คนซื้อเพชรเวียดนามแตกตื่น หลังเพชรปลอมทะลักกว่า 1.9 พันล้านบาท สะเทือนทั้งอุตสาหกรรม
สำนักข่าว Bloomberg รายงานการเปิดโปงเครือข่ายลักลอบนำเข้าเพชรครั้งใหญ่ที่สุดเท่าที่เวียดนามเคยมีมา และกำลังส่งแรงสั่นสะเทือนไปทั่วทั้งอุตสาหกรรม หลังเจ้าหน้าที่สอบสวนกล่าวหาว่ามีเพชรมากกว่า 30,000 เม็ด มูลค่ากว่า 1.5 ล้านล้านดอง หรือราว 1.9 พันล้านบาท ถูกนำเข้าประเทศในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา โดยซุกซ่อนมาในกระเป๋าเดินทาง รองเท้า และเสื้อผ้า หลังจากรับซื้อมาจากอินเดียและส่งผ่านฮ่องกง
ประเด็นสำคัญ
- จากคดีอาญา สู่วิกฤตศรัทธาทั้งอุตสาหกรรม
- วันละ 100 ราย แห่ขายคืน แต่ลูกค้าใหม่หายไป
- เพชรในฐานะ ‘ที่เก็บความมั่งคั่ง’ ของครัวเรือนเวียดนาม
ตำรวจระบุว่า เพชรเหล่านี้ถูกลบรหัสเลเซอร์ต้นฉบับของสถาบันอัญมณีศาสตร์แห่งอเมริกา (GIA) ออก ก่อนจะสลักรหัสใหม่ทับ และออกใบรับรองที่ระบุคุณภาพสูงเกินจริง เพื่อให้ขายได้ในราคาที่สูงกว่าความเป็นจริงมาก
ขณะนี้เจ้าหน้าที่ยังอยู่ระหว่างตรวจสอบว่าเพชรล็อตดังกล่าวกระจายเข้าสู่ตลาดไปมากน้อยเพียงใด ส่วนร้านเครื่องประดับหลายสิบแห่งปิดกิจการชั่วคราวไปแล้ว
จากคดีอาญา สู่วิกฤตศรัทธาทั้งอุตสาหกรรม
สิ่งที่เริ่มต้นจากการสอบสวนคดีอาญา กำลังลุกลามไปทั่ววงการค้าเพชรของเวียดนาม และจุดกระแสเรียกร้องให้มีการกำกับดูแลอุตสาหกรรมนี้อย่างเข้มงวดขึ้น หลังคดีลามไปถึงแบรนด์เครื่องประดับที่มีชื่อเสียงที่สุด 2 รายของประเทศ
Phu Nhuan Jewelry JSC (PNJ) ผู้ค้าเครื่องประดับรายใหญ่ที่สุดในตลาดหลักทรัพย์เวียดนาม ยืนยันว่าไม่มีเพชรที่มีปัญหาเข้าสู่เครือข่ายค้าปลีกของบริษัท หลังตำรวจควบคุมตัวอดีตผู้บริหารสูงสุดของบริษัทลูกที่ทำหน้าที่ตรวจสอบและรับรองอัญมณี โดย PNJ ระบุว่าข้อกล่าวหาเกี่ยวข้องกับอดีตผู้บริหารรายดังกล่าว ไม่ใช่ตัวบริษัท
อย่างไรก็ตาม ฟาน ก๊วก กง (Phan Quoc Cong) ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ PNJ ก็ยอมรับว่าสถานการณ์ที่เกิดขึ้นกลายเป็นวิกฤตของทั้งอุตสาหกรรม ผลกระทบเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว มูลค่าตลาดของ PNJ หายไปเกือบครึ่งหนึ่ง และผู้บริโภคเริ่มตั้งคำถามมากขึ้นว่าเพชรที่พวกเขาซื้อมานั้นมีมูลค่าตามที่เข้าใจจริงหรือไม่
วันละ 100 ราย แห่ขายคืน แต่ลูกค้าใหม่หายไป
ผู้จัดการร้าน Tam Luxury Diamond ซึ่งตั้งอยู่ในนครโฮจิมินห์ อันเป็นศูนย์กลางการค้าอัญมณีส่วนใหญ่ของประเทศ เล่าว่าบางวันมีลูกค้ากลับมาขอขายอัญมณีคืนมากถึง 100 ราย ขณะที่ลูกค้าใหม่กลับมีน้อยมาก
การจับกุมเจ้าของร้านเครื่องประดับชื่อดังหลายรายเมื่อกลางเดือนกรกฎาคม ทำให้ร้านค้าปลีกที่มีชื่อเสียงหลายแห่ง รวมถึง Kim Ly Gold Shop ระงับการดำเนินงาน ขณะที่กระทรวงการค้ากำหนดจะนำการตรวจสอบตลาดอัญมณีและโลหะมีค่าในภาพรวมเป็นเวลา 1 เดือนในเดือนสิงหาคม โดยเน้นที่แหล่งกำเนิดสินค้าและการติดฉลาก
อีกหนึ่งเชนรายใหญ่อย่าง Saigon Jewelry Co. (SJC) ก็เผชิญแรงกดดัน หลังตำรวจควบคุมตัวบุคคลเพิ่มอีก 4 รายในคดีเครือข่ายลักลอบนำเข้าที่เกี่ยวเนื่องกัน ซึ่งถูกกล่าวหาว่าป้อนเพชรคุณภาพต่ำกว่ามาตรฐานกว่า 3,400 เม็ด มูลค่าราว 5 แสนล้านดอง เข้าสู่เครือข่ายค้าปลีกของบริษัทระหว่างปี 2022-2024 ทั้งนี้ SJC ยังไม่ได้ออกมาชี้แจงต่อสาธารณะ และไม่ตอบคำขอความเห็น
เพชรในฐานะ ‘ที่เก็บความมั่งคั่ง’ ของครัวเรือนเวียดนาม
สำหรับหลายครอบครัวในเวียดนาม เพชรไม่ได้เป็นเพียงสินค้าฟุ่มเฟือย แต่เป็นทั้งที่เก็บความมั่งคั่งและสัญลักษณ์แห่งเกียรติยศ ข้อมูลศุลกากรระบุว่าเวียดนามนำเข้าเพชรมูลค่ากว่า 122 ล้านดอลลาร์สหรัฐในช่วงครึ่งแรกของปี 2026 โดยส่วนใหญ่มาจากอินเดีย รองลงมาคือเบลเยียม
ความนิยมดังกล่าวมีรากมาจากประวัติศาสตร์ส่วนหนึ่ง สงครามที่ยาวนานหลายทศวรรษ ภาวะเงินเฟ้อ และระบบเศรษฐกิจแบบวางแผนจากส่วนกลางในอดีตของเวียดนาม ซึ่งทางเลือกการลงทุนมีจำกัดและความเชื่อมั่นต่อสินทรัพย์ทางการเงินมักอ่อนแอ ผลักดันให้ครัวเรือนถือครองสินทรัพย์ที่จับต้องได้อย่างทองคำ ซึ่งเก็บรักษาง่ายและส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่นได้ ความนิยมนี้ยังฝังลึกมาจนถึงปัจจุบัน
การเพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดดของเพชรสังเคราะห์ทั่วโลก ซึ่งจีนเป็นผู้ผลิตรายใหญ่ที่สุด ยิ่งทำให้ภาพรวมซับซ้อนขึ้น แม้ยังไม่ชัดเจนว่าเพชรสังเคราะห์เป็นส่วนหนึ่งของปัญหาในเวียดนามหรือไม่ แต่คุณภาพของมันสมจริงมากจนแม้แต่ผู้เชี่ยวชาญเองก็ยังแยกออกได้ยาก
ภาพ:Adil Armaya / Shutterstock
อ้างอิง: