คนไทยอยากเป็นเจ้าของบ้านแต่เจอะบ้านแพง ดอกพุ่ง แบกหนี้ เจนวาย-ซี เน้นเช่า ไม่เน้นซื้อ

สำนักวิจัยธนาคารไทยพาณิชย์ หรือ SCB EIC เปิดเผยผลสำรวจค่านิยมในการเป็นเจ้าของที่อยู่อาศัยของคนไทย หรือ SCB EIC Residential real estate survey 2023 พบว่าค่านิยมในการเป็นเจ้าของที่อยู่อาศัยยังหนุนควำมต้องการซื้อที่อยู่อาศัยเป็นของตนเอง แต่งบประมาณที่ไม่เพียงพอ สำหรับการซื้อที่อยู่อาศัยยังเป็นข้อจำกัดให้เลือกเช่าที่อยู่อาศัยแทนการซื้อ โดยเฉพาะกลุ่มที่มีรายได้ระดับปานกลางลงมา

ผลสำรวจดังกล่าวทำในเดือนมีนาคม 2023 จำกผู้ตอบแบบสำรวจทั่วประเทศจำนวน 1,479 คน พบว่าผู้ตอบแบบสอบถามส่วนใหญ่ 81% ยังนิยมการซื้อที่อยู่อาศัยมากกว่าการเช่า สะท้อนว่าค่านิยมในการเป็นเจ้าของที่อยู่อำศัย ซึ่งเป็นสินทรัพย์มูลค่าสูงยังหนุนให้ผู้คนนิยมซื้อที่อยู่อำศัยเป็นของตนเอง

อย่างไรก็ตาม หากพิจารณาผู้ตอบแบบสอบถามอีก 19% ที่ยังวางแผนเช่าที่อยู่อำศัยแทนการซื้อ จะพบว่าสาเหตุหลักในการวางแผนเช่าที่อยู่อาศัยมาจากงบประมาณที่ไม่เพียงพอสำหรับการซื้อ โดยส่วนใหญ่ 73% ของกลุ่มที่งบประมาณไม่พอ

สำหรับการซื้อ ที่มีรายได้ต่ำกว่า 50,000 บาท/เดือน หรือเป็นกลุ่มที่มีรายได้ระดับปานกลางลงมา สะท้อนความต้องการในตลาดเช่าที่อยู่อาศัยในภาวะเศรษฐกิจที่กำลังอยู่ระหว่างการฟื้นตัว ท่ามกลางความท้าทายต่าง ๆ ทั้งราคาที่อยู่อาศัยที่ปรับตัวสูงขึ้น ภาระะหนี้ครัวเรือน รวมถึงอัตราดอกเบี้ยที่ปรับตัวสูงขึ้น ซึ่งยังเป็นข้อจำกัดในการซื้อที่อยู่อำศัย โดยเฉพาะกลุ่มที่มีรายได้ระดับปานกลางลงมา และกลุ่มที่มีความเปราะบางทางการเงิน

นอกจากนี้ คนไทยรุ่นเจนเนอเรชั่นวาย (Gen Y อายุ 21-40 ปี) และเจนเนอเรชั่นซี (Gen Z อายุไม่เกิน 20 ปี) มีแผนเช่าที่อยู่อาศัยมากกว่าช่วงอายุอื่นๆ โดยเมื่อพิจารณาผลสำรวจแยกตำมกลุ่มช่วงอายุพบว่า 23% ของกลุ่ม Gen Y และ Gen Z มีแผนเช่าที่อยู่อาศัย ซึ่งเป็นสัดส่วนที่มากกว่าเจนเอ็กซ์ (Gen X อายุ 21-60 ปี) และ Baby boomer ซึ่งมีแผนเช่าที่อยู่อำศัยที่ 18% และ 12% ตามลำดับ โดยความนิยมของกลุ่ม Gen Y และ Gen Z ที่มีแผนเช่าที่อยู่อาศัยมากกว่าช่วงอายุอื่น ๆ นี้ มาจากเหตุผลต่าง เช่น ยังไม่พร้อมซื้อที่อยู่อาศัยจากกข้อจำกัดด้านสถานภาพทางการเงิน ต้องย้ำยที่อยู่อาศัยตามที่ทำงานใหม่ ยังไม่ตัดสินใจลงหลักปักฐานทำเลใดทำเลหนึ่งอย่างแน่ชัด รวมถึงการมีทัศนคติที่ไม่ได้ต้องการครอบครองที่อยู่อำศัยเป็นของตนเอง

แม้ว่าความสามารถในการจ่ายค่าเช่าที่พักต่อเดือนเพียงพอสำหรับการผ่อนชำระที่อยู่อำศัยระดับราคาปานกลางลงมา แต่ผู้เช่าที่อยู่อำศัยยังขาดความพร้อมทางด้านการเงินในการขยับมาซื้อที่อยู่อำศัยเป็นของตนเอง ทั้งนี้ผู้ตอบแบบสอบถามที่เช่าที่อยู่อาศัยแทนการซื้อส่วนใหญ่ 72% มองหาที่พักที่มีค่าเช่าไม่เกิน 10,000 บาท/เดือน และรองลงมา 21% มองหำที่พักค่าเช่า 10,001-20,000 บาท/เดือน

แม้ระดับค่าเช่าที่พักต่อเดือนดังกล่าวจะเพียงพอสำหรับการผ่อนชำระที่อยู่อาศัยระดับราคาปานนกลางลงมาได้ แต่ผู้ตอบแบบสอบถามที่เช่าที่อยู่อาศัยแทนการซื้อส่วนใหญ่ 52% ระบุว่าปัจจัยสำคัญที่สุดที่จะทำให้ขยับขยายยมาซื้อที่อยู่อำศัยเป็นของตนเอง ได้แก่ ความพร้อมทางด้านการเงิน ขณะที่ปัจจัยด้านอื่นๆ อย่างการลงหลักปักฐาน การเตรียมเกษียณ และการแต่งงานหรือมีบุตร ยังเป็นปัจจัยที่มีความสำคัญน้อยกว่าความพร้อมทางด้านนการเงิน สะท้อนว่าการตัดสินใจซื้อที่อยู่อาศัย ซึ่งก่อให้เกิดภาระหนี้มูลค่าสูง และเป็นการผ่อนชำระในระยะยาว ยังต้องอาศัยความเชื่อมั่นในด้านนความพร้อมทางด้านการเงินโดยเฉพาะการมีเงินออมมากเพียงพอสำหรับชำระระค่าเงินดาวน์ สำหรับการซื้อที่อยู่อาศัย

อีกทั้งความมั่นใจด้านนรายได้ที่จะเพิ่มขึ้น และความสามารถในการควบคุมค่าใช้จ่ายในอนาคต ให้สามารถมีสภาพคล่องเพียงพอที่จะสามารถผ่อนชำระที่อยู่อำศัยในระยะยาวได้ ก็ยังมีผลต่อการตัดสินใจซื้อที่อยู่อาศัยอีกด้วย