2 ปีการเสียชีวิต 'คณากร เพียรชนะ' กับคำถามต่อกระบวนการยุติธรรมในสังคมไทย
“คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา..คืนความยุติธรรมให้ประชาชน”
“คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา..คืนความยุติธรรมให้ประชาชน”
“คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา..คืนความยุติธรรมให้ประชาชน”
คือถ้อยคำที่ ‘คณากร เพียรชนะ’ อดีตผู้พิพากษาหัวหน้าคณะชั้นต้นในศาลจังหวัดยะลา เขียนไว้ในหน้าท้ายๆ ของแถลงการณ์ความยาว 25 หน้า ก่อนลงมือยิงตัวเองในห้องพิจารณาคดี เมื่อวันที่ 4 ต.ค.2562 เมื่อประท้วงสิ่งที่เขามองว่าเป็นการแทรกแซงการทำคำพิพากษา ในคดีหมายเลขดำที่ 3428/2561 จากเหตุฆาตกรรม 5 ศพที่บ้านหลังหนึ่งใน อ.บันนังสตา จ.ยะลา เมื่อปี 2561 ที่เขาอยากให้ยกฟ้องจำเลยทั้ง 5 ราย เนื่องจากพยานหลักฐานไม่เพียงพอ แต่ผู้บังคับบัญชาอยากให้ประหารชีวิตจำเลย 3 คน ส่วนอีก 2 คนให้จำคุก
แม้ครั้งนั้นคณากรจะไม่เสียชีวิต เพราะกระสุนปืนไม่โดนอวัยวะสำคัญ แต่ระหว่างที่โดนย้ายไปช่วยราชการที่ศาลอุทธรณ์ภาค 5 จังหวัดเชียงใหม่ พร้อมถูกตั้งคณะกรรมการสอบสวนความผิดทางวินัยจากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น เขาก็ใช้ปืนยิงตัวเองอีกครั้ง กระทั่งเสียชีวิตในบ้านพัก เมื่อวันที่ 7 มี.ค.2563
คดีที่คณากรยกฟ้อง ต่อมาศาลอุทธรณ์ภาค 9 ได้กลับคำพิพากษา ให้จำคุกจำเลยทั้ง 5 คน ระหว่าง 35 ปี 4 เดือนถึงตลอดชีวิต ในคดีหมายเลขดำ 312/2563
ในแถลงการณ์ 25 หน้าตอนที่ก่อเหตุยิงตัวเองครั้งแรก คณากรเรียกร้อง 2 เรื่อง 1.ขอให้แก้ไขเพิ่มเติมพระธรรมนูญศาลยุติธรรมเพื่อห้ามกระทำการตรวจร่างคำพิพากษาก่อนอ่านให้คู่ความฟัง ทั้งห้ามกระทำใดๆ อันมีผลเป็นการแทรกแซงคำพิพากษา และ 2.ขอให้ความเป็นธรรมทางการเงินแก่ผู้พิพากษาทั่วประเทศ ซึ่งต้องทำงานเกินเวลาและใช้เวลาส่วนตัวเขียนสำนวนคดี
ความตายของผู้พิพากษารายนี้ ก่อให้เกิดคำถามต่อกระบวนการยุติธรรมไทย โดยเฉพาะศาลยุติธรรม ที่ยิ่งดังขึ้นเรื่อยๆ ในระยะหลังว่า เป็นหนึ่งในองค์กรที่ต้องถูกปฏิรูปให้ดีขึ้น
การกระทำและคำแถลงของคณากรจึงไม่ “มีน้ำหนักเบาบางดุจเหมือนขนนก” เหมือนที่เขาเขียน แม้การปฏิรูปดังกล่าว ที่หากสำเร็จได้คงจะเป็นประโยชน์ต่อประชาชนส่วนใหญ่ แต่ก็ไม่ใช่เรื่องง่ายนัก เพราะอาจถูกขัดขวางจากคนบางกลุ่มที่ยังได้รับประโยชน์จากความไม่เปลี่ยนแปลงนั้น
2 ปีผ่านไป เสียงตะโกน “คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา..คืนความยุติธรรมให้ประชาชน” ยังดังอยู่ในสังคมไทย แม้ผู้เขียนประโยคนี้อาจไม่ได้ยินก็ตาม
อ้างอิงข้อมูลบางส่วนจาก
https://www.bbc.com/thai/thailand-51781494
https://www.khaosod.co.th/breaking-news/news_3067010
https://mgronline.com/crime/detail/9630000078676
https://thematter.co/quick-bite/one-year-kanakorn-pianchana/137356
#Brief #TheMATTER