เป็นฝ่ายง้อยังไม่ยอมหงอ! ทรัมป์‘ไม่แฮปปี้’ข้อเสนอเตหะรานที่ให้คุย ‘เปิดฮอร์มุซ’ก่อนไม่พูดเรื่อง‘นิวเคลียร์’ ด้านอิหร่านกร้าวใส่หมดยุคอเมริกาชี้นิ้วสั่งประเทศอื่น
แหล่งข่าวเผยทรัมป์ยังไม่พอใจข้อเสนอล่าสุดของอิหร่านในการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ ขณะที่เตหะรานลั่นอเมริกาไม่อยู่ในสถานะที่จะ “ชี้นิ้ว” สั่งประเทศอื่นได้อีกต่อไป ด้านปูตินยกย่องคนอิหร่านปกป้องอธิปไตยอย่างกล้าหาญ ประกาศพร้อมทำทุกทางเพื่อนำสันติภาพกลับสู่ตะวันออกกลาง
แม้การสู้รบระหว่างอิหร่านกับอเมริกาและอิสราเอลสงบลงภายใต้ข้อตกลงหยุดยิง ทว่า การดำเนินการเพื่อยุติสงครามเป็นการถาวรยังไร้ข้อสรุป
รายงานข่าวจากทำเนียบขาวระบุว่า ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ประชุมกับพวกที่ปรึกษาด้านความมั่นคงระดับสูงในวันจันทร์ (27 เม.ย.) เพื่อหารือเกี่ยวกับข้อเสนอใหม่ของอิหร่านที่ส่งผ่านมาทางปากีสถาน ซึ่งแหล่งข่าวในภูมิภาคสองคนเปิดเผยว่า เตหะรานระบุว่า จะเปิดช่องแคบฮอร์มุซ หากอเมริกายกเลิกการปิดล้อมท่าเรืออิหร่านและยุติสงคราม พร้อมกันนั้นก็เลื่อนการหารือเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของเตหะรานออกไปก่อน
อย่างไรก็ดี เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ คนหนึ่งเผยว่า ทรัมป์ไม่ค่อยพอใจข้อเสนอดังกล่าว ขณะที่มาร์โค รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ ให้สัมภาณ์กับฟ็อกซ์นิวส์ ในวันจันทร์ว่า แม้ข้อเสนอของอิหร่านดีกว่าที่คิด แต่อเมริกายังยืนยันว่า ข้อตกลงต้องครอบคลุมโครงการนิวเคลียร์และป้องกันไม่ให้อิหร่านมีอาวุธนิวเคลียร์ในครอบครอง
ทั้งนี้ ถึงแม้เวลานี้ กองทัพเรือสหรัฐฯดำเนินการปิดล้อมทางทะเลท่าเรือต่างๆ ของอิหร่าน โดยมีเป้าหมายในการขัดขวางไม่ให้อิหร่านสามารถขายน้ำมัน รวมทั้งต้องระงับการผลิตน้ำมันเนื่องจากไม่มีที่จัดเก็บ แต่จากการที่อิหร่านประกาศตอบโต้ ด้วยการหวนกลับมาปิดช่องแคบฮอร์มุซในทางพฤตินัย จึงทำให้เส้นทางขนส่งน้ำมันราวๆ 20% ของทั่วโลกยังคงอยู่ในสภาพสะดุดติดขัด ก่อให้เกิดความวิตกไปทั่วโลกเกี่ยวกับซัปพลายพลังงาน รวมทั้งสร้างความกดดันต่อชาติพันธมิตรของอเมริกาในอ่าวเปอร์เซียที่ต้องพึ่งช่องแคบแห่งนี้ในการส่งออกพลังงาน ตลอดจนประเทศจำนวนมากทั่วโลกที่เผชิญผลกระทบจากราคาปุ๋ย อาหาร และสินค้าพื้นฐานอื่นๆ ที่แพงขึ้น ไม่เพียงเท่านั้น ยังมีผลกระทบทำให้ราคาขายน้ำมันหน้าปั๊มในสหรัฐฯเองพุ่งสูงอย่างไม่มีท่าทีจะลดลง ซึ่งเรื่องหลังนี้กำลังกดดันทรัมป์หนักขึ้นทุกที ขณะที่การเลือกตั้งกลางเทอมในสหรัฐฯกำลังจะเกิดขึ้นในต้นเดือนพ.ย.
ในวันจันทร์ หลายสิบประเทศที่นำโดยบาห์เรน ออกคำแถลงร่วมเรียกร้องให้เปิดช่องแคบฮอร์มุซโดยเร็ว
ขณะที่ นายกรัฐมนตรีฟรีดิช แมร์ซ ของเยอรมนี วิจารณ์ว่า อเมริกาก่อสงครามคราวนี้ขึ้นมาโดยปราศจากยุทธศาสตร์ และสำทับว่า ปัญหาการสู้รบขัดแย้งเช่นนี้ เยอรมนีไม่จำเป็นต้องเข้าไปเกี่ยวข้องโดยตรง หลังจากเคยพบเห็นความเจ็บปวดมากมายเช่นนั้นในอัฟกานิสถานเป็นเวลานานกว่า 20 ปี แล้วยังในอิรักอีก
แมร์ซ ยังแสดงความคิดเห็นด้วยว่า เห็นได้ชัดว่าพวกเจ้าหน้าที่อิหร่านเป็นนักเจรจาที่มีความชาญฉลาดอย่างมากและดูเหมือนจะเข้มแข็งกว่าที่คิดไว้ พร้อมระบุมีชาติหนึ่งๆกำลังถูกทำให้อับอายขายหน้าโดยผู้นำอิหร่าน โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม
นายกรัฐมนตรีเยอรมนียังเรียกร้องให้ยุติสงครามอย่างรวดเร็ว และเตือนว่าเศรษฐกิจของเยอรมนีได้รับผลกระทบจากความขัดแย้งดังกล่าวเป็นที่เรียบร้อยแล้ว
ฌอง-โนเอล บาร์โรต์ รัฐมนตรีต่างประเทศฝรั่งเศส เห็นด้วยว่า อเมริกาและอิสราเอลโจมตีอิหร่านโดยไม่มีเป้าหมายชัดเจน อีกทั้งยังขัดต่อกฎหมายระหว่างประเทศ ถึงแม้อิหร่านก็ต้องรับผิดชอบในการปิดช่องแคบฮอร์มุซ
ข่าวการยื่นข้อเสนอใหม่ของเตหะรานคราวนี้ เผยแพร่ออกมาขณะที่ อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน เยือนรัสเซียและพบกับประธานาธิบดีวลาดิมีร์ ปูติน เมื่อวันจันทร์ ที่นครเซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก
สำนักข่าวทาสส์ ของทางการรัสเซียรายงานว่า ปูตินกล่าวยกย่องประชาชนอิหร่านที่ต่อสู้เพื่ออธิปไตยของชาติอย่างกล้าหาญ และบอกว่า รัสเซียจะทำทุกทางที่เป็นไปได้เพื่อนำสันติภาพกลับสู่ตะวันออกกลาง
ด้านอารักชีให้สัมภาษณ์สถานีทีวีของทางการรัสเซียว่า เป้าหมายในสงครามของอเมริกาล้มเหลวโดยสิ้นเชิง ดังนั้น พวกเขาจึงมาขอเจรจา ซึ่งอิหร่านกำลังพิจารณาอยู่
ในวันอังคาร (28 เม.ย.) เรซา ตาเลอี-นิก โฆษกกระทรวงกลาโหมอิหร่าน ย้ำว่า อเมริกาไม่อยู่ในสถานะที่สามารถชี้นิ้วสั่งประเทศอื่นๆ ได้อีกต่อไป และควรยกเลิกข้อเรียกร้องที่ผิดกฎหมายและไร้เหตุผล
เขายังบอกว่า เตหะรานพร้อมแบ่งปันศักยภาพด้านอาวุธในการป้องกันประเทศและประสบการณ์ในการเอาชนะอเมริกากับประเทศที่ไม่ขึ้นกับใคร โดยรวมถึงสมาชิกองค์การความร่วมมือเซี่ยงไฮ้ที่ประกอบด้วยอิหร่าน รัสเซีย จีน อินเดีย ปากีสถาน และอีกหลายประเทศในเอเชียกลาง
วันเดียวกันนั้น ฟาเตเมห์ โมฮาเจรานี โฆษกรัฐบาลอิหร่าน ให้สัมภาษณ์สื่อของทางการว่า อิหร่านเตรียมพร้อมรับมือการปิดกั้นทางทะเลมาตั้งแต่การเลือกตั้งประธานาธิบดีอเมริกาปี 2024 และได้ดำเนินการมาตรการต่างๆ ที่จำเป็น จึงไม่มีสิ่งใดต้องกังวล และสำทับว่า อิหร่านใช้เส้นทางการค้าทางเหนือ ตะวันออก และตะวันตกที่ไม่ต้องพึ่งท่าเรือในอ่าวเปอร์เซียเพื่อบรรเทาผลกระทบจากการปิดล้อมของอเมริกา
ขณะเดียวกัน แหล่งข่าวในภูมิภาคคนหนึ่งเผยว่า อิหร่านต้องการโน้มน้าวให้โอมานที่อยู่คนละฝั่งในช่องแคบฮอร์มุซ สนับสนุนกลไกการเรียกเก็บค่าผ่านช่องแคบ ทว่า ยังไม่มีข้อมูลชัดเจนเกี่ยวกับจุดยืนของโอมานในเรื่องนี้
ทั้งนี้ อิบราฮิม อาซิซี ประธานคณะกรรมาธิการความมั่นคงแห่งชาติของรัฐสภาอิหร่าน เผยว่า ร่างกฎหมายใหม่สำหรับการจัดการช่องแคบฮอร์มุซจะให้อำนาจกองทัพอิหร่านกำกับดูแลช่องแคบนี้ และเรือของประเทศต่างๆ ต้องจ่ายค่าผ่านทางเป็นเงินเรียลอิหร่าน
ทว่า อาร์เซนิโอ โดมิงเกซ เลขาธิการองค์การทางทะเลระหว่างประเทศซึ่งเป็นหน่วยงานในสังกัดสหประชาชาติ แย้งว่า การเรียกเก็บค่าผ่านทางดังกล่าวไม่มีกฎหมายใดๆ รองรับ
รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯก็คัดค้านเช่นเดียวกัน โดยกล่าวว่า อิหร่านไม่มีสิทธิ์ตัดสินว่า เรือลำใดสามารถแล่นผ่านช่องแคบฮอร์มุซได้ รวมทั้งไม่มีสิทธิ์เรียกเก็บเงินจากเรือเหล่านั้น
(ที่มา: เอพี/เอเอฟพี/รอยเตอร์/อัลจาซีรา)
website : mgronline.com
facebook : MGRonlineLive
twitter : @MGROnlineLive
instagram : mgronline
line : MGROnline
youtube : MGR Online VDO