ยูเอ็นผ่านมติหนุนใช้แผนที่โลกแบบใหม่ เผยขนาดแท้จริงของทวีปแอฟริกา
วานนี้ (4 ก.ย.) สำนักข่าวรอยเตอร์สรายงานว่า สมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติ (UN General Assembly) ออกเสียงลงมติเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา เห็นชอบให้ปรับเปลี่ยนการใช้แผนที่โลกจากแผนที่แบบเมอร์เคเตอร์ที่ใช้มาตั้งแต่ศตวรรษที่ 16 เป็นแผนที่ใหม่ซึ่งสะท้อนสัดส่วนและขนาดที่แท้จริงของประเทศต่างๆ อย่างแม่นยำยิ่งขึ้น
การขอมติตั้งกล่าวได้รับการผลักดันโดยกลุ่มประเทศในทวีปแอฟริกา เพื่อตอบโต้ภาพจำและมุมมองในอดีตที่มักลดทอนความสำคัญของแอฟริกาให้เป็นเพียงดินแดนชายขอบของโลก
ประเทศโตโกเป็นผู้นำในการขับเคลื่อนข้อเสนอนี้ เพื่อขยายผลแคมเปญของสหภาพแอฟริกา (African Union) ในการจำกัดการใช้แผนที่แบบเมอร์เคเตอร์ ซึ่งมีข้อเสียสำคัญคือทำให้ขนาดของผืนแผ่นดินที่อยู่ใกล้ขั้วโลกขยายใหญ่เกินจริง ส่งผลให้เกาะกรีนแลนด์ดูมีขนาดใกล้เคียงกับทวีปแอฟริกา ทั้งที่ในความเป็นจริงแล้ว ทวีปแอฟริกามีขนาดใหญ่กว่ากรีนแลนด์ราว 14 เท่า
"โลกที่ยุติธรรม ต้องเริ่มต้นด้วยแผนที่ที่ยุติธรรม" โรเบิร์ต ดุสซีย์ รัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศของโตโก กล่าวกับสำนักข่าวรอยเตอร์ก่อนการลงมติเมื่อวันศุกร์
การเสนอมติดังกล่าวสนับสนุนการใช้แผนที่แบบ “อีควล เอิร์ธ” (Equal Earth) ซึ่งแสดงขนาดสัดส่วนของทวีปต่างๆ บนโลกได้อย่างถูกต้องตามความเป็นจริงมากกว่า มตินี้ไม่มีผลผูกพันทางกฎหมาย โดยทางกระทรวงการต่างประเทศของโตโกระบุในแถลงการณ์ว่า "ไม่ได้เป็นการขัดขวางหรือท้าทายการใช้แผนที่แบบเมอร์เคเตอร์ในการเดินเรือและการบิน ซึ่งยังคงมีความเหมาะสมและมีประสิทธิภาพต่อการใช้งานในด้านดังกล่าว"
ที่ประชุมสมัชชาใหญ่ของยูเอ็นลงมติผ่านขอมตินี้ด้วยคะแนนเสียงเห็นชอบ 164 เสียง ไม่เห็นชอบ 1 เสียง และงดออกเสียง 6 เสียง โดยสหรัฐอเมริกาเป็นเพียงประเทศเดียวที่ลงมติคัดค้าน โดยอ้างว่าขอมตินี้เป็นการผลักดัน "วาระทางอุดมการณ์" และเป็นการเบี่ยงเบนความสนใจไปจาก "ปัญหาที่แท้จริงเกี่ยวกับสันติภาพ ความมั่งคั่ง และความสัมพันธ์อันดีระหว่างประเทศ"
ดุสซีย์เปิดเผยว่า แม้แผนที่แบบเมอร์เคเตอร์ยังคงถูกใช้กันอย่างแพร่หลายในห้องเรียนทั่วโลก แต่โตโกตั้งเป้าที่จะเปลี่ยนแบบเรียนและสื่อการเรียนการสอนวิชาภูมิศาสตร์ภายในสิ้นปีนี้
"โตโกจะเป็นประเทศแรกที่เปลี่ยนหนังสือเรียนภูมิศาสตร์ของตนเอง" ดุสซีย์กล่าว "เราจำเป็นต้องเปลี่ยนสิ่งนี้ในห้องเรียน เพื่อเป็นตัวอย่างแก่ทุกประเทศทั่วโลก"
นอกจากนี้ โตโกเตรียมเดินหน้าผลักดันรัฐบาลประเทศอื่นๆ โรงเรียน องค์กรระหว่างประเทศ และบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำ ให้ยกเลิกการใช้แผนที่แบบเมอร์เคเตอร์ที่ตกทอดมาหลายศตวรรษ โดยเน้นย้ำว่า แผนที่อีควล เอิร์ธ คือแผนที่ที่ถ่ายทอดมุมมองของโลกได้ดีที่สุด
สำหรับขั้นตอนถัดไป โตโกวางแผนที่จะประชุมร่วมกับประเทศสมาชิกสหภาพแอฟริกาและประเทศผู้สนับสนุนจากภูมิภาคอื่นภายใน 6 เดือนข้างหน้า เพื่อหาข้อตกลงในการผลักดันให้เกิดการใช้งานในวงกว้าง ซึ่งการหารือจะครอบคลุมถึงบริษัทที่ดำเนินธุรกิจด้านระบบแผนที่จีพีเอสและเทคโนโลยีระบุตำแหน่งต่างๆ ด้วย
ดุสซีย์ชี้ว่า แคมเปญการผลักดันแผนที่โลกฉบับใหม่นี้คือส่วนหนึ่งของความพยายามของชาวแอฟริกันในการก้าวข้ามมรดกตกทอดจากยุคล่าอาณานิคม พร้อมระบุว่านี่ไม่ใช่การโจมตียุโรปหรืออารยธรรมใดๆ แต่การแพร่หลายของแผนที่แบบเมอร์เคเตอร์เป็นผลพวงมาจากการล่าอาณานิคมในอดีต
"โลกกำลังเปลี่ยนแปลง และแอฟริกาก็กำลังเปลี่ยนแปลงด้วยเช่นกัน" ดุสซีย์กล่าว
เรียบเรียงโดย : ทีมข่าวต่างประเทศ
เครดิตภาพ : commons.wikimedia.org