รัฐสภาสหรัฐผ่านกฎหมาย 'War Powers Act' ยุติการทำสงครามอิหร่าน ทางลงของทรัมป์?

บทความพิเศษ | มงคล วัชรางค์กุล

รัฐสภาสหรัฐผ่านกฎหมาย

‘War Powers Act’

ยุติการทำสงครามอิหร่าน

ทางลงของทรัมป์?

สหรัฐอเมริกาและอิสราเอลเปิดสงครามอิหร่านมาตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2026

เวลาตี 2 กับ 10 นาทีของคืน 27 กุมภาพันธ์ ถึงเช้า 28 กุมภาพันธ์ 2026 ที่เมืองเรดดิ้ง รัฐเพนซิลเวเนีย ผมกำลังนั่งเขียนต้นฉบับให้มติชนสุดสัปดาห์ เปิดทีวีไว้เป็นเพื่อน พลันต้องตกตะลึงที่ Fox News นำเสนอ Breaking News – ข่าวด่วน ว่า อเมริกาและอิสราเอลโจมตีอิหร่าน

มีภาพควันระเบิดสีดำปกคลุมเตหะราน เมืองหลวงของอิหร่าน Fox News บรรยายว่า เครื่องบินรบ F-35 บินเหนือเตหะราน

ทำไมอเมริกาถึงต้องทำสงครามกับอิหร่านตอนตีสอง คำตอบคือ เพราะนั่นเป็นตอน 10 โมงเช้าในเตหะราน ข่าวกรองของ CIA และอิสราเอลบอกว่า ผู้นำสูงสุดของอิหร่านและนายทหารระดับสูงรวมทั้งคณะรัฐมนตรีอิหร่านทั้งหมด 40 คนกำลังเข้าร่วมประชุมในทำเนียบ เพื่อตอบเงื่อนไขเรื่องการผลิตนิวเคลียร์ของอิหร่านที่กำลังประชุมกับอเมริกาที่เจนีวา จรวดอเมริกันสังหารตายเรียบ

โดนัลด์ ทรัมป์ ออกมาพูดขอให้ทหารและตำรวจอิหร่านวางอาวุธ มิฉะนั้นจะถูกสังหาร และขอให้ประชาชนอิหร่านทำ Regime change – เปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง

ทรัมป์พูดว่า นี่เป็นโอกาสเดียวที่ประชาชนอิหร่านจะเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครองให้เป็นประชาธิปไตย คนอิหร่านได้ขอร้องประธานาธิบดีอเมริกามาหลายคนให้ช่วยเหลือ แต่ไม่มีประธานาธิบดีคนไหนกล้าทำ เว้นแต่ตัวเขาที่ทำให้แล้ว

ขอให้ประชาชนอิหร่านจงหลบระเบิดอยู่ในบ้าน แล้วเมื่อถึงเวลาขอให้ร่วมกันออกมาเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง

สิ่งที่ทรัมป์วางแผนไว้ คือจะส่งลูกชายของอดีตกษัตริย์ชาห์ ปาห์ลาวี ที่ลี้ภัยอยู่ในอเมริกา กลับไปปกครองอิหร่าน

และเมื่อนั้น อเมริกาจะยึดครองน้ำมันของอิหร่านได้ทั้งหมด

จากวันนั้น ที่อเมริกาโจมตีอิหร่านครั้งแรก จนถึงวันที่เขียนต้นฉบับนี้ในห้วงปลายเดือนพฤษภาคม 2026 การรบยังไม่เห็นมีท่าทีว่าสงครามอิหร่านจะยุติ

ขณะนี้ ทรัมป์ทำได้แต่เอ่ยวาจาหรือโพสต์ข้อความข่มขู่อิหร่าน บางครั้งใช้ข้อความรุนแรง หยาบกระด้างจนไม่น่าเชื่อว่า ประธานาธิบดีอเมริกาจะมี “กำพืด” ต่ำเช่นนั้น

ยิ่งข่มขู่เท่าไร อเมริกาก็ยิ่งเจ็บช้ำมากขึ้น เพราะอิหร่านหาได้มีท่าทีหวาดหวั่นต่อคำขู่ของทรัมป์ หากแต่ยังท้าทายว่าจะต่อสู้ให้บทเรียนที่อเมริกันต้องจดจำ

อิหร่านยืนหยัดได้ถึงวันนี้ ทรัมป์ต้องยอมรับว่า ประเมินอิหร่านผิด

ในมุมของอเมริกา มีกฎหมายว่า ถ้าประธานาธิบดีนำประเทศเข้าสู่สงครามนานเกิน 60 วัน จะต้องมาขออนุญาตทำสงครามต่อไปจากรัฐสภา เป็นการควบคุมของฝ่ายนิติบัญญัติไม่ให้ฝ่ายบริหารนำประเทศชาติเข้าสู่ภาวะสงครามโดยใช้อำนาจประธานาธิบดีฝ่ายเดียว

เรียกกฎหมายนั้นว่า รัฐบัญญัติอำนาจในการทำสงคราม – War Powers Act หรือที่รู้จักอย่างเป็นทางการว่า War Powers Solution ออกมาสมัยประธานาธิบดีนิกสัน เมื่อ 7 พฤศจิกายน 1973 ในสมัยนั้น อเมริกาเข้าสู่สงครามเวียดนาม นิกสันส่งทหารอเมริกันเข้ารบในเวียดนามจำนวนมากอย่างต่อเนื่อง จึงมีการออกกฎหมายจำกัดอำนาจการทำสงครามของประธานาธิบดี ถ้ารบนานเกิน 60 วัน ต้องให้สภาคองเกรสประกาศสงคราม

ในส่วนของสงครามอิหร่าน ทรัมป์ “เลี่ยงบาลี” ว่าไม่ได้ทำสงครามนานถึง 60 วัน เพราะอเมริกาได้ประกาศหยุดยิง (ชั่วคราว) เมื่อ 6 เมษายน 2026 ซึ่งรบมายังไม่ถึง 60 วัน จึงไม่ต้องมาขออนุญาตทำสงครามต่อสภาคองเกรส

แต่ในขณะเดียวกัน ทรัมป์ไม่ออกคำสั่งให้ทหารอเมริกันถอนกำลังออกจากตะวันออกกลาง ข้อเท็จจริงคือสถานะสงครามระหว่างอเมริกากับอิหร่านยังคงอยู่ และมีการปะทะกันประปรายทุกวัน

แต่ทรัมป์ไม่เคยขออำนาจการทำสงครามจากสภาคองเกรส เขาอ้างว่า ส่งทหารมาตะวันออกกลางด้วยคำสั่งของผู้บัญชาการทหารสูงสุด คือตัวเขาเอง ไม่ใช่เพื่อไป “ทำสงคราม” เป็นแค่เพียงการ “เคลื่อนกำลังพล” เท่านั้น

ประธานาธิบดีทรัมป์หลีกเลี่ยงการเกณฑ์ทหารในช่วงสงครามเวียดนาม 5 ครั้ง ใน 4 ครั้งขอยกเว้นระหว่างเรียนในมหาวิทยาลัย ครั้งที่ 5 หลังจากเรียนจบ ทรัมป์ได้รับการยกเว้นเกณฑ์ทหารเนื่องจากเป็นโรคกระดูกงอกที่ส้นเท้า

วันนี้คนที่หลบเลี่ยงการเกณฑ์ทหาร ไม่เคยเป็นทหาร กำลังนำอเมริกาเข้าสู่สงครามไม่รู้จบ

รองประธานาธิบดี JD Vance เป็นนาวิกโยธิน 4 ปีตั้งแต่เรียนจบไฮสกูล ผ่านสงครามอิรัก 6 เดือน เขาคัดค้านการทำสงครามอิหร่าน เพราะรู้จักสงคราม

รมต.สงครามอเมริกา พีต เฮกเซธ (Pete Hegseth) อดีตนายสิบในสงครามอิรัก เป็นสายเหยี่ยวกระหายเลือด โดนป้อนคำถามเรื่องงบประมาณทำสงครามในสภาคองเกรส เขาบ่ายเบี่ยงตอบไม่ตรงคำถาม

ตลอดเวลาสงครามอิหร่านที่ผ่านมา พรรคเดโมแครตที่อยู่ตรงข้ามกับฝ่ายบริหารทำเนียบขาว ได้ยื่นญัตติต่อสภาคองเกรสถึง 7 ครั้ง ให้สภาลงมติอนุมัติออกกฎหมาย War Powers Act บังคับให้ประธานาธิบดีทรัมป์ต้องมาขอให้สภาคองเกรสประกาศสงคราม จึงจะรบกับอิหร่านต่อไปได้

การยื่นมติไม่เคยประสบความสำเร็จ พรรครีพับลิกันของทรัมป์ที่คุมเสียงข้างมากในสภาคองเกรสตี มติตกไปทุกครั้ง เช่นครั้งที่ 7 เดโมแครตพ่ายไปด้วยคะแนนโหวต 47 : 52 เสียง

แล้วปฏิหาริย์ก็เกิดขึ้นในการยื่นมติครั้งที่ 8 เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2026 เดโมแครตเป็นฝ่ายชนะโหวตรีพับลิกันด้วยคะแนน 50 : 47

นั่นหมายความว่า มีสมาชิกพรรครีพับลิกันบางคน แอบมาลงคะแนนให้เดโมแครตเพื่อให้สภาคองเกรสผ่านกฎหมาย War Powers Act บังคับให้ทรัมป์ต้องมาขออนุมัติให้สภาคองเกรสประกาศสงคราม

เพราะทนไม่ไหวที่ทรัมป์ “ตื๊อ” นำอเมริกาจมอยู่ในสงครามอิหร่านไม่รู้จบ (โดยไม่ประกาศสงคราม)

การเลือกตั้งกลางเทอมในอเมริกากำลังมาถึงในเดือนพฤศจิกายนนี้ ถ้าทรัมป์ยังขืนนำอเมริกาติดบ่วงสงครามอิหร่านไม่รู้จบ พรรครีพับลิกัน “เจ๊ง” แน่ คนอเมริกันจะพร้อมใจให้บทเรียนกับทรัมป์

ฉะนั้น ถอยก่อนดีกว่า

อย่างไรก็ตาม ถึงแม้ว่าสภาคองเกรสจะผ่านกฎหมาย War Powers Act แล้ว แต่กฎหมายนี้จะต้องส่งลงมาให้ Houses – สภาล่างหรือสภาผู้แทนราษฎรพิจารณาอีกครั้ง ซึ่งสมาชิก Houses คุมเสียงโดยพรรครีพับลิกันเช่นเดียวกับสภาสูง ดังนั้น กฎหมายฉบับนี้อาจจะโดน “ตีตก” ที่สภาล่างก็อาจเป็นไปได้

ในกรณีที่ Houses ผ่านกฎหมาย War Powers Act กฎหมายนี้จะถูกส่งไปให้ทรัมป์เซ็นชื่อเพื่อประกาศบังคับใช้

ซึ่งเป็นที่เข้าใจว่า ทรัมป์จะไม่มีวันเซ็นอนุมัติกฎหมายที่ออกมาเพื่อลดอำนาจทำสงครามของตัวเองอย่างแน่นอน

War Powers Act คงไม่มีโอกาสออกมาบังคับใช้

แต่ทั้งหมดนี้ ชี้ให้เห็นว่าทรัมป์หมดความ Popular แล้ว แม้แต่สมาชิกพรรครีพับลิกันก็ยัง “ไม่เอาด้วย”

คนอเมริกันไม่สนับสนุนให้ทำสงครามอิหร่าน

หวังว่า การส่งสัญญาณผ่านกฎหมาย War Powers Act ในสภาคองเกรสจะช่วยให้ทรัมป์เกิดความยับยั้งชั่งใจขึ้นบ้าง

หยุดสงครามอิหร่านเสียที

เข้าใจว่าทรัมป์กำลังหาทางลงจากสงครามอิหร่าน โดยแอบกระซิบให้รีพับลิกันบางคนไปโหวตให้เดโมแครตจนชนะ กฎหมายผ่านออกมา

ถ้าความเข้าใจนี้ถูกต้อง ตอนที่กฎหมายลงมาสู่สภาล่าง ทรัมป์จะต้องกระซิบให้รีพับลิกันในสภาล่างโหวตให้กฎหมายผ่านออกมา

เมื่อกฎหมายผ่าน 2 สภาแล้ว ทรัมป์จะเซ็นอนุมัติ ไม่คัดค้าน

ทรัมป์จะสั่งถอนทหารอเมริกันออกจากสงครามอิหร่านอย่าง “ไม่เสียหน้า” โดยอ้างว่า รัฐสภาไม่อนุมัติให้ทำสงครามต่อไป

ทรัมป์จบสงครามอิหร่านอย่างสวยงาม?!?

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : รัฐสภาสหรัฐผ่านกฎหมาย ‘War Powers Act’ ยุติการทำสงครามอิหร่าน ทางลงของทรัมป์?

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.matichon.co.th/weekly