พบลาย 'นาซกา' ใหม่ 303 รูป มีตั้งแต่คนหัวขาด ลามะน่ารัก ไปจนถึงวาฬเพชฌฆาตถือมีด

AI ช่วยนักวิทยาศาสตร์ค้นพบภาพวาดโบราณนาซกา (Nazca) หลายร้อยภาพในทะเลทรายเปรู ตั้งแต่ลามะน่ารัก ไปจนถึงมนุษย์ที่ถูกตัดหัวและวาฬเพชฌฆาตที่ถือมืด

นับตั้งแต่มีการค้นพบ ‘เส้นนาซกา’ ครั้งแรกในช่วงทศวรรษ 1940 บนที่ราบสูงอันแห้งแล้งที่มีชื่อว่า นาซกาปัมปา (Nazca Pampa) นักโบราณคดีก็ได้เห็นศิลปะโบราณนี้ไปแล้วมากกว่า 430 ภาพซึ่งทั้งหมดมองเห็นได้จากท้องฟ้าเท่านั้น

ภาพเหล่านี้ได้สร้างความงุนงงให้กับผู้เชี่ยวชาญมาเป็นเวลานานว่าผู้คนยุคก่อนสร้างสิ่งนี้มาได้อย่างไรและเพื่ออะไร และในตอนนี้พวกเขาก็ต้องประหลาดใจอีกครั้งเมื่อ Masato Sakai นักโบราณคดีและนักมานุษวิทยาจากมหาวิทยาลัยมากาโตะในญี่ปุ่น พบว่ายังมีร่องรอยซ่อนอยู่อีกมากถึง 303 ภาพด้วยความช่วยเหลือเล็กน้อยจากปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI

“เหตุผลและจุดประสงค์ในการสร้างจีโอกลิฟ (geoglyphs: รูปวาดบนพื้นโลก) ยังคงเป็นเรื่องไม่ชัดเจนมานาน เพราะว่านักวิจัยก่อนหน้านี้ขาดข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับการกระจายและประเภทของจีโอกลิฟ” Sakai กล่าว “อย่างไรก็ตามในรายงานนี้ ต้องขอบคุณการสำรวจภาคสนามที่ใช้ AI และการสำรวจระยะไกลที่ทำให้สามารถชี้แจงการกระจายของจีโอกลิฟได้ ส่งผลให้เราสามารถอธิบายจุดประสงค์เบื้องพลังการสร้างได้”

นักวิจัยเชื่อว่าภาพเหล่านี้เป็นตัวแทนของสิ่งศักดิ์สิทธิ์ โดยได้รับการออกแบบขึ้นเพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการเดินทางไปแสวงบุญาที่คาฮัวซี ซึ่งเป็นศูนย์กลางพิธีกรรมของวัฒนธรรมนาซกาและสามารถมองเห็นได้จากมุมสูงเหมือนตั้งใจให้เทพที่อยู่บนท้องฟ้ามองเห็น

ทีมวิจัยระบุว่าจีโอกลิฟเหล่านี้คาดว่าถูกแกะสลักครั้งแรกในช่วงระหว่าง 500 ปีก่อนคริสตกาล ถึง 500 ปีหลังคริสตกาล และเมื่อเวลาผ่านไปเรื่อย ๆ ภาพก็ถูกสังเกตได้ยากขึ้นอย่างมากทำให้เป็นการยากที่จะตรวจพบบนพื้นที่ขนาดใหญ่กว่า 400 ตารางกิโลเมตร

แต่ด้วย AI ที่ถูกฝึกฝนมาให้มองหาร่องรอยเล็ก ๆ น้อย ๆ ที่จางในสายตามนุษย์ นักวิทยาศาสตร์ก็ค้นพบรูปร่างที่น่าประหลาดใจ โดยเฉลี่ยแล้วแต่ละภาพมีความยาวประมาณ 90 เมตร ตั้งแต่รูปทรงเรขาคณิตไปจนถึงสัตว์ป่า และบางภาพก็ดูรุนแรงอย่างไม่น่าเชื่อ

“บนลวดลายจากยุคนาซกานี้ มีภาพวาฬเพชฌฆาตที่ถือมีดตัดศีรษะมนุษย์อยู่” Sakai กล่าว “ดังนั้นเราจึงสามารถจัดให้วาฬเพชฌฆาตเป็นสิ่งมีชีวิตที่ทำการสังเวยมนุษย์ได้”

การค้นพบเหล่านี้อาจให้เบาะแสเกี่ยวกับอารยธรรม วัฒนธรรม วิถีชีวิต ความเชื่อ ชุมชน และพิธีกรรมโบราณ Sakai เชื่อว่าหากพวกเขาค้นหาต่อไป อาจมีคำตอบที่ชัดเจนกว่านี้รอให้ถูกพบอยู่

“ในอารยธรรรมแอนเดียนโบราณ ข้อมูลที่สำคัญทางสังคมบางครั้งก็ถูกถ่ายทอดผ่านการผสมผสานและการจัดเรียงรูปภาพ ผมเชื่อว่าข้อมูลนั้นถูกจารึกไว้บนผืนดินนาซกาปัมปาผ่านการจัดเรียงและการรวมกันระหว่างจีโอกลิฟ” Sakai บอก

ที่มา

https://www.pnas.org/doi/full/10.1073/pnas.2407652121

https://www.newscientist.com/…/2449076-ai-discovers…/

https://www.sciencealert.com/hundreds-of-mysterious-nazca…

Photo: Sakai et al., PNAS, 2024