ไทยแบก 'ค่ารักษาต่างด้าว' กว่า 2,300 ล้าน ชายแดนไทย-กัมพูชา 277 ล้าน

เมื่อวันที่ 16 มิ.ย.2568 นายสมศักดิ์ เทพสุทิน รมว.สาธารณสุข ให้สัมภาษณ์กรณีผู้ป่วยกัมพูชาจะไม่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลของประเทศไทย ตามนโยบายรัฐบาลกัมพูชาว่า ไม่น่าจะเป็นจริง เป็นเพียงข่าวลือที่ไม่สอดคล้องกับความจริงในพื้นที่ และมั่นใจว่าผู้ป่วยชาวกัมพูชายังมีความต้องการเข้ารับการรักษาในประเทศไทย เนื่องจากระบบสาธารณสุขไทยมีคุณภาพทั้งในด้านแพทย์ และสถานพยาบาล

ส่วนจำนวนค้างชำระค่ารักษาของผู้ป่วยกัมพูชาที่มารักษาในไทย นายสมศักดิ์ กล่าวว่า กระทรวงสาธารณสุข(สธ.) กำลังดำเนินการแก้ไข โดยพบว่ามีแรงงาน และบุคคลต่างด้าวที่เข้ามารักษาในไทยจำนวนมาก บางส่วนไม่มีทะเบียน หรือไม่ได้อยู่ในระบบประกันสุขภาพ ซึ่งทำให้การติดตามค่าใช้จ่ายเป็นไปอย่างยากลำบาก

ทั้งนี้ มีมติคณะรัฐมนตรี(ครม.)ในอดีตเกี่ยวกับการดูแลผู้ป่วยต่างด้าวอยู่แล้ว แต่ยังไม่ได้นำมาใช้อย่างเต็มที่ ซึ่งขณะนี้ สธ.เตรียมผลักดันการบังคับใช้ให้ครอบคลุมมากขึ้น เพื่อป้องกันการขาดทุนของโรงพยาบาล และรักษาระบบให้มีความยั่งยืน โดยเฉพาะการจัดทำบัญชี และระบบประกันสุขภาพให้แรงงานกลุ่มนี้อย่างเป็นระบบ

นายสมศักดิ์ ย้ำว่า การเรียกเก็บค่ารักษาไม่ได้ ไม่ใช่เฉพาะชาวกัมพูชา ยังมีชาวเมียนมา และคนจากประเทศอื่นๆ รวมแล้วกว่าล้านคน หรืออาจมากกว่า เพราะไม่มีการลงทะเบียน ไม่มีบัญชีที่ชัดเจน ซึ่งคนที่มาทำงานในประเทศไทยจะมี 2 ส่วน คือ ขึ้นทะเบียนมีบัญชีขึ้นตรงกับกระทรวงแรงงาน และประกันสังคม และไม่ได้ขึ้นทะเบียน จึงต้องเร่งจัดระบบให้เรียบร้อย เสนอ ครม.ไปแล้ว แต่ยังไม่ได้นำเข้าที่ประชุม ส่วนกรณีหากมีชาวกัมพูชาสวมสิทธิ 30 บาท หรือบัตรทอง ถือเป็นการกระทำผิดกฎหมาย หากตรวจสอบพบต้องมีการดำเนินคดีตามขั้นตอน

“เหตุปะทะกันบริเวณชายแดน เป็นสถานการณ์ชั่วคราว ซึ่งโรงพยาบาลชายแดนมีการเตรียมความพร้อมเพื่อรับมืออยู่แล้ว และหากเหตุการณ์คลี่คลาย ทุกอย่างก็จะกลับสู่ภาวะปกติ ถ้าเกิดปะทะขึ้นก็เป็นเรื่องชั่วครั้งชั่วคราว โรงพยาบาลชายแดนดำเนินการต่อได้เหมือนเดิม คิดว่าสัปดาห์นี้เรื่องน่าจะจบ" นายสมศักดิ์ กล่าว

เรียกเก็บค่ารักษาไม่ได้ 2,300 ล้าน

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ในรายงานภาวะสังคมไทย ไตรมาส 4 และภาพรวม ปี 2567 ของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ระบุว่า ประชากร 3 ประเทศเพื่อนบ้านชายแดน ทั้งเมียนมา ลาว และกัมพูชา เข้ามาใช้บริการการรักษาในไทยเป็นจำนวนมาก โดยในปีงบประมาณ พ.ศ.2567 มีคนต่างด้าวเข้ามาใช้บริการสาธารณสุขในพื้นที่ชายแดนทั้งสิ้น 8.7 แสนครั้ง

• 19.3% เป็นคนต่างด้าวที่มีประกันสุขภาพเอกชน หรือ ชำระค่ารักษาพยาบาลเอง
• 16.8% เป็นคนต่างด้าวที่ใช้สิทธิผ่านกองทุนบุคคลที่มีปัญหาสถานะ และสิทธิหรือบุคคลไร้รัฐ (ท.99)
• 6.8% เป็นคนต่างด้าวที่ใช้สิทธิผ่านกองทุนประกันสังคม
• และมีเพียง 4.3 %ที่ใช้สิทธิ ผ่านกองทุนประกันสุขภาพคนต่างด้าว และแรงงานต่างด้าว

ขณะที่คนต่างด้าวส่วนใหญ่หรือ 52.8% เป็นคนต่างด้าว ที่เข้ามาใช้บริการที่สามารถชำระค่ารักษาได้บางส่วนหรือไม่สามารถชำระค่ารักษาได้ และคนต่างด้าวที่ไม่ระบุสิทธิ

เมื่อพิจารณาค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพที่เรียกเก็บไม่ได้จากคนต่างด้าวในพื้นที่ชายแดนไทย พบว่า ปีงบประมาณ พ.ศ.2567 มีมูลค่าถึง 2,315 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปีงบประมาณ พ.ศ.2566 ถึง 12.6% โดยกว่า 76.3% ของมูลค่าดังกล่าวมาจากพื้นที่ชายแดนไทย - เมียนมา เนื่องจากเป็นพื้นที่ ที่มีจำนวนคนต่างด้าวเข้ามารับบริการมากที่สุด เมื่อเทียบกับชายแดนอื่น

ชายแดนไทย-กัมพูชา เรียกเก็บไม่ได้ 277 ล้านบาท

ทั้งนี้ ค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพของประชากรต่างด้าวที่เรียกเก็บไม่ได้ จำแนกตามรายชายแดนต่อค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพที่เรียกเก็บไม่ได้ของชายแดนทั้งหมด ในปีงบประมาณ พ.ศ.2567 โดยสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ อ้างอิงที่มาจากกองเศรษฐกิจสุขภาพ และหลักประกันสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข(สธ.) ข้อมูล ณ วันที่ 28 ก.พ.2568

• ชายแดนไทย-เมียนมา 76.3 % จำนวนต่างด้าวที่เข้ามารับบริการทั้งสิ้น 570,000 ครั้ง ค่าใช้จ่ายที่เรียกเก็บไม่ได้ 1,800 ล้านบาท
• ชายแดนไทย-กัมพูชา 12 % จำนวนต่างด้าวที่เข้ามารับบริการทั้งสิ้น 160,000 ครั้ง ค่าใช้จ่ายที่เรียกเก็บไม่ได้ 277 ล้านบาท
• ชายแดนไทย-ลาว 7.8 % จำนวนต่างด้าวที่เข้ามารับบริการทั้งสิ้น 100,000 ครั้ง ค่าใช้จ่ายที่เรียกเก็บไม่ได้ 180 ล้านบาท
• ชายแดนไทย-มาเลเซีย 4 % จำนวนต่างด้าวที่เข้ามารับบริการทั้งสิ้น 41,000 ครั้ง ค่าใช้จ่ายที่เรียกเก็บไม่ได้ 93 ล้านบาท

พิสูจน์อักษร….สุรีย์ ศิลาวงษ์