การฉายภาพ ‘คนข้ามเพศ’ ในซีรีส์เกาหลี ตั้งแต่ มาฮยอนอี Itaewon Class จนถึง ฮยอนจู Squid Game 2 ที่ล้วนใช้นักแสดง cisgender เมื่อทรานส์ในชีวิตจริง ยังไม่ถูกยอมรับว่า ‘มีอยู่’
กลายเป็นที่ถกเถียงในหลายๆ ประเทศ หลังจาก Netflix เปิดตัวตัวละครใหม่ที่เป็น ‘หญิงข้ามเพศ’ ในซีรีส์แนวเกมรอดชีวิตที่หลายคนรอคอยการกลับมาอย่างSquid Game: Season 2 โดยตัวละครผู้เล่นเกมหมายเลข 120 นี้มีชื่อว่า‘ฮยอนจู’ รับบทโดยนักแสดงชาย พัคซองฮุน หรือที่คุ้นเคยกันจากบทร้ายๆ ใน The Glory และ Queen of Tears ซึ่งจุดประเด็นให้หลายคนตั้งคำถามไปยังผู้ผลิตว่า การเอาผู้ชายแท้ๆ มาสวมวิกผม และเล่นเป็นทรานส์ มันโอเคจริงไหม? ทำไมไม่เอาคนเป็นทรานส์จริงๆ มาเล่นไปเลย? เพราะบางคนก็มองว่าควรให้พื้นที่และแสงกับคนที่เป็นทรานส์ที่เข้าใจความเจ็บปวดในการใช้ชีวิตในสังคมเกาหลีใต้จริงๆ และยุคนี้แล้ว เราก็ควรสนใจเรื่อง Representation หรือภาพที่เป็นเหมือนตัวแทนของคนกลุ่มหนึ่งๆ มากกว่านี้หรือเปล่า?
ขณะเดียวกันก็มีเสียงอีกส่วนที่มองเห็นถึงความพยายามของอุตสาหกรรมบันเทิงในเกาหลีใต้อยู่เหมือนกัน ที่ต้องการนำเสนอเรื่องราวชีวิตของคนที่เป็นทรานส์ออกสู่สายตาผู้คน เนื่องจากอย่างที่หลายคนรู้กันว่า ทัศนคติและการยอมรับผู้มีความหลากหลายทางเพศในเกาหลีใต้ยังไม่เบ่งบาน การเหยียดเพศและเลือกปฏิบัติยังถือว่าค่อนข้างมีอยู่มาก ที่สำคัญมีอยู่น้อยคนมากจริงๆ ที่กล้าเป็นตัวของตัวเอง ใช้ชีวิตเป็นหญิงข้ามเพศ หรือชายข้ามเพศ ได้อย่างปกติสุข ดังนั้น การที่ยังคงต้องใช้ผู้ชาย หรือผู้หญิง ที่เป็น cisgender มาสวมบทบาททรานส์ ก็เพื่อลดแรงกระแทกจากผู้คนในสังคมกลุ่มใหญ่ๆ ที่ใจร้าย และคอยจ้องจะสาดความเกลียดชังมายังคนข้ามเพศอยู่ทุกเมื่อ นี่จึงอาจเป็นอีกหนึ่งความพยายามที่ค่อยเป็นค่อยไปในการนำเสนอความหลากหลายทางเพศในแบบของเกาหลีใต้
พัคซองฮุน พูดถึงตัวละคร ฮยอนจู ว่าเธอเป็นอดีตทหารกองกำลังพิเศษที่เข้าร่วมเกมปลาหมึกนี้ เพื่อหาเงินในการผ่าตัดยืนยันเพศของเธอ เขาเล่าว่า “แม้เธอจะต้องเผชิญหน้ากับอคติและสถานการณ์ที่ยากลำบาก แต่เธอก็แสดงให้เห็นถึงความแข็งแกร่ง ความเด็ดขาด และความเป็นผู้นำโดยธรรมชาติของเธอ ด้วยทักษะล้มแล้วลุกเร็วของเธอนี้ เธอจึงทำลายทัศนคติเหมารวมและเปล่งประกายในฐานะตัวละครที่สร้างแรงบันดาลใจครับ”
กรณีของตัวละครทรานส์ใน Squid Game: Season 2 เป็นการฉายภาพการดิ้นรนเพื่อ ‘เป็นตัวเอง’ ในลักษณะเดียวกับตัวละครเชฟหญิงข้ามเพศ มาฮยอนอี จากซีรีส์ Itaewon Class ที่รับบทโดยนักแสดงสาว อีจูยอง ซึ่งตอนนั้น ซีรีส์เรื่องนี้ก็ถูกโจมตีจากคนบางกลุ่มที่เกลียดชังคนข้ามเพศอยู่ไม่ใช่น้อย (ขนาดไม่ได้เอาคนข้ามเพศจริงๆ มาเล่น) ซึ่งการที่ พัคซองฮุน มีทัศนคติที่ดีต่อตัวละครที่เขาเล่น นั่นเป็นก้าวเล็กๆ ที่ทำให้เห็นว่านักแสดงที่รับบทบาททรานส์ มีความเคารพเพศของตัวละคร คล้ายๆ กับตอนที่ นัมยุนซู พระเอกขวัญใจใครหลายๆ คน ถูกโจมตีอย่างหนัก เมื่อเขาเล่นบทซีรีส์เกย์เรื่อง Love in the Big City แต่เขาก็ยังยืนหยัดที่จะอยู่เคียงข้าง LGBTQ+ แถมยังบอกว่า เขาไม่ได้สนใจคอมเมนต์ลบๆ และหัวเราะออกมาเมื่ออ่านคอมเมนต์เหล่านั้น ทั้งยืนยันว่า นี่ก็เป็นรูปแบบหนึ่งของความรักเหมือนกัน
หากเทียบกับบ้านเรา เมื่อก่อน บทบาททรานส์ ที่เล่นโดยนักแสดงทรานส์ ก็มักจะเป็นบทบาทเชิงตลกมากเสียส่วนใหญ่ และหากจะเป็น ‘บทนำ’ หรือบทเด่นๆ ของเรื่อง ก็มีการเอานักแสดงผู้หญิงตรงเพศ มาเล่นแทน เช่น ละครใบไม้ที่ปลิดปลิว แต่ในยุคหลังๆ เราก็ได้เห็นทิศทางที่ดีมากยิ่งขึ้น กับบทบาทของผู้หญิงข้ามเพศในอุตสาหกรรมบันเทิงไทย ที่พวกเธอไม่จำเป็นต้องขายตลก หรือเป็นตัวประกอบไว้สร้างสีสัน แต่ได้เป็นตัวดำเนินเรื่องหลัก ที่เต็มไปด้วยมิติต่างๆ ไม่ว่าจะ ตอนที่ โยชิ-รินรดา รับบท หมอข้ามเพศ ในซีรีส์ The Interns ก๊อตจิ-ทัชชกร และ กอล์ฟ-กิตติพัทธ์ ที่รับบท สองครูสาวข้ามเพศที่มีความสัมพันธ์เชิงโรแมนติกกันในซีรีส์แซฟฟิค 23.5 องศาที่โลกเอียง หรืออย่างล่าสุด เจนนี่ ปาหนัน กับบทบาท พี่เลิศ ในละคร หวานรักต้องห้าม ที่เรียกเสียงชื่นชมในฝีมือการแสดง และการเขียนบทให้ หญิงข้ามเพศคนนี้เป็นแม่คนที่เลี้ยงลูกได้ดี และมีชีวิตรักกับแฟนหนุ่มได้อย่างปกติสุขจริงๆ
บทบาททรานส์ ต้องให้แค่นักแสดงทรานส์เล่น? จริงๆ แล้วในโลกที่ทุกเพศเท่าเทียมกันแล้ว อาจไม่จำเป็นเลย เพราะขึ้นชื่อว่า นักแสดง ก็ควรได้เล่นบทบาทที่ท้าทายในหลากหลายบทบาท ผู้หญิงเล่นเป็นทรานส์ได้ ผู้ชายเล่นเป็นทรานส์ได้ เช่นเดียวกับผู้หญิงข้ามเพศที่ควรจะได้เล่นเป็นผู้หญิงตรงเพศกำเนิดได้เหมือนกัน เช่น กรณีของนักแสดง ฮันเตอร์ เชเฟอร์ ที่เธออยากเล่นบทบาทที่หลากหลายมากกว่ายึดติดให้เธอเล่นได้แค่เป็นทรานส์ อย่างใน The Hunger Games: The Ballad of Songbirds and Snakes เธอก็ได้รับบทเป็น ไทกริส ซึ่งก็เป็นผู้หญิง cisgender แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าในประเทศไทยเอง ก็ยังไม่มีนักแสดงทรานส์คนไหนได้เล่นเป็นผู้หญิง cisgender ได้จริงๆ และหนักกว่านั้นคือ ในเกาหลีใต้เอง ก็แทบจะไม่มีนักแสดงทรานส์จริงๆ คนไหนได้เล่นซีรีส์หรือหนังเลยด้วยซ้ำ ไม่ว่าจะบทบาทอะไรก็ตาม จึงธรรมดาที่ผู้คนจะตั้งคำถามต่อการมีอยู่ของ ‘ทรานส์’ ในเกาหลีใต้จากกรณีของ Squid Game
“นี่คือเกาหลีใต้นะ พวกเขาไม่ยืดหยุ่นขนาดนั้นในเรื่องของคนข้ามเพศหรือ LGBTQ ขนาดนั้นหรอก จะหาผู้หญิงข้ามเพศได้จากที่ไหนล่ะ โดยเฉพาะในวงการบันเทิงนี้” หนึ่งในความคิดเห็นที่มีต่อประเด็นนี้ ทว่าหากคิดกลับกัน ก็น่าตั้งคำถามว่า แล้วเวลาใด หรือเมื่อไหร่ ที่จะถึงเวลาส่องแสงไปยังคนที่เป็นทรานส์จริงๆ เพราะถ้าไม่มีใคร ‘เริ่ม’ เปลี่ยนแปลง พวกเธอหรือพวกเขา ก็จะไม่ถูกมองเห็นสักที
งานวิจัยที่เผยแพร่ใน Journal of Korean Medical Science ที่สำรวจข้อมูลด้านสุขภาพของคนข้ามเพศและ intersex ย้อนหลังตั้งแต่เดือนมกราคม 2007 ถึง ธันวาคม 2021 พบว่าจาก 8,607 คน มีเพียง 12.1% เท่านั้นที่ได้รับการบำบัดด้วยฮอร์โมนซึ่งมีประกันสุขภาพคุ้มครอง ซึ่งถือว่าเป็นตัวเลขที่น้อยอยู่พอสมควร ขณะที่มีการคาดการณ์ว่าคนข้ามเพศในเกาหลีใต้น่าจะมีอยู่ราวๆ 200,000 คน นั่นแปลว่าคนข้ามเพศส่วนใหญ่ในประเทศไม่ได้รับ ‘ฮอร์โมน’ หรือถูกดูแลสุขภาพในช่วงการเปลี่ยนผ่านนี้
นอกจากนี้ผลสำรวจคนเกาหลีใต้จำนวน 500 คน โดย UCLA พบว่า 37.2% รายงานว่าไม่ค่อยพบหรือไม่เคยพบคนข้ามเพศเลย 10.3% รายงานว่ามีคนรู้จักเป็นคนข้ามเพศ และมีเพียง 3.2% เท่านั้นที่มีเพื่อนหรือคนในครอบครัวเป็นคนข้ามเพศ แต่ในการศึกษานี้ก็ทำให้เราได้เห็นว่า มีคนอยู่จำนวนหนึ่งที่พร้อมซัพพอร์ตคนข้ามเพศอยู่เหมือนกันซึ่งถือเป็นความหวังเล็กๆ ที่เกิดขึ้นในประเทศเกาหลีใต้ โดย 47.6% พบว่าการเป็นคนข้ามเพศนั้นเป็นสิ่งที่เป็นได้ตามธรรมชาติ 47.9% มองว่าคนข้ามเพศมีความกล้าหาญ 59% เห็นด้วยที่จะให้คนข้ามเพศเข้ารับการศัลยกรรมแปลงเพศ และ 60% เห็นด้วยว่าคนข้ามเพศควรถูกปกป้องจากการถูกเลือกปฏิบัติ ถึงอย่างนั้นก็ยังมีคนมองคนข้ามเพศด้วยทัศนคติลบๆ เช่นกัน 13.4% มองว่าคนข้ามเพศกำลังทำบาป 25.3% มองว่าคนข้ามเพศมีอาการป่วยทางจิต 32.7% มองว่าคนข้ามเพศมีความพิการทางร่างกาย
แม้จะเป็นเสียงที่ไม่ได้มีเยอะมาก แต่ก็มีพลังไม่ใช่น้อย ที่ทำให้เราได้เห็นถึงทัศนคติเชิงบวกของคนเกาหลีใต้ที่มีต่อคนข้ามเพศอยู่บ้าง และหากเราลองจินตนาการดูว่า ถ้าคนที่อยากสนับสนุนสิทธิคนข้ามเพศลุกขึ้นมาช่วยกันพูดถึงเรื่องนี้อย่างเป็นจริงเป็นจังในวงกว้าง โดยเฉพาะการเพิ่มขึ้นของภาพตัวแทนในสื่อเอง แม้จะเผชิญอคติและความเกลียดชัง แต่อย่างน้อยๆ เราเชื่อว่าจะจุดประกายให้คนที่พร้อมสนับสนุนสิทธิความเท่าเทียมทางเพศกล้าลุกขึ้นมายืนหยัดต่อสู้ เพื่อยกระดับทัศนคติของคนในประเทศให้ดียิ่งขึ้นแน่นอน
อ้างอิง:
https://jkms.org/DOIx.php?id=10.3346/jkms.2023.38.e385
https://williamsinstitute.law.ucla.edu/publications/opinion-trans-rights-south-korea/
https://www.thepinknews.com/2024/12/05/squid-game-season-two-backlash-park-sung-hoon-hyun-ju-trans/
อ่านบทความที่เกี่ยวข้อง
- การฉายภาพ ‘คนข้ามเพศ’ ในซีรีส์เกาหลี ตั้งแต่ มาฮยอนอี Itaewon Class จนถึง ฮยอนจู Squid Game 2 ที่ล้วนใช้นักแสดง cisgender เมื่อทรานส์ในชีวิตจริง ยังไม่ถูกยอมรับว่า ‘มีอยู่’
- ‘เทคโนโยนี’ เรื่องเล่าอนาคตสุดล้าหลัง ความอยากวิพากษ์สังคมที่หนีไม่พ้นชายเป็นใหญ่เมื่อโจทย์ตั้งต้นเรื่อง Sex Worker ผิดกฎหมายไม่ได้ถูกทำความเข้าใจดีพอ
- นิทรรศการครบรอบ 50 ปี Hello Kitty เพื่อนวัยเด็กของสาวๆ ที่ชัดเจนว่า “อยู่มาทุกยุค” และความน่ารักชนิดนี้จะไม่มีวันตาย
ตามบทความก่อนใครได้ที่
- Website : Mirror Thailand.com