ชัวร์ก่อนแชร์: ไข้เลือดออกเป็นโรคติดต่อจากคนสู่คน จริงหรือ?

25 มิถุนายน 2568
แปลและเรียบเรียงบทความ : อดิศร สุขสมอรรถ
ตรวจทานและพิสูจน์อักษร : คมส์ธนนท์ ศุขอัจจะสกุล

ข้อมูลน่าสงสัย :

หนึ่งในความเข้าใจผิดเกี่ยวกับโรคไข้เลือดออกจากไวรัสเดงกี่ คือความเชื่อว่าการป่วยเป็นโรคไข้เลือดออกเป็นโรคติดต่อ และเป็นอันตรายต่อคนที่อยู่ใกล้

บทสรุป :

1.ไข้เลือดออกไม่ใช่โรคติดต่อจากคนสู่คน
2.ยุงที่กัดผู้ป่วยไข้เลือดออก จะกลายเป็นพาหะไข้เลือดออก
3.สตรีมีครรภ์สามารถส่งต่อเชื้อไวรัสเดงกี่ไปยังทารกในครรภ์ได้

FACT CHECK : ตรวจสอบข้อเท็จจริง :

อาการของผู้ติดเชื้อไวรัสเดงกี่

ผู้ติดเชื้อไวรัสเดงกี่ส่วนใหญ่ประมาณ 80% ไม่มีอาการ หรือมีอาการเพียงเล็กน้อย เช่น เป็นไข้ พบอาการรุนแรงประมาณ 5% และเพียงส่วนน้อยที่อาการรุนแรงและเสี่ยงต่อการเสียชีวิต

อาการเฉพาะของไข้เลือดออกคืออาการไข้ ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อ ปวดข้อ และมีผื่น

ผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรง จนกลายเป็นไข้เลือดออกเดงกี่ (Dengue Hemorrhagic Fever) จะทำให้มีเลือดออกง่าย เกล็ดเลือดต่ำ มีการรั่วของพลาสมา

หากรุนแรงมากขึ้นเป็นกลุ่มอาการไข้เลือดออกช็อก (Dengue Shock Syndrome) ทำให้ความดันโลหิตต่ำจนเป็นอันตรายและเสี่ยงต่อการเสียชีวิต

ไข้เลือดออกไม่ติดต่อสู่คนได้โดยตรง

แม้ผู้ป่วยโรคไข้เลือดออกจากไวรัสเดงกี่ จะมีอาการหลายอย่างคล้ายโรคติดต่อ แต่ไวรัสเดงกี่จะไม่ติดต่อจากคนสู่คนโดยตรง

วิธีที่ไวรัสเดงกี่จะแพร่เชื้อจากผู้ป่วยไปยังคนรอบข้าง จะเกิดขึ้นเมื่อผู้ป่วยถูกยุงลายกัด ยุงลายติดเชื้อไวรัสเดงกีกลายเป็นพาหะไวรัสเดงกี่ เมื่อไปกัดผู้อื่น จะทำให้เกิดการติดเชื้อไวรัสเดงกี่ในที่สุด

ไวรัสเดงกี่จากแม่สู่ลูก

อีกวิธีที่ไวรัสเดงกี่ติดต่อทางอ้อม มาจากสตรีมีครรภ์ที่ติดเชื้อไวรัสเดงกี่ ส่งต่อไวรัสไปยังตัวอ่อนที่อยู่ในครรภ์มารดา

รวมถึงโอกาสการรับเชื้อจากนมแม่ หลังการพบไวรัสเดงกี่ในนมของหญิงให้นมบุตรที่ติดเชื้อไวรัสเดงกี่ แต่โอกาสการติดเชื้อเดงกี่จากนมแม่จะน้อยมาก WHO ยังแนะนำให้ทารกสามารถดื่มนมจากแม่ที่ติดเชื้อเดงกี่เพราะมีประโยชน์มากกว่าความเสี่ยง

วิธีลดความเสี่ยงการป่วยด้วยโรคไข้เลือดออกที่มีประสิทธิภาพที่สุด คือการกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย ตามหลักปฏิบัติ 5 ป. ซึ่งเป็นแนวทางปราบยุงลายเพื่อป้องกันไข้เลือดออก ได้แก่

“ปิด” : ปิดฝาภาชนะให้สนิท
“ปล่อย” : ปล่อยปลากินลูกน้ำ
“เปลี่ยน” : เปลี่ยนน้ำที่ปิดภาชนะที่ไม่ได้ใช้
“ปรับ” : ปรับปรุงสิ่งแวดล้อม ไม่ให้เป็นแหล่งเพาะพันธุ์ยุง
“ปฏิบัติ” : ปฏิบัติเป็นประจำ ป้องกันยุงลายไม่ให้กัด

ข้อมูลอ้างอิง :

https://www.dengue.com/8-myths-about-dengue-debunked-setting-facts-straight
https://www.abs-cbn.com/news/health-science/2025/2/22/myth-buster-think-you-know-everything-about-dengue-1831