เสียงสะท้อนจากบ้านแก่งทรายมูล หลังกระทบหนักจากปัญหาสารพิษแม่น้ำกก ธุรกิจแพริมน้ำเจ๊ง ชาวบ้านไม่กล้าลงเล่นน้ำจับปลา

The Reporters ลงพื้นที่บ้านแก่งทรายมูล อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ ซึ่งเป็นหนึ่งในพื้นที่ที่พบสารหนูเกิดค่ามาตรฐานตั้งแต่เดือนมีนาคมที่ผ่านมา

นายทศพร สามหน่อวงค์ ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน หมู่ที่ 14 ต.ท่าตอน อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ พาทีมข่าวเดินลัดเลาะไปตามแก่งทรายมูล แหล่งท่องเที่ยวสำคัญของหมู่บ้าน เดิมมีการทำซุ้มอาหาร แพริมน้ำ แต่ปัจจุบันปิดกิจการไปทั้งหมดแล้ว

นายทศพร เล่าว่าสองปีที่ผ่านมาน้ำในแม่น้ำกกมีสีขุ่น ทราบเพียงว่าข้างบนทำถนน แต่ความผิดปกติเริ่มต้นจากพายุยางิเมื่อเดือน ก.ย.67 น้ำหลากเข้ามาในพื้นที่หมู่บ้าน บ้านเรือนพังเสียหายตลิ่งพัง เวลาล่วงเลยไปจนเดือน พ.ย.-ธ.ค.67 ปกติน้ำจะเริ่มลดและสีน้ำจะเริ่มใส แต่เดือน มี.ค.-เม.ย.68 น้ำกลับยังไม่หายขุ่น

“ตอนนี้ไม่มีใครกล้าลงไปจับปลา ไม่กล้าลงไปเล่นน้ำ โดยเฉพาะช่วงสงกรานต์ ที่พ่อค้าลงทุนกับซุ้มอาหารก็ขาดทุน ทำให้ต้องกลับไปทำอาชีพหลักคือทำสวนทำไร่ พอมีข่าวก็ไม่ใช้แม่น้ำกกกันแล้ว”

นายทศพร กล่าวว่าอยากให้รัฐมนตรีลงพื้นที่มากดูวิถีชีวิตชาวบ้าน อยากให้แก้ปัญหาที่ต้นเหตุมากกว่าตั้งรับ เพราะหากเป็นอย่างนี้ต่อไป จะยิ่งได้รับผลกระทบไปเรื่อย ๆ เนื่องจากช่วง ก.พ.-เม.ย.ของทุกปี ชาวบ้านจะสร้างรายได้จากแม่น้ำกกเป็นหลัก ส่วนฤดูฝนที่จะถึงนี้ ชุมชนมีแผนป้องกันระดับหนึ่งซ้อมอพยพชาวบ้าน มีศูนย์พักพิง พร้อมกับให้ความรู้ประชาชนเรื่องสารพิษในแม่น้ำกก และประชาสัมพันธ์ให้เลี่ยงใช้ไปก่อน

ชาวบ้านวิตกกังวลเกี่ยวกับเหมืองในเมียนมา กลัวได้รับผลกระทบจากสารพิษในระยะยาว แต่รัฐบาลกลับเข้ามาแก้ปัญหาช้า ชาวบ้านก็กลัวปัญหาบานปลายกว่านี้ แม้จะมีหน่วยงานเข้ามาตรวจสุขภาพร่างกายของชาวบ้านเมื่อเดือนที่ผ่านมา โดยเป็นการสุ่มตรวจเลือดและปัสสาวะกลุ่มเสี่ยง แต่ก็จำนวนตรวจเพียง 6 คน จากประชากร 2,000 คน ซึ่งเป็นเด็ก ผู้สูงอายุ และผู้ตั้งครรภ์ และยังไม่ได้รับผลการตรวจ

สอดคล้องกับนายก็อบ โกฏคำ อายุ 42 ปี มีอาชีพทำธุรกิจแพริมกก และทำประมงจับปลา เปิดเผยว่าปัจจุบันยังตกปลาที่แม่น้ำกก แต่เป็นการตกเพื่อส่งให้กรมประมงไปตรวจสอบ ตนเองถือว่าเป็นผู้สัมผัสกับน้ำกกโดยตรง แต่กลับไม่ใช่กลุ่มที่ถูกสุ่มตรวจ

นายก็อบ ยังได้โชว์แผลผื่นที่ด้านหลังให้ดู มีตุ่มแดง และอาการคัน ซึ่งมีอาการตั้งแต่ช่วงก่อน เม.ย.68 และมีคนในหมู่บ้านที่หาปลาเป็นผื่นเช่นกันอย่างน้อย 3 คน

ด้านตัวแทนชาวบ้าน นายประเสริฐ กายทวน ระบุว่าชาวบ้านทั้งหนักใจและเครียด เราเป็นหมู่บ้านชายแดน เจอทั้งปัญหามลพิษที่มากับควัน น้ำหลาก และล่าสุดปัญหาสารพิษในแม่น้ำกก เราอยากให้มีกระบวนการเจรจา ตนเองก็พยายามหาว่าเหมืองดังกล่าวที่บอกว่าเป็นของจีน เป็นของใคร บริษัทอะไร ใครเป็นเจ้าของ มีคนไทยร่วมด้วยหรือไม่ เป็นสิ่งที่เรากลัว