เปิดลิสต์ 12 ภาพยนตร์ ขึ้นทะเบียน 'มรดกภาพยนตร์ของชาติ' ปี 2565
เปิดลิสต์ 12 ภาพยนตร์ ขึ้นทะเบียน ‘มรดกภาพยนตร์ของชาติ’ ปี 2565
เมื่อวันที่ 4 ตุลาคม ซึ่งตรงกับวันอนุรักษ์ภาพยนตร์ไทยนายชัยพล สุขเอี่ยม ผู้ตรวจราชการกระทรวงวัฒนธรรม ได้ประกาศรายชื่อภาพยนตร์ 12 เรื่อง ขึ้นทะเบียนเป็นมรดกภาพยนตร์ของชาติ ประจำปี 2565 จัดโดย หอภาพยนตร์ กระทรวงวัฒนธรรม หลังจากเปิดให้ประชาชนเสนอชื่อเพื่อคัดเลือก โดยปีนี้มีผู้เสนอรายชื่อกว่า 1,000 คน และ เสนอชื่อภาพยนตร์ 321 เรื่อง โดยคำนึงถึงคุณค่าทางประวัติศาสตร์ ความทรงจำ คุณค่าทางศิลปะภาพยนตร์
ผู้สื่อข่าวรายงานว่า จากหนังทั้ง 12 เรื่องที่ขึ้นทะเบียนปีนี้ มีภาพยนตร์และบันทึกทางประวัติศาสตร์ ที่ได้รับการขึ้นทะเบียนมรดกภาพยนตร์ของชาติ 6 เรื่อง และ มีภาพยนตร์เล่าเรื่อง 6 เรื่อง
เริ่มต้นที่หนังข่าวและบันทึกเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์ “จอมพลสฤษดิ์ไปอเมริกา” ปี 2501 ภาพยนตร์ส่วนตัว ที่บันทึกการเดินทางไปรักษาตัวของจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ ที่อเมริกา ถ่ายทำไว้ในปี 2501 โดย นายแพทย์จำลอง หะริณสุต แพทย์ประจำตัวของจอมพลสฤษดิ์ ก่อนที่ในปลายปีนั้นเองจอมพลสฤษดิ์จะก่อการรัฐประหารและขึ้นเป็นนายกรัฐมนตรี
นอกจากนี้ยังมี ภาพยนตร์โฆษณาชวนเชื่อเพื่อต่อต้านลัทธิคอมมิวนิสต์ในช่วงสงครามเย็น อย่าง เด็กกับหมี The Children and the Bear ปี 2502 ผลงานของอ.ปยุต เงากระจ่าง ที่ได้รับทุนสนับสนุนจากสำนักข่าวสารอเมริกันกรุงเทพฯ ของสหรัฐสร้างขึ้นเพื่อชวนเชื่อให้ประชาชนเข้าใจถึงการจัดตั้งองค์การสนธิสัญญาร่วมป้องกันแห่งเอเซียอาคเนย์ หรือ SEATO
“การประกวดการจัดบ้านและบริเวณ” ปี 2497 ภาพยนตร์การประกวดจัดบ้านและบริเวณครั้งแรกและครั้งเดียวในยุคสมัยจอมพล ป. พิบูลสงคราม ที่บันทึกอารมณ์ของการเสนอบทบาทในสังคมของสตรีไทย นำโดย ท่านผู้หญิงละเอียด พิบูลสงคราม และ คุณหญิงรามราชภักดี
ด้าน “งานอภิเษกพระสังฆราช มีแชล มงคล (อ่อน) ประคองจิต” ปี 2496 เป็นบันทึกพิธีการสำคัญของคริสตศาสนิกชนในประเทศไทย แสดงภาพการอภิเษกพระสังฆราชชาวไทยคนแรกที่ได้ทำหน้าที่ปกครองเขตมิสซังท่าแร่-หนองแสง อันเป็นอัครมุขมณฑลแห่งภาคอีสานของศาสนาคริสต์ นิกายโรมันคาทอลิกในประเทศไทย
ทั้งยังมีหนังข่าวกิจการในกระทรวงพาณิชย์ แล คมนาคม THE ACTIVITIES OF THE MINISTRY OF COMMERCE AND COMMUNICATIONS ปี 2470-2472 ที่ฉายให้เห็นกิจการต่าง ๆ ในกระทรวงพาณิชย์แลคมนาคม ไม่ว่าจะเป็น การขนส่งสินค้า กิจการสหกรณ์ กิจการการสื่อสารในยุคการต่อสายโทรศัพท์ รวมทั้งกิจการการควบคุมมาตรฐานสินค้าด้วยการวิเคราะห์ทางเคมี
นอกจากนี้ยังมีหนังที่สำคัญและหาดูยากอีกเรื่องได้แก่ ตัดหัวต่อหัว ปี 2470 – 2473 ภาพยนตร์ทดลองทั้งในเชิงเทคนิคและเชิงศิลปะที่เก่าแก่ที่สุดของไทยเท่าที่มีการค้นพบ ถ่ายและทำเทคนิคด้วยฝีพระหัตถ์ของ พลเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพ็ชรอัครโยธิน ในช่วงราวต้นทศวรรษที่ 2470
ในกลุ่มหนังเล่าเรื่อง (feature film) มีการขึ้นทะเบียนหนังสำคัญ 6 เรื่อง เริ่มต้นจากภาพยนตร์ที่สะท้อนประเด็นทางสังคมและสิทธิสตรีอย่าง เทพธิดา บาร์ 21 ปี 2521 ผลการการกำกับภาพยนตร์เดี่ยวเรื่อแรกของ ยุทธนา มุกดาสนิท ที่ได้ทำหนังเพลงที่ถ่ายทอดเรื่องราวเสียดสีสังคม ทั้งการเอารัดเอาเปรียบผู้ด้อยโอกาส นักการเมืองที่เลวร้าย รวมไปถึงยาเสพติด ท่ามกลางฉากเพลงที่ร้องและเต้นอย่างตระการตา
ส.อ.ว.ห้อง 2 รุ่น 44 ปี 2533 ผลงานการกำกับของ บัณฑิต ฤทธิ์ถกล คนทำหนังผู้ผันตัวมาจากการเป็นนักข่าว เป็นภาพยนตร์เรื่องสำคัญที่ต้องการลุกขึ้นมาเป็นปากเสียงแทนผู้หญิง เพื่อต่อต้านความเหลื่อมล้ำทางเพศอันเป็นสิ่งที่สะสมมานมนานในสังคมไทย , October Sonata รักที่รอคอย ปี 2552 ภาพยนตร์รักสามเส้าที่เรียงร้อยเรื่องราวผ่านเหตุการณ์สั่นสะเทือนทางการเมืองและประวัติศาสตร์ของเดือนตุลาคมในช่วงทศวรรษ 2513 – 2520
นอกจากนี้ ยังมี ดรรชนีนาง ปี 2496 หนังยุคฟิล์ม 16 มิลเมตร ก่อนปี 2500 ที่หลงเหลืออยู่น้อยนิด ที่ ส.อาสนจินดา ได้แสดงและร่วมกำกับกับ อิงอร – ศักดิ์เกษม หุตาคม เจ้าของบทประพันธ์ หลังจากทั้งคู่ได้ประสบความสำเร็จในการนำบทประพันธ์เรื่องนี้มาทำเป็นละครเวที
มันมากับความมืด ปี 2514 ภาพยนตร์แนววิทยาศาสตร์ ผลงานการกำกับภาพยนตร์เรื่องยาวเรื่องแรกของหม่อมเจ้าชาตรีเฉลิม ยุคล หรือ ท่านมุ้ย และการรับบทบาทพระเอก นางเอกเรื่องแรกของ สรพงศ์ ชาตรี และนัยนา ชีวานันท์
และ แหวนทองเหลือง ปี 2516 ผลงานสำคัญที่สุดเรื่องหนึ่งของ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอนุสรมงคลการ หรือ “เสด็จพระองค์ชายเล็ก” ทั้งการที่ทรงเปลี่ยนแนวจากภาพยนตร์ตลาดมาเป็นภาพยนตร์แนวมหากาพย์ชีวิตที่เข้มข้นสะเทือนใจ ความยาวเกือบ 4 ชั่วโมงที่ ฉายให้เห็น อารมณ์ ค่านิยม และสภาพชีวิตผู้คนทั้งในตำแหน่งที่สูงสุดและต่ำสุดของบ้านเมือง ท่ามกลางช่วงเวลาสำคัญของประเทศไทยในระยะเวลากว่า 30 ปี ตั้งแต่ต้นสงครามโลก ครั้งที่ 2 มาจนถึงปี พ.ศ. 2516
ทั้งนี้ ภาพยนตร์ที่ได้รับการขึ้นทะเบียนมรดกภาพยนตร์ของชาติ สามารถรับชมได้ผ่านช่องทาง Youtube หอภาพยนตร์ (ค้นหา playlist มรดกภาพยนตร์ของชาติ) Facebook หรือ TikTok ของหอภาพยนตร์ และ ห้องสมุดและโสตทัศนสถาน เชิด ทรงศรี ที่หอภาพยนตร์