ทำไมม้าลายต้องมีลาย? วิจัยพบลายทางบนม้าลายสามารถไล่แมลงหวี่ได้ดีที่สุด
ลายทางม้าลายมีไว้ทำไม!? งานวิจัยจากมหาวิทยาลัยบริสตอล ประเทศอังกฤษ บอกว่ามันมีไว้เพื่อไล่แมลงหวี่ได้อย่างน่าประทับใจเมื่อเทียบกับลายอื่น ๆ ที่นักวิทยาศาสตร์ได้ลองเอาเสื้อไปใส่ให้ เนื่องจากแมลงหวี่เป็นพาหะนำโรคหลายอย่าง กลไกนี้จึงช่วยป้องกันไม่ให้ม้าลายป่วยได้เยอะ
ก่อนหน้านี้มีการเสนอแนวคิดมากมายว่าลายทางบนตัวม้าลายมีไว้ทำอะไร บ้างก็ว่าเป็นลายพรางตัว บ้างก็ว่าช่วยให้ม้าลายจำกันได้ ไม่ก็ทำให้นักล่าเกิดความสับสน แต่หลายคนก็บอกว่าอาจช่วยไล่แมลงหรือปรสิตก็ได้ ทางทีมวิจัยจึงต้องการตรวจสอบสมมติฐานนี้ พวกเขาจึงสร้างการทดลองขึ้นมา
โดยการออกแบบผ้าคลุมลายต่าง ๆ ไม่จะเป็นลายพิกเซล ลายตารางหมากรุก ลายขาวดำมั่ว ๆ ลายทางแบบสลับกลับหัวกลับหาง และก็แบบสีเทาสีเดียว เพื่อดูว่าอันไหนที่ไล่แมลงหวี่ไม่ให้มาเกาะได้มากที่สุด
ความบางของลายเส้นงั้นเหรอ? ความคมชัดของขาวดำรึเปล่า? หรืออะไรกันล่ะ? ศาสตราจารย์ ทิม แคโร หัวหน้าทีมวิจัยตั้งคำถาม เขาบอกว่า ทราบดีที่แมลงหวี่ไม่ชอบเกาะบนวัตถุที่มีลาย แต่มันลายแบบไหนกันล่ะ
เมื่อทดลองทั้งหมดแล้วพวกเขาก็พบว่า แมลงหวี่ผ้าคลุมที่เป็นสีเดียว นั่นคือสีเทา เป็นที่ชื่นชอบของแมลงหวี่มาก ๆ รองลงมาคือผ้าคลุมที่เป็นลายต่าง ๆ แต่ที่ดีที่สุดก็คือลายทางที่ตัดกันอย่างชัดเจน หรือก็คือลายทางของม้าลายนั่นเอง แมลงหวี่ต่างพากันรังเกียจไปเกาะไม่กี่ตัว
"สิ่งนี้ชี้ให้เห็นว่าสัตว์ตัวใดก็ตามที่ลดโครงร่างสีดำโดยรวมของมันเมื่อมองท้องฟ้าจะได้รับประโยชน์ในแง่ของการโจมตีของปรสิตภายนอกที่ลดลง" ศาสตราจารย์แคโรกล่าว
ตอนนี้ทีมต้องการทราบว่าเหตุใดการคัดเลือกโดยธรรมชาติจึงกระตุ้นให้เกิดลายทางของม้าล้าย ซึ่งเป็นสัตว์ตระกูลม้า แต่ม้าตัวอื่น ๆ ดันไม่มีลาย
แล้วสรุปว่าม้าลายมีสีขาวลายดำ หรือดำลายขาว? จากการศึกษาทางวิทยาศาสตร์พบว่า ม้าลายแท้ที่จริงเป็นสัตว์ที่มีพื้นลำตัวสีดำและมีลายแถบสีขาวพาดผ่านลำตัว โดยพบว่าตัวอ่อนของม้าลายที่อยู่ในท้องแม่ จะเป็นตัวสีดำก่อน จากนั้นลายแถบสีขาวจึงค่อย ๆ พัฒนาขึ้น
ที่มา
Phys.org : Experts discover how zebra stripes work to thwart horsefly attacks
Journal of Experimental Biology : Why don't horseflies land on zebras?
The Science Time : Zebra Stripes Has a Purpose; Monochrome Pattern Helps Protect Them From Horseflies
Sci News : New Research Reveals How Zebra Stripes Deter Horseflies
Photo : Martin How