‘หมอเจด’ แนะ 5 ท่าเพิ่มการไหลเวียนเลือดในสมอง ลดเสี่ยงสโตรกแบบง่ายๆ
เมื่อวันที่ 5 มี.ค.นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา (รพ.มหาราช โคราช) ได้โพสต์ข้อความให้ความรู้เกี่ยวกับสุขภาพผ่านเพจ หมอเจด โดยระบุว่า
หลายคนคิดว่าสโตรกเกิดเฉพาะคนอายุเยอะ แต่ความจริงคือคนวัยทำงานที่นั่งทั้งวัน เครียด นอนน้อย ความดันสูง น้ำตาลสูง ก็เสี่ยงได้เหมือนกัน หลอดเลือดสมองไม่ได้ตีบในวันเดียว แต่ค่อย ๆ แข็ง ตีบ และอักเสบสะสม การกระตุ้นการไหลเวียนเลือดอย่างสม่ำเสมอคือหนึ่งในวิธีลดความเสี่ยงแบบง่าย ๆ ที่ทำได้ทุกวัน
1️⃣ เดินเร็ว 15–30 นาที
การเดินเร็วทำให้อัตราการเต้นหัวใจเพิ่มขึ้นในระดับพอเหมาะ กระตุ้นการสูบฉีดเลือดและเพิ่มการไหลเวียนไปยังสมองอย่างต่อเนื่อง เมื่อทำสม่ำเสมอจะช่วยให้ผนังหลอดเลือดยืดหยุ่นดีขึ้น ลดความดัน และลดไขมันสะสมในหลอดเลือด นอกจากนี้ยังช่วยเพิ่มความไวต่ออินซูลิน ลดน้ำตาลในเลือด ซึ่งเป็นอีกปัจจัยสำคัญที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงสโตรกระยะยาว
2️⃣ ท่าหมุนคอ–ไหล่ คลายตึง
การนั่งหน้าคอมนาน ๆ ทำให้กล้ามเนื้อคอ บ่า และไหล่ตึง เกิดการกดรัดหลอดเลือดและลดการไหลเวียนบริเวณศีรษะ ลองหมุนคอช้า ๆ ซ้าย–ขวา ก้ม–เงย และยักไหล่ 10–15 ครั้ง ทำช้า ๆ ไม่กระตุก จะช่วยคลายแรงตึง เพิ่มเลือดไปเลี้ยงสมอง ลดอาการมึนตื้อ ปวดศีรษะจากความตึงสะสม และลดภาวะเลือดคั่งจากการอยู่ท่าเดิมนานเกินไป แต่ในคนที่มีปัญหาหมอนรองกระดูกคอเสื่อม หรือเวียนหัวง่าย ควรหมุนช้า ๆ และไม่เอียงคอมากเกินไปครับ
3️⃣ ท่ายกแขนเหนือศีรษะพร้อมหายใจลึก
ยืนตรง ยกแขนขึ้นเหนือศีรษะ หายใจเข้าลึก ๆ ทางจมูก แล้วผ่อนออกช้า ๆ 5–10 รอบ การหายใจลึกช่วยเพิ่มออกซิเจนในเลือดและกระตุ้นระบบพาราซิมพาเทติก ทำให้หัวใจเต้นสม่ำเสมอขึ้น ความดันลดลงเล็กน้อย และลดคอร์ติซอลที่ทำร้ายผนังหลอดเลือด เมื่อทำเป็นประจำจะช่วยให้สมองได้รับเลือดและออกซิเจนเพียงพอ ลดความเสี่ยงหลอดเลือดหดเกร็งจากความเครียดเรื้อรัง
4️⃣ สควอตเบา ๆ 10–15 ครั้ง
ย้ำนะเบา ๆ โดยเฉพาะถ้าทำช่วงก่อนนอน ว่ากล้ามเนื้อขาเป็นกล้ามเนื้อกลุ่มใหญ่ การขยับด้วยท่าสควอตจะช่วยกระตุ้นการไหลเวียนเลือดกลับหัวใจ ทำให้หัวใจสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงสมองได้ดีขึ้น อีกทั้งยังช่วยเผาผลาญน้ำตาลและไขมันส่วนเกิน ลดปัจจัยเสี่ยงอย่างเบาหวานและไขมันในเลือดสูง ซึ่งเป็นตัวเร่งให้หลอดเลือดสมองตีบเร็วขึ้นในระยะยาว
5️⃣ ยืนสลับนั่งทุก 30–60 นาที
การนั่งนิ่งนานหลายชั่วโมงทำให้เลือดไหลเวียนช้าลง เกิดภาวะเลือดคั่ง โดยเฉพาะในช่วงล่างของร่างกาย การตั้งเตือนลุกขึ้นยืน เดินรอบโต๊ะ หรือยืดตัว 1–2 นาที ทุกครึ่งชั่วโมง จะช่วยกระตุ้นระบบไหลเวียนให้ทำงานต่อเนื่อง ลดการเกาะตัวของเกล็ดเลือด และลดความเสี่ยงการเกิดลิ่มเลือดซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของสโตรกชนิดหลอดเลือดอุดตัน
ทริคเสริมเลือดไหลเวียนดี ลดเสี่ยง Stroke
- ดื่มน้ำให้เพียงพอ เพราะเลือดที่ขาดน้ำจะหนืดขึ้น ไหลเวียนยากขึ้น
- คุมความดันให้อยู่ในเกณฑ์เหมาะสม โดยเฉพาะถ้ามีโรคประจำตัว
- ลดอาหารเค็มจัด ไขมันทรานส์ และของทอดซ้ำ
- นอนให้พอ 7–8 ชั่วโมง ลดคอร์ติซอลที่ทำลายหลอดเลือด
- เลิกบุหรี่ เพราะควันบุหรี่ทำให้หลอดเลือดหดตัวและอักเสบเรื้อรัง
- เลือกอาหารลดการอักเสบและช่วยให้เลือดไหลเวียนดี เช่น โอเมก้า-3 จากปลาทะเลลึก สารต้านอนุมูลอิสระอย่างแอสตาแซนธิน ผักใบเขียวเข้ม หรือเบอร์รี่ ช่วยฟื้นฟูผนังหลอดเลือดตามธรรมชาติ ลดการอักเสบ และลดการเกาะตัวของเกล็ดเลือด
สโตรกไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ได้เกิดเฉียบพลันโดยไม่มีสัญญาณเตือนเลย ความเสี่ยงสะสมจากพฤติกรรมเล็กๆ ทุกวัน การขยับร่างกายสม่ำเสมอ คุมความดัน น้ำตาล และดูแลการนอน คือพื้นฐานสำคัญของการปกป้องหลอดเลือดสมอง เริ่มจากวันละไม่กี่นาที แต่ทำต่อเนื่อง ผลระยะยาวต่างกันอย่างชัดเจน.