ยวชาญโรคระบบสืบพันธุ์ขององค์การอนามัยโลก ชี้แจงว่าเหตุผลที่การข้ามเพศถูกย้ายออกจากหมวดความผิดปกติทางจิต เนื่องจากวงการแพทย์มีความเข้าใจภาวะดังกล่าวมากขึ้น จนยืนยันได้ว่าการข้ามเพศไม่ใช่ความผิดปกติทางจิตอีกต่อไป

การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวมีจุดประสงค์สำคัญเพื่อลดอคติต่อคนข้ามเพศ โดยไม่ขัดขวางโอกาสการเข้าถึงการบำบัดเพื่อการข้ามเพศ

Gender Dysphoria ความทุกข์ใจในเพศสภาพ

แม้ความทุกข์ใจในเพศสภาพหรือ Gender Dysphoria จะเป็นปัญหาทางจิตใจที่เกิดกับคนข้ามเพศ ที่อาจนำไปสู่ปัญหาความผิดปกติทางจิตอื่น ๆ ในภายหลัง แต่ปัจจัยไม่ได้เกิดจากการเป็นคนข้ามเพศ แต่สาเหตุเกิดจากการอคติในสังคมที่มีต่อคนข้ามเพศ

มีงานวิจัยหลายชิ้นพบว่า ปัญหาทางจิตใจที่เกิดกับคนข้ามเพศ มีสาเหตุมาจากอคติและการแบ่งแยกที่ถูกปฏิบัติจากสังคมโดยเฉพาะ

ผู้เชี่ยวชาญย้ำว่า ความทุกข์ใจในเพศสภาพอาจไม่เกิดกับคนข้ามเพศทุกราย ขึ้นอยู่กับสภาพจิตใจของคนข้ามเพศแต่ละราย

ซึ่งการบำบัดความทุกข์ใจในเพศสภาพ สามารถรักษาได้ด้วยการยืนยันเพศสภาพผ่านกระบวนการหลายระดับ ทั้งการปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตตามเพศสภาพ การใช้ฮอร์โมนบำบัด จนถึงการบำบัดด้วยการผ่าตัดข้ามเพศ

ข้อมูลอ้างอิง :

https://www.politifact.com/factchecks/2023/sep/28/vivek-ramaswamy/vivek-ramaswamy-got-it-wrong-being-trans-isnt-a-me/
https://www.bbc.com/news/health-48448804