อนาคตเอ็นวิเดียเดิมพันด้วยชื่อ‘เจนเซน หวง’ มรสุมข่าวฉาวเขย่าบัลลังก์ชิปเอไอ

นิวยอร์กไทม์สรายงานว่า เจนเซน มีความสัมพันธ์กับหญิงจีนชื่อ อลิซ หวง ทั้งสองคนไม่ได้เป็นญาติกันแต่อย่างใด หน่วยข่าวกรองสหรัฐกล่าวหาว่าเธอเป็นสายลับให้กับรัฐบาลปักกิ่ง แค่นั้นยังไม่พอมีรายงานตามมาอีกว่า ความสัมพันธ์นี้ช่วยให้เอ็นวิเดียจัดส่งชิปไปยังประเทศจีนได้เป็นมูลค่าอย่างน้อย 7,500 ล้านดอลลาร์ ซึ่งมาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐเคยรายงานข้อมูลเกี่ยวกับความสัมพันธ์ดังกล่าวให้ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ รับทราบมาก่อนแล้ว ด้วยข้อมูลเหล่านี้เสียงวิจารณ์เจนเซนจึงถาโถมเข้ามาทุกทิศทาง

ชัค ชูเมอร์ ผู้นำเสียงข้างน้อยของพรรคเดโมแครตในวุฒิสภาสหรัฐ เรียกร้องให้รัฐบาลชี้แจงข้อเท็จจริง และเรียกร้องให้เพิ่มมาตรการควบคุมการส่งออกชิปไปยังประเทศจีนให้เข้มงวดยิ่งขึ้น ขณะเดียวกัน คณะกรรมการบริษัทอิสระของเอ็นวิเดียได้ว่าจ้างที่ปรึกษากฎหมายจากภายนอกบริษัท เพื่อเข้ามาดำเนินการสอบสวนเรื่องดังกล่าว

ด้านเควิน เครเมอร์ สมาชิกวุฒิสภาพรรครีพับลิกัน คณะกรรมาธิการการธนาคาร เรียกร้องให้หวงลาออกจากตำแหน่งซีอีโอ

“ความเสี่ยงที่เขาอาจถูกแบล็กเมลหรือถูกใช้เป็นเครื่องมือกดดันนั้นมีมหาศาลมาก เมื่อพิจารณาว่าชิปของเอ็นวิเดียเป็นสิ่งที่มีความอ่อนไหวด้านความมั่นคงสูง ผมจึงคิดว่าเขาควรพ้นจากตำแหน่งซีอีโอ” เครเมอร์กล่าวกับสำนักข่าวโพลิติโคเมื่อคืนวันอังคาร (10 พ.ย.)

ข้อกล่าวหาเหล่านี้ทำให้พฤติกรรมส่วนตัวของหวงกลายเป็นความเสี่ยงต่อเอ็นวิเดียในวงกว้าง ก่อให้เกิดคำถามเกี่ยวกับบรรษัทภิบาลและความเสี่ยงจากการพึ่งพาผู้นำเพียงคนเดียวมากเกินไป หวงบริหารบริษัทมาอย่างยาวนานกว่า 30 ปี และเป็นผู้สร้างเอ็นวิเดียให้กลายเป็นผู้จัดจำหน่ายชิปสำหรับปัญญาประดิษฐ์ (เอไอ) รายใหญ่ที่สุดและมีอิทธิพลเหนือคู่แข่งในตลาด

ปัจจุบัน หวงถือหุ้นเอ็นวิเดียประมาณ 3.6% แม้จะไม่ได้ถือหุ้นในสัดส่วนที่ทำให้มีอำนาจควบคุมสิทธิออกเสียงส่วนใหญ่ก็ตาม

นอกจากนี้ เขายังบริหารบริษัทด้วยโครงสร้างองค์กรที่ค่อนข้างแบนราบแตกต่างจากบริษัทขนาดใหญ่ทั่วไป โดยมีผู้บริหารระดับสูงหลายสิบคนรายงานผลการดำเนินงานต่อเขาโดยตรง

สำนักงานสอบสวนกลางสหรัฐ (เอฟบีไอ) ก็กำลังเปิดการสอบสวนแยกต่างหากว่า หวง วัย 63 ปี ตกเป็นเป้าล้วงข้อมูลจากต่างชาติหรือไม่ เจ้าตัวทำหนังสือสารภาพกับพนักงานว่านอกใจภรรยาจริง แต่ไม่ได้เผยรายละเอียดความสัมพันธ์ ขณะที่กระทรวงการต่างประเทศจีนแถลงว่า ข้อกล่าวหาสายลับนั้น “ไม่มีมูล”

ในวันจันทร์ (9 พ.ย.) หวงกล่าวขอโทษทีมผู้บริหารระดับสูงของบริษัทในการประชุมแบบปิด ก่อนจะเปลี่ยนประเด็นกลับไปพูดคุยเกี่ยวกับธุรกิจตามปกติ วันต่อมา (10 พ.ย.) เขากลับมาประชุมและปฏิบัติงานที่สำนักงานใหญ่ของเอ็นวิเดียอีกครั้ง

เอ็นวิเดียระบุ คณะกรรมการบริษัทไม่มีเหตุผลที่จะเชื่อว่าความมั่นคงแห่งชาติหรือข้อมูลลับทางธุรกิจของบริษัทถูกละเมิดหรือรั่วไหล และหวงได้ให้คำมั่นว่าจะให้ความร่วมมือกับกระบวนการตรวจสอบภายในอย่างเต็มที่ ไม่เพียงเท่านั้น คณะกรรมการบริษัทยังว่าจ้าง จูน คิมหุ้นส่วนของสำนักงานกฎหมาย Wachtell Lipton และอดีตอัยการรักษาการแขวงนิวยอร์กใต้ ผู้เคยทำคดีสอบสวนภายในและคดีที่พนักงานตกเป็นจำเลย ให้เป็นผู้รับผิดชอบการสอบสวนครั้งนี้ด้วย

สำหรับหุ้นเอ็นวิเดีย ที่แทบไม่เปลี่ยนแปลงเลยในปีนี้ก่อนมีข่าว แต่เมื่อข่าวแดงออกมาราคาหุ้นปรับตัวลดลงไปแล้ว 9.5% นอกจากนี้หุ้นเอ็นวิเดียยังให้ผลตอบแทนต่ำกว่าตลาดหุ้นโดยรวมของสหรัฐ สะท้อนถึงความกังวลของนักลงทุนว่า การลงทุนมหาศาลในเทคโนโลยีเอไอจะสามารถสร้างผลตอบแทนที่คุ้มค่ากับเงินลงทุนได้จริงหรือไม่

• ทรัมป์รู้เรื่องเมื่อใด

หนังสือพิมพ์นิวยอร์กไทม์สรายงานเมื่อวันอังคารว่า มาร์โก รูบิโอ รายงานข้อมูลข่าวกรองสหรัฐให้ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ทราบระหว่างเดินทางบนเครื่องบินแอร์ฟอร์ซวัน มุ่งหน้าไปจีนเมื่อเดือน พ.ค. ว่า หวงเกี่ยวข้องกับผู้หญิงคนหนึ่งที่เชื่อว่าเป็นสายลับจีน ถือเป็นครั้งที่ 2 ในรอบเจ็ดเดือนเป็นอย่างน้อยที่ทรัมป์ได้รับแจ้งรายงานข่าวกรอง ทรัมป์กล่าวในวันจันทร์ว่า ตนได้คุยกับหวงแล้วและถามว่ารู้หรือไม่ว่าผู้หญิงคนนั้นเป็นสายลับ หวงตอบว่า “ไม่รู้เลย” ซึ่งตนเชื่อในสิ่งที่ซีอีโอเอ็นวิเดียพูด

ทรัมป์กล่าวด้วยว่า ตนไม่รู้เรื่องความสัมพันธ์นี้ตอนที่หวงร่วมเดินทางไปจีนด้วยในเดือน พ.ค.

อย่างไรก็ตาม ชูเมอร์กล่าวเมื่อวันอังคารว่า สภาคองเกรสจำเป็นต้องได้รับคำชี้แจงอย่างครบถ้วนว่า เหตุใดทรัมป์จึงออกมาปกป้องหวง และเรียกร้องให้สมาชิกสภาเร่งอนุมัติมาตรการจำกัดการส่งออกชิปจากสหรัฐไปยังจีนให้เข้มงวดขึ้น

“เขามีหน้าที่ปกป้องอเมริกา ไม่ใช่ปกป้องจีน และไม่ใช่ปกป้องเพื่อนของเขา” ชูเมอร์กล่าวและว่า ทรัมป์ไม่ได้ดำเนินการอย่างเหมาะสมในการจัดการกับปัญหาการจารกรรมจากต่างชาติที่เกิดขึ้นในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีของสหรัฐ

วันเดียวกัน เว็บไซต์ข่าว Axiosรายงานอ้างแหล่งข่าวว่า ฮาวเวิร์ด ลัตนิก รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ได้รับบันทึกข้อความลับระดับสูงมากเตือนเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างซีอีโอเอ็นวิเดียกับอลิซ หวง

• มหาวิทยาลัยจีนซื้อชิปเอ็นวิเดียแม้ถูกสหรัฐขึ้นบัญชีดำ

สำนักข่าวรอยเตอร์รายงาน เอกสารจัดซื้อจัดจ้างเผยแพร่บนเว็บไซต์มหาวิทยาลัยนอร์ทเวสเทิร์นโพลีเทคนิคของจีน เมื่อวันที่ 21 ต.ค. ระบุว่า มหาวิทยาลัยได้จัดซื้อชิป H200 ของเอ็นวิเดียจำนวน 2 ตัว ในเดือนที่ผ่านมามูลค่ารวม 874,700 หยวน หรือราว 123,000 ดอลลาร์

นอร์ทเวสเทิร์นเป็นสมาชิกกลุ่มมหาวิทยาลัยจีนที่เรียกว่า “บุตรทั้งเจ็ดแห่งการป้องกันประเทศ” ซึ่งถูกสหรัฐคว่ำบาตร และมีประวัติเคยทำวิจัยด้านกลาโหมให้กับรัฐบาลปักกิ่ง ชิปเหล่านี้ซื้อผ่านบริษัท Shaanxi Bosuan Network Technology ให้กับคณะการจัดการของมหาวิทยาลัย ไม่ได้จัดซื้อโดยตรงจากเอ็นวิเดีย

H200 ถือเป็นชิปที่มีประสิทธิภาพสูงที่สุดรุ่นหนึ่งของเอ็นวิเดีย สำหรับการฝึกฝนและประมวลผลระบบเอไอขั้นสูง ต้องได้รับใบอนุญาตส่งออกจากรัฐบาลวอชิงตันเสียก่อน โดยปกติแล้วคำขอใบอนุญาตส่งออกให้สถาบันที่อยู่ในบัญชีดำอย่างมหาวิทยาลัยนอร์ทเวสเทิร์นโพลีเทคนิคมักถูกปฏิเสธ

นอกจากนี้ เอกสารการจัดซื้อยังแสดงให้เห็นว่า ในปีนี้มหาวิทยาลัยนอร์ทเวสเทิร์นโพลีเทคนิคได้ซื้อสิทธิ์เข้าถึงชิป H200 และหน่วยประมวลผลเอไอประสิทธิภาพสูงรุ่นอื่น ๆ ของเอ็นวิเดียผ่านสัญญาเช่าบริการประมวลผลจากบริษัทจีนจำนวน 5 สัญญา

มหาวิทยาลัยแห่งนี้ตั้งอยู่ในเมืองซีอานทางภาคตะวันตกเฉียงเหนือของจีน ทำวิจัยเรื่องเครื่องบินทหาร ขีปนาวุธ และดาวเทียม

ในปี 2001 กระทรวงพาณิชย์สหรัฐได้เพิ่มชื่อมหาวิทยาลัยนอร์ทเวสเทิร์นโพลีเทคนิคเข้าไปในบัญชีดำทางการค้าที่เรียกว่า Entity List ด้วยข้อกล่าวหาที่ว่า มหาวิทยาลัยมีส่วนเกี่ยวข้องกับกิจกรรมการแพร่ขยายเทคโนโลยีขีปนาวุธและการวิจัยทางการทหาร ต่อมาในปี 2019 สหรัฐควบคุมเข้มงวดยิ่งขึ้นกำหนดให้การส่งออกเทคโนโลยีสหรัฐที่อยู่ภายใต้การควบคุมไปยังมหาวิทยาลัยแห่งนี้ ต้องอยู่ภายใต้นโยบายการปฏิเสธใบอนุญาตในเกือบทุกกรณี

การจัดซื้อของมหาวิทยาลัยนอร์ทเวสเทิร์นโพลีเทคนิคแสดงให้เห็นว่า สถาบันการศึกษาของจีนที่มีความสัมพันธ์กับกองทัพยังคงเข้าถึงพลังประมวลผลเอไอของสหรัฐได้ผ่านผู้จัดจำหน่ายภายในประเทศจีน ช่องทางดังกล่าวมีทั้งการซื้อชิปมาเป็นกรรมสิทธิ์โดยตรง และการเช่าสิทธิ์เข้าถึงเซิร์ฟเวอร์ที่ติดตั้งชิปเหล่านั้น