5 การละเล่นพื้นบ้านไทยในเทศกาลสงกรานต์
Mood of the Motherhood
อัพเดต 13 เม.ย. 2562 เวลา 06.00 น. • เผยแพร่ 13 เม.ย. 2562 เวลา 04.30 น. • Featuresเทศกาลสงกรานต์หรือวันขึ้นปีใหม่ไทย เป็นช่วงวันหยุดยาวที่เด็กๆ ชื่นชอบ
ในสมัยโบราณ วันหยุดเด็กๆ ก็จะออกจากบ้านมารวมตัววิ่งเล่นกลางแจ้งกันอย่างสนุกสนาน พร้อมการละเล่นสนุกๆ และร้องเพลงประกอบการละเล่นกันเสียงเจื้อยแจ้ว
การละเล่นแบบไทยโบราณเหล่านี้ นอกจากเด็กๆ จะได้รับความสนุกสนานแล้ว ยังเสริมทักษะชีวิตและพัฒนาการที่ดีอีกด้วย
1. งูกินหาง
"แม่งูเอ๋ยกินน้ำบ่อไหน…" ประโยคเริ่มเกมที่คุ้นเคยของคุณพ่อคุณแม่หลายคน ได้ยินทีไร ทำให้นึกถึงพ่องูที่ต้องวิ่งจับลูกงู และแม่งูที่ต้องปกป้องลูกงูไว้
เพลงประกอบการเล่น:
พ่องู : "แม่งูเอ๋ยกินน้ำบ่อไหน"
แม่งู : "กินน้ำบ่อโสกโยกไปโยกมา" (พร้อมแสดงอาการส่ายตัวไปมา)
พ่องู : "แม่งูเอ๋ยกินน้ำบ่อไหน"
แม่งู : "กินน้ำบ่อหินบินไปบินมา" (พร้อมแสดงอาการบินไปบินมา)
พ่องู : "แม่งูเอ๋ยกินน้ำบ่อไหน"
แม่งู : "กินน้ำบ่อทรายย้ายไปย้ายมา" (พร้อมแสดงอาการส่ายตัวไปมา)
พ่องู : "กินหัวกินหางกินกลางตลอดตัว"
วิธีการเล่น:
เริ่มจากเสี่ยงทายใครแพ้ต้องไปเป็น ‘พ่องู’ ส่วนคนที่ชนะจะได้เป็น ‘แม่งู’ เด็กๆ ที่เหลือจะได้เป็น ‘ลูกงู’ เกาะเอวแม่งูยืนเรียงเป็นแถว พ่องูและแม่งู ร้องเพลงไปเรื่อยๆ จนถึงท่อน "กินหัวกินหางกินกลางตลอดตัว" พ่องูวิ่งไล่จับลูกงูจากปลายแถว ส่วนแม่งูจะต้องกางมือเพื่อป้องกันลูกงู หากลูกงูตัวใดถูกพ่องูดึงจนหลุดออกจากแถว ต้องออกจากการเล่น เกมดำเนินไปเรื่อยๆ จนกว่าลูกงูจะถูกจับจนหมด สิ่งที่เด็กๆ ได้รับจากการเล่นงูกินหาง:
สอนให้เด็กๆ มีความสามัคคี ทำงานเป็นกลุ่ม รู้จักช่วยเหลือกัน และรู้จักการต่อสู้ เอาตัวรอดเมื่อภัยมาถึงตัว นอกจากนี้ยังฝึกร่างกายให้แข็งแรงและจิตใจที่มีความสุข
2. รีรีข้าวสาร
เป็นเกมที่สนุกสนานและสร้างเสียงหัวเราะให้กับเด็กๆ ได้เป็นอย่างดี เมื่อต้องพยายามเอาตัวรอดจากการถูกคล้อง
เพลงประกอบการเล่น:
"รีรีข้าวสาร สองทะนานข้าวเปลือก เด็กน้อยตาเหลือก เลือกท้องใบลาน คดข้าวใส่จาน คอยพานคนข้างหลังไว้"
วิธีการเล่น:
ให้เด็ก 2 คนยืนหันหน้าเข้าหากันโน้มตัวประสานมือกันเป็นรูปซุ้ม เด็กคนอื่นเกาะเอวยืนเรียงบต่อกันเป็นแถว หัวแถวเดินลอดซุ้มจนถึงท่อน “คอยพานคนข้างหลังไว้” คนที่ประสานมือเป็นซุ้มจะลดมือลงกันคนสุดท้ายไว้ และคนสุดท้ายจะถูกคัดออกไปจากแถว เล่นไปเรื่อยๆ จนกว่าจะหมดแถว สิ่งที่เด็กๆ ได้รับจากการเล่นรีรีข้าวสาร:
ช่วยให้เด็กๆ มีจิตใจร่าเริงแจ่มใส มีไหวพริบดี ใช้กลยุทธ์ให้ตัวเองเอาตัวรอดจากการถูกคล้องให้ได้ รวมทั้งเป็นการออกกำลังกาย พัฒนากล้ามเนื้อส่วนต่างๆ ให้แข็งแรง
3. มอญซ่อนผ้า
เกมที่ทำให้เด็กๆ ได้ลุ้นตลอดเวลา ว่าใครจะเป็นคนได้ผ้า และคนที่เป็น ‘มอญ’ จะวิ่งกลับมานั่งแทนที่ผู้เล่นคนนั้นทันไหม
อุปกรณ์ประกอบการเล่น:
ผ้าเช็ดหน้า 1 ผืน
เพลงประกอบการเล่น:
"มอญซ่อนผ้า ตุ๊กตาอยู่ข้างหลัง ไว้นู้นไว้นี่ ฉันจะตีก้นเธอ"
วิธีการเล่น:
ให้เด็กๆ เล่นเสี่ยงทาย ใครแพ้คนนั้นต้องเป็น ‘มอญ’ ส่วนเด็กคนอื่นๆ มานั่งล้อมวง คนที่เป็นมอญจะต้องถือผ้าไว้ในมือแล้วเดินวนอยู่นอกวง จากนั้นคนนั่งในวงจะร้องเพลงว่า "มอญซ่อนผ้า ตุ๊กตาอยู่ข้างหลัง ไว้โน่นไว้นี่ ฉันจะตีก้นเธอ" ระหว่างเพลงคนที่เป็นมอญ จะแอบทิ้งผ้าไว้ข้างหลังเด็กคนใดคนหนึ่ง และเด็กคนนั้นต้องหยิบผ้ามาวิ่งไล่ตีมอญรอบวง มอญต้องรีบกลับมานั่งแทนที่เด็กคนนั้นให้เร็วที่สุด เพื่อหลุดพ้นจากการเป็นมอญ และให้เด็กคนนั้นกลายเป็นมอญแทน สิ่งที่เด็กๆ ได้รับจากการเล่นมอญซ่อนผ้า:
สอนให้เด็กๆ รู้จักสังเกตว่าตนเองได้ผ้าไหม และมีไหวพริบที่ดี รวมทั้งฝึกกล้ามเนื้อมัดใหญ่ ให้เด็กๆ คล่องแคล่วว่องไว
4. ปิดตาตีหม้อ
เกมที่สร้างความสนุกสนานให้กับทั้งผู้เล่นและผู้ชม นอกจากผู้เล่นต้องหาหม้อให้เจอแล้ว ผู้ชมยังลุ้นจนอดไม่ได้ที่จะส่งเสียงเชียร์ออกมา
อุปกรณ์ประกอบการเล่น:
หม้อดิน ปิ๊บ หรือถังพลาสติก, ไม้ขนาดจับถนัดมือ ความยาวประมาณ 1.5 เมตร และผ้าสำหรับปิดตา
วิธีการเล่น:
ให้เด็กๆ แบ่งเป็นทีม แล้วเลือกคนที่จะปิดตา 1 คน โดยคนที่ถูกปิดตาจะเป็นคนตีหม้อ ส่วนเด็กคนอื่นให้บอกทิศทาง จนกว่าเพื่อนจะตีถูกหม้อ โดยมีข้อแม้ว่าห้ามพูดภาษาไทย ถ้าทีมไหนพูดภาษาไทยให้ปรับแพ้ทันที ทีมที่ตีหม้อได้ก่อนเป็นฝ่ายชนะ สิ่งที่เด็กๆ ได้รับจากการเล่นปิดตาตีหม้อ:
สร้างความสนุกสนาน เพลิดเพลิน และความสามัคคี รวมถึงฝึกไหวพริบ เพราะผู้ล่นถูกปิดตาจึงต้องใช้สมาธิในการฟัง เพื่อนๆ ในทีมให้ดี
5. ชักเย่อ
เกมที่แสดงให้เห็นถึงพละกำลังและความสามัคคีในทีม และยังเป็นเกมที่ได้รับความนิยมตั้งแต่อดีตมาจนถึงปัจจุบัน
อุปกรณ์ประกอบการเล่น:
เชือกที่มีความยาวอย่างน้อย 33.50 เมตร เส้นรอบวงไม่ต่ำกว่า 10 เซนติเมตร แต่ไม่เกิน 12 – 50 เซนติเมตร กึ่งกลางของเชือกทาสีแดงให้เห็นชัดเจน
วิธีการเล่น:
แบ่งเด็กๆ ออกเป็น 2 กลุ่ม ให้แต่ละกลุ่มอยู่คนละฝั่งของเชือก ต่างฝ่ายพยายามดึงให้ฝ่ายตรงข้ามหลุดล้ำเข้ามาในแดนของตน ฝ่ายใดหลุดเข้ามาเป็นฝ่ายแพ้ สิ่งที่เด็กๆ ได้รับจากการเล่นชักเย่อ:
เด็กๆ จะได้ฝึกทักษะการใช้กล้ามเนื้อมัดใหญ่ แขน ขา มือ ฝึกทักษะการทรงตัว และฝึกความสามัคคีในการเล่นเป็นกลุ่ม
อ้างอิง