เกษตรกรหญิงปราจีนบุรี ผลิตไม้ขุดล้อมด้วยใจรัก ไม้ดีมีคุณภาพ สร้างรายได้ตลอดปี

คุณหอม เกษรศิริ รักษาการเกษตรอำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี ให้ข้อมูลว่า ภายในจังหวัดปราจีนบุรีมีการทำเกษตรที่แบ่งออกเป็น 2 ส่วนหลักๆ คือ การทำพืชไร่ อย่างเช่นนาข้าว และอีกส่วนจะเด่นในเรื่องของการทำสวนจำพวกไม้ผล ซึ่งสวนไม้ดอกไม้ประดับเองก็เป็นแหล่งผลิตที่ขึ้นชื่อของจังหวัดปราจีนบุรี จึงอาจกล่าวได้ว่าการทำเกษตรของเกษตรกรในพื้นที่นี้ค่อนข้างครบวงจร และมีการรวมกลุ่มที่เข้มแข็งจึงสามารถสร้างเป็นอาชีพที่ยั่งยืนมาจนถึงทุกวันนี้

“การที่ไม้ดอกไม้ประดับในพื้นที่นี้ได้รับความนิยม เกิดจากการที่เกษตรกรยุคต้นๆ ได้ริเริ่มผลิตและนำไม้ไปจำหน่ายที่ตลาดนัดจตุจักรที่กรุงเทพมหานคร เมื่อเกษตรกรรายอื่นมองเห็นถึงการตอบรับในเรื่องของการตลาดดี จึงได้มีการปรับเปลี่ยนมาทำไม้ดอกไม้ประดับ ซึ่งเวลานี้ไม้ดอกไม้ประดับในพื้นที่น่าจะมีไม่ต่ำกว่า 500 ชนิด มีการสร้างไม้ที่เป็นขนาดเล็กไปจนถึงไม้ขนาดใหญ่ โดยเฉพาะไม้ขุดล้อมที่เป็นพันธุ์ไม้ไทยที่ตลาดมีความต้องการอย่างมาก จึงทำให้ไม้ดอกไม้ประดับของจังหวัดปราจีนบุรี เป็นที่ต้องการของตลาด สามารถทำรายได้ให้กับเกษตรกรในพื้นที่ได้ไม่น้อยต่อปีเลยทีเดียว” คุณหอม กล่าว

คุณสมศรี จันทร์ศิริ อยู่บ้านเลขที่ 127 หมู่ที่ 6 ตำบลดงขี้เหล็ก อำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี ได้มีการปรับเปลี่ยนจากการปลูกสวนไม้ผลมาทำไม้ขุดล้อม โดยใช้พื้นที่บริเวณบ้านให้เกิดประโยชน์สูงสุด ทำให้ไม้ขุดล้อมหลายๆ ชนิด มีขนาดที่แตกต่างกันไป จึงทำให้ลูกค้าได้มีทางเลือกหลากหลาย จนไม้ภายในสวนสามารถส่งจำหน่ายได้ตลอดทั้งปี เกิดเป็นรายได้ตลอดทั้งปีโดยไม้ต้องดูฤดูกาล

คุณสมศรี เล่าให้ฟังว่า เริ่มแรกเดิมที่บริเวณบ้านจะยึดการทำสวนไม้ผลเป็นหลัก เช่น ทุเรียน มะนาว เป็นหลัก ซึ่งสมัยก่อนนั้นราคาผลผลิตอย่างทุเรียนยังได้ราคาไม่ดีเหมือนอย่างเช่นทุกวันนี้ จึงได้ปรับเปลี่ยนมองหาการปลูกพืชชนิดอื่น จึงได้แบ่งพื้นที่บางส่วนมาทำไม้ขุดล้อม ซึ่งต้นโมกเป็นไม้หลักในสมัยนั้นที่เริ่มทำไม้ขุดล้อมใหม่ๆ ต่อมาเมื่อเริ่มจำหน่ายได้เรื่อยๆ จนเกิดรายได้ที่เห็นทันตา จึงได้ขยับขยายปลูกไม้ประดับมากขึ้นเพื่อสร้างเป็นไม้ขุดล้อม จนทำให้ต่อมาเลิกการทำสวนผลไม้และมาทำไม้ขุดล้อมอย่างเต็มตัวจนถึงทุกวันนี้

“ช่วงที่มาทำไม้ขุดล้อม เริ่มช่วงปี 2542 ช่วงนั้นต้นโมกและแก้วถือว่าเป็นไม้หลักขายดีมาก ต่อมาเมื่อความต้องการของไม้หลากชนิดมากขึ้น ก็เริ่มนำไม้สายพันธุ์อื่นๆ เข้ามาปลูกมากขึ้น อย่างเช่นปาล์ม เรียกได้ว่าอะไรขายดีก็ปลูกอันนั้นทำให้ไม้ขุดล้อมภายในสวนมีอยู่มากกว่า 20-30 ชนิด โดยสายพันธุ์ต่างๆ เราก็นำเข้ามาปลูกอยู่ในสวน พอโตเราก็ค่อยๆ ขยายพันธุ์เพิ่มขึ้นอยู่เสมอ จึงทำให้ไม้มีจำนวนมากขึ้นและสามารถขายออกได้ตลอดทั้งปี” คุณสมศรี กล่าว

หลักของการทำไม้ให้มีคุณภาพและเป็นที่ต้องการของตลาดนั้น คุณสมศรี บอกว่า จะทำการขยายพันธุ์ไม้แต่ละชนิดด้วยวิธีการปักชำเป็นส่วนใหญ่ นำไม้มาปักชำกับวัสดุปลูกจำพวกแกลบดำเมื่อไม้เริ่มรากสมบูรณ์แล้ว ก็จะนำไม้แต่ละชนิดลงไปปลูกลงแปลง โดยมีพื้นที่ว่างตรงไหนปลูกตรงนั้นไม่มีระยะห่างระหว่างต้นที่ตายตัว เมื่อปลูกลงแปลงได้สักระยะก็จะนำปุ๋ยคอกมาใส่เสริมเพื่อให้ไม้เจริญเติบโตได้ดี

โดยไม้ที่จะจำหน่ายเป็นไซซ์ขนาด 80-100 เซนติเมตร จะใช้เวลาดูแลรดน้ำอยู่ประมาณ 10 เดือน แต่ถ้าต้องการให้เป็นไซซ์ขนาดที่ใหญ่ขึ้นไปก็จะดูแลมากกว่า 1 ปี ซึ่งราคาจำหน่ายก็จะได้เพิ่มตามไปด้วย

“ไม้มีมากมายหลายชนิด ในเรื่องของโรคและแมลง ตั้งแต่ทำมาก็ยังไม่มีทำให้เกิดความเสียหาย เพราะไม้เรามีปริมาณมากและมีหลากหลายชนิด หนอนหรือแมลงคงจะเข้าทำลายได้ไม่ไหว ซึ่งที่สวนของเราก็จะไม่มีต้นทุนในเรื่องของการใช้ยา เพราะไม่ต้องฉีดพ่นอะไรเลย แต่การปลูกไม้ขุดล้อม ไม้ประดับอย่างนี้สิ่งที่สำคัญที่สุดคือเรื่องของน้ำ ต้องมีแหล่งน้ำที่เพียงพอก็จะช่วยให้ไม้เจริญเติบโตได้ดี และมีจำหน่ายตลอดปี” คุณสมศรี บอก

ในส่วนของตลาดเพื่อจำหน่ายไม้ภายในสวนทั้งหมดนั้น คุณสมศรี บอกว่า ช่วงแรกที่ทำใหม่ๆ จะมีแม่ค้าจากตลาดนัดจตุจักรมาขุดไม้ออกจากสวนเอง ต่อมาเมื่อเริ่มมีเกษตรกรในพื้นที่ทำกันมากขึ้น แม่ค้าไม่มีเวลามากพอที่จะมาขุดไม้ออกจากสวน จึงได้พลิกแพลงวิกฤตให้เป็นโอกาส ด้วยการขุดไม้ที่อยู่ในสวนเองทั้งหมดและตั้งจำหน่ายที่หน้าบ้านเอง

โดยลูกค้าที่รู้ว่าสวนแห่งนี้มีไม้ประดับไม้ยืนต้นหลากหลายชนิดก็จะมาติดต่อซื้อและจำหน่ายได้เรื่อยๆ จนทำให้ไม้เป็นที่ต้องการของลูกค้ามากขึ้น โดยพันธุ์ไม้ที่มีขนาดความสูงอยู่ที่ 100 เซนติเมตร ราคาทุกต้นจำหน่ายอยู่ที่ต้นละ 100 บาท และไม้ที่ปลูกเลี้ยงจนต้นมีขนาดใหญ่หลายปีอย่างต้นประยง ราคาต่อต้นจะอยู่ที่หลักพันบาทไปจนถึงหลักหมื่นบาท

“พอไม้ที่ปลูกลงขุดขายไปแล้ว เราก็เอาต้นที่ปักชำไว้แล้วมาปลูกลงแทนที่ทันที ทำหมุนเวียนอยู่แบบนี้ตลอดทั้งปี เราก็จะมีไม้หลากหลายไซซ์ขนาดให้ลูกค้าได้เลือก และสามารถจำหน่ายได้ตลอดทั้งปี ตั้งแต่ทำมาเป็น 20 ปี ก็ถือว่าไม้ประดับต่างๆ ที่ทำยังถือว่าสร้างรายได้ดี แม้ทุกวันนี้สภาพเศรษฐกิจไม่ดีมากนัก แต่เราทำไม้ให้มีมาตรฐานมีคุณภาพ ยังไงก็สามารถขายได้ อย่างเราทำเองทุกขั้นตอน ลูกค้าที่มาซื้อขายจึงเกิดความเชื่อใจซึ่งกันและกัน ซึ่งขายกันมาจนถึงทุกวันนี้”

สำหรับท่านใดที่สนใจไม้ขุดล้อมคุณภาพที่เจ้าของสวนใส่ใจในทุกขั้นตอนการผลิต หรือต้องการแลกเปลี่ยนความรู้ในเรื่องของพันธุ์ไม้ต่างๆ สามารถติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ คุณสมศรี จันทร์ศิริ หมายเลขโทรศัพท์ (081) 941-0152, (089) 934-8318

ขอขอบพระคุณ คุณหอม เกษรศิริ รักษาการเกษตรอำเภอเมือง จังหวัดปราจีนบุรี ที่พาลงพื้นที่ พบปะเกษตรกร