5 สายพันธุ์แมวไทยโบราณ สร้างชื่อบนเวทีสัตว์เลี้ยงโลก!
การอนุรักษ์มรดกทางพันธุกรรมและสายพันธุ์สัตว์พื้นเมืองกลายเป็นประเด็นสำคัญระดับชาติ กระทรวงวัฒนธรรมได้ขึ้นทะเบียนแมวไทยเป็นมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาติ พร้อมเร่งผลักดัน คุ้มครองและส่งเสริมคุณค่าทางวัฒนธรรม ตลอดจนเปิดโอกาสทางเศรษฐกิจในเวที สัตว์เลี้ยงระดับโลกซึ่ง แมวไทยแท้ทั้ง 5 สายพันธุ์ต่างมีประวัติศาสตร์ เอกลักษณ์ทางพันธุกรรม และหมุดหมายสำคัญในต่างประเทศที่น่าสนใจ
1. วิเชียรมาศ (Wichien Maat): ต้นกำเนิดสายพันธุ์ Siamese ระดับโลก
วิเชียรมาศถือเป็น แมวไทยที่มีชื่อเสียงโด่งดังที่สุดในระดับสากล มีลักษณะเด่นคือลำตัวสีครีมหรือสีขาวนวล ตัดกับแต้มสีเข้มบริเวณใบหน้า หู ขา และหาง พร้อมดวงตาสีฟ้าสดใส ในอดีตชาวตะวันตกได้นำ แมววิเชียรมาศจากสยามไปเพาะพันธุ์ในยุโรปและตั้งชื่อว่า Siamese
อย่างไรก็ตาม การเพาะพันธุ์ในต่างประเทศที่ยาวนานทำให้รูปลักษณ์เปลี่ยนแปลงไปจากดั้งเดิม ส่งผลให้ สมาคมแมวนานาชาติ (The International Cat Association: TICA)ได้กำหนด มาตรฐานสายพันธุ์ในชื่อ Thai ขึ้นมาเป็นการเฉพาะ เพื่ออนุรักษ์และคงไว้ซึ่งรูปลักษณ์ทางกายภาพแบบ วิเชียรมาศโบราณดั้งเดิมของประเทศไทย
2. แมวโคราช (Korat): แมวสีเงินมงคลและหมุดหมายสู่สหรัฐอเมริกาปี 1959
แมวโคราชหรือ แมวสีสวาดเป็นแมวขนสีเทาเงินอมฟ้าที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว บริเวณปลายเส้นขนจะมีประกายสีเงินระยิบระยับ ดวงตาสีเขียวสดใส และใบหน้ามีรูปทรงคล้ายรูปหัวใจ คนไทยโบราณเชื่อว่า แมวโคราชเป็น แมวมงคลที่เป็นสัญลักษณ์แห่งความโชคดีและความอุดมสมบูรณ์
ตามบันทึกของสมาคม TICA แมวโคราชมีประวัติศาสตร์ยาวนานในไทย และมีหมุดหมายสำคัญในต่างประเทศย้อนหลังไปถึงปี พ.ศ. 2502 (ค.ศ. 1959) เมื่อมีการนำส่ง แมวโคราชคู่แรกที่มีบันทึกประวัติเป็นลายลักษณ์อักษร ชื่อ Nara และ Darra ไปยังสหรัฐอเมริกา ซึ่งกลายเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของการขยายสายพันธุ์และสร้างการยอมรับในทวีปอเมริกาเหนือ
3. ขาวมณี (Khao Manee): อัญมณีแห่งราชสำนักและอภินิหารตาสองสี
ขาวมณีเป็น แมวไทยที่มีประวัติศาสตร์เชื่อมโยงกับราชสำนักไทย โดดเด่นด้วยขนสีขาวสะอาดสะอ้านทั่วทั้งตัว และเสน่ห์จากสีดวงตาซึ่งมีทั้งสีฟ้า สีเหลืองอำพัน ไปจนถึงลักษณะดวงตาสองสี (Odd-eyed) ซึ่งเป็นที่หลงใหลของนักเลี้ยงแมวทั่วโลก
ข้อมูลบันทึกสมาคม TICA ระบุว่า ในปี พ.ศ. 2542 (ค.ศ. 1999) ได้มีการนำเข้า แมวขาวมณีจากประเทศไทยไปยังสหรัฐอเมริกาเพื่อเริ่มโปรแกรมการเพาะพันธุ์อย่างเป็นทางการ และในเวลาต่อมาได้มีการส่งต่อไปยังประเทศอังกฤษ ทำให้ ขาวมณีกลายเป็น แมวไทยหายากอีกหนึ่งสายพันธุ์ที่ได้รับความนิยมสูงในกลุ่มสมาคมแมวสากล
4. ศุภลักษณ์ (Suphalak): แมวทองแดงโบราณที่ได้รับการรับรองจาก WCF ปี 2024
ศุภลักษณ์หรือ แมวสีทองแดงมีลักษณะเอกลักษณ์คือขนสีน้ำตาลแดงคล้ายสีทองแดงตลอดทั้งตัว ขนสั้นเป็นมันเงา และดวงตาสีอำพัน ก้าวสำคัญระดับสากลของ แมวศุภลักษณ์เกิดขึ้นในปี พ.ศ. 2567 (ค.ศ. 2024) เมื่อ สมาพันธ์แมวโลก (World Cat Federation: WCF)ได้ประกาศรับรอง มาตรฐานสายพันธุ์ศุภลักษณ์อย่างเป็นทางการ หลังจากการตรวจสอบข้อมูลประวัติศาสตร์ อัตลักษณ์ประจำพันธุ์ และโครงสร้างทางพันธุกรรม ซึ่งช่วยยกระดับ แมวไทยโบราณชนิดนี้สู่เวทีการประกวดระดับสากล
5. โกนจา (Konja): แมวดำสง่างามและตำนานมงคลตามตำราโบราณ
โกนจาเป็น แมวไทยขนสีดำสนิทเป็นมันเงา มีรูปร่างเพรียวสง่างาม ตัดกับดวงตาสีเหลืองหรือสีเขียวอมเหลือง ตามตำราแมวไทยโบราณ โกนจาได้รับการยกย่องว่าเป็น แมวมงคลที่นำพาโชคลาภและสิ่งสิริมงคลมาสู่ผู้เลี้ยง ปัจจุบัน แมวโกนจากำลังอยู่ในช่วงการรวบรวมข้อมูลสายพันธุ์และเร่งผลักดัน เพื่อเสนอขอรับรอง มาตรฐานสายพันธุ์ในระดับสากลต่อไป
การมุ่งเน้นอนุรักษ์และส่งเสริม แมวไทยทั้ง 5 สายพันธุ์ ไม่เพียงแต่เป็นการรักษาคุณค่าทางพันธุกรรมโบราณและความเชื่อตามตำราไทยไว้เท่านั้น แต่ยังเป็นก้าวสำคัญในการเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมของประเทศไทย ความร่วมมือระหว่างภาครัฐ สมาคมแมวในประเทศ และ สมาพันธ์แมวนานาชาติต่างๆ เช่น สมาคมแมวนานาชาติ (TICA)และ สมาพันธ์แมวโลก (WCF)จะช่วยให้สายพันธุ์ แมวไทยดำรงอยู่อย่างยั่งยืนและได้รับความนิยมในระดับสากลสืบไป