ย้อนรอยอดีตศูนย์กลางระหว่างประเทศ สู่สถาปัตยกรรม พระปฐมเจดีย์ อันเลื่องชื่อ
.
แต่เหตุที่ทำให้องค์พระปฐมเจดีย์กลายเป็นตำนาน ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าส่วนหนึ่งมาจากสถาปัตยกรรมอันสวยงามตระการตา และน้อยคนนักที่จะรู้ว่าแท้จริงแล้ว มรดกเหล่านี้คือหลักฐานชั้นดีที่บ่งบอกถึงความรุ่งเรื่องจากการเป็นศูนย์กลางระหว่างประเทศในอดีตมาก่อน
.
สรุปแล้ว องค์พระปฐมเจดีย์ มีที่มาที่ไปอย่างไรกันแน่
.
องค์พระปฐมเจดีย์ คือปูชนียสถานทางพระพุทธศาสนาที่เก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งในประเทศไทย หลักฐานทางประวัติศาสตร์พบว่าถูกสร้างขึ้นในสมัยของพระเจ้าอโศกมหาราช หรือในยุคของอาณาจักทวารวดี
.
หากจะยึดโยงสถาปัตยกรรมขององค์พระปฐมเจดีย์เข้ากับวิถีทางสังคมในยุคนั้น #TheShout ก็มองว่าดูเป็นต้นตอที่ไม่ได้ผิดแปลกอะไร ด้วยลักษณะของบ้านเมืองในยุคสมัยนั้นได้มีการรับเอาวัฒนธรรมต่างถิ่นมาผสมผสานกันอย่างหลากหลาย ทั้งเรื่องวัฒนธรรม ความเชื่อ และสิ่งที่ผู้คนบูชากันมากที่สุด ก็คือศาสนา
.
โดยก่อนหน้ายุคทวารวดี คนไทยเรายังมีความเชื่อที่ผูกโยงเข้ากับธรรมชาติ บูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่มองไม่เห็นอย่างภูติผี รวมไปถึงบรรพบุรุษ จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์อย่างรูปปั้นดินเผา ที่มองแล้วคล้ายกับตุ๊กตาเสียบกบาล จนต่อมาเมื่อได้รับวัฒนธรรมต่างถิ่น โดยสำคัญที่สุดก็คือจากอินเดีย ทำให้วิถีทางในสังคมเรื่อมเปลี่ยนไป ทั้งการปกครอง และศาสนาพุทธ
.
ในยุคนี้โบราณวัตถุจึงถูกแต่งเติมผ่านองค์พระปฐมเจดีย์อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ด้วยข้อสันนิษฐานที่ว่าสถาปัตยกรรมมีความคล้ายคลึงกับศิลปะอินเดีย อย่างตัวสถูปกลมทรงคล้ายบาตรคว่ำ ตรงนี้จะคล้ายคลึงกับศิลปะแบบสาญจีหรือแบบราชวงศ์โมริยะซึ่งเป็นศิลปะแบบสมัยอินเดียแท้
.
และอีกหนึ่งความโดดเด่นขององค์พระปฐมเจดีย์ คือรูปปั้นหินแบบจีน ซึ่งหากสันนิฐานตามช่วงเวลาที่ใกล้เคียงกันแล้วนั้น ในยุคสมัยทวารวดีก็ได้มีหลักฐานทางการติดต่อค้าขายกับประเทศจีนในสมัยราชวงศ์ถังผ่านเส้นทางสายไหมอีกด้วยเช่นกัน
.
ซึ่งสินค้าที่จีนส่งออกเป็นสำคัญในชั่วขณะนั้น แน่นอนว่าต้องเป็นผ้าไหมและเครื่องถ้วยจากแหล่งเตาต่างๆ นับว่าเป็นอีกหนึ่งอิทธิพลที่ทำให้สถาปัตยกรรมยุคสมัยนั้นจะมีลักษณะคล้ายของจีนอยู่มาก
.
ทั้งนี้ตัวองค์พระปฐมเจดีย์เอง ก็ได้มีการบูรณะต่อเติมซ่อมแซมอยู่เสมอในรัชกาลที่ 4 จวบจนรัชกาลที่ 5 ทำให้การรับอิทธิพบทางสถาปัตยกรรมในยุคสมัยนั้นได้ถูกถ่ายทอดมาด้วย ไม่ว่าจะเป็นทรงเสาแบบยุโปร หรือศิลปะแห่งความสมมาตรเองก็ตาม
.
การผ่านช่วงเวลาแห่งการรับอิทธิพลของวัฒนธรรมต่างชาติมาหลายยุคสมัยนี้เอง ที่ทำให้องค์พระปฐมเจดีย์ กลายเป็นปูชนียสถานที่สวยงามแห่งหนึ่งของประเทศ เพราะไม่เพียงแค่ส่งต่อความศักดิ์สิทธิ์ที่ควรค่าแก่การเคารพบูชา แต่ยังผ่านเรื่องราวของการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมมาจวบจนถึงปัจจุบัน
ข้อมูลอ้างอิง 1 : https://www.matichon.co.th/entertainment/arts-culture/news_1597133
ข้อมูลอ้างอิง 2 : https://www.matichon.co.th/prachachuen/daily-column/news_1088675
ข้อมูลอ้างอิง 3 : https://mgronline.com/onlinesection/detail/9600000126940
Read Me - We Shout l The Shout
Living Online Magazine
[Life, Culture, Creative, Spirit]