จีน กดดันบริษัทท้องถิ่นเลี่ยงใช้ชิป H20 ของ Nvidia-AMD โดยเฉพาะภาครัฐ

ทางการ จีน ส่งหนังสือแจ้งบริษัทท้องถิ่นหลีกเลี่ยงใช้ชิป H20 ของ Nvidia และชิป AI ของ AMD ในโครงการรัฐและงานด้านความมั่นคง แม้ไม่ใช่คำสั่งห้ามเด็ดขาด แต่สร้างแรงกดดันให้หันซื้อชิปในประเทศ

วันที่ 12 สิงหาคม 2568 เวลา 23.10 น. สำนักข่าวบลูมเบิร์กรายงานว่า รัฐบาลจีนได้กระตุ้นให้บริษัทในประเทศหลีกเลี่ยงการใช้โปรเซสเซอร์ H20 ของ Nvidia Corp. โดยเฉพาะในงานที่เกี่ยวข้องกับภาครัฐและความมั่นคง สร้างอุปสรรคต่อการกลับมาทำตลาดในจีนของผู้ผลิตชิปรายนี้ หลังรัฐบาลประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ พลิกคำสั่ง ยกเลิกการแบนการขายชิปดังกล่าวไปยังจีน

แหล่งข่าวระบุว่าในช่วงหลายสัปดาห์ที่ผ่านมา หน่วยงานรัฐของจีนได้ส่งหนังสือแจ้งไปยังหลายบริษัท เพื่อไม่ให้ใช้ชิป H20 โดยเน้นย้ำข้อห้ามในโครงการที่เกี่ยวข้องกับหน่วยงานรัฐหรือความมั่นคงแห่งชาติ อย่างไรก็ดี เอกสารเหล่านี้ไม่ได้เป็นคำสั่งห้ามโดยตรง และนักวิเคราะห์ในอุตสาหกรรมเห็นว่าบริษัทจีนยังต้องการชิปดังกล่าว เนื่องจากมีประสิทธิภาพสูงในบางงานด้านปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทรัมป์เองกล่าวเมื่อวันจันทร์ว่าชิปนี้ยังมีตลาดในจีน แม้จะเรียกว่ามันเป็นของล้าสมัยก็ตาม

เมื่อไม่นานมานี้ Nvidia และ Advanced Micro Devices Inc. (AMD) เพิ่งได้รับอนุญาตจากสหรัฐให้กลับมาขายชิป AI ระดับล่างในจีน ภายใต้เงื่อนไขที่เป็นที่ถกเถียงและมีข้อกฎหมายต้องพิจารณา คือ ต้องแบ่งรายได้จากยอดขายในจีน 15% ให้กับรัฐบาลสหรัฐ

แม้จะได้ไฟเขียวจากฝ่ายบริหารของทรัมป์ แต่ทั้งสองบริษัทยังต้องเผชิญแรงกดดันจากจีนให้ลูกค้าหันไปซื้อชิปจากผู้ผลิตในประเทศ แหล่งข่าวระบุว่ามาตรการนี้ครอบคลุมชิปเร่ง AI ของ AMD ด้วย แม้จะไม่ชัดเจนว่ามีเอกสารใดกล่าวถึงชิปรุ่น MI308 โดยตรง

ข่าวนี้ทำให้หุ้นของบริษัทผู้ออกแบบชิป AI สัญชาติจีน Cambricon Technologies Corp. พุ่งขึ้นถึงเพดาน 20% และนำการปรับขึ้นของหุ้นผู้ผลิตชิปจีนรายอื่น เช่น Semiconductor Manufacturing International Corp.

ท่าทีขอจีนอาจจำกัดความสามารถของทรัมป์ในการพลิกนโยบายควบคุมการส่งออกให้กลายเป็นแหล่งรายได้เข้ารัฐบาล ซึ่งสะท้อนแนวทางด้านความมั่นคงแห่งชาติที่เน้นผลประโยชน์ทางการค้า อย่างไรก็ตามนักวิเคราะห์บางรายมองว่าบริษัทจีนอาจยังไม่พร้อมเปลี่ยนไปใช้ชิปท้องถิ่นเต็มรูปแบบ เนื่องจากชิปในประเทศแม้พัฒนาขึ้นมาก แต่ยังไม่ครอบคลุมทุกงานที่ต้องการ

เควิน แคสสิดี้ นักวิเคราะห์จาก Rosenblatt Securities มองว่าการขายชิป H20 ให้จีนไม่น่าจะได้รับผลกระทบ เพราะบริษัทจีนยังต้องการใช้ชิปที่ดีที่สุดในตลาด ซึ่งชิปของ Nvidia และ AMD ยังเหนือกว่าคู่แข่งในประเทศ

ในจดหมายแจ้งเตือน บางบริษัทถูกถามว่าทำไมจึงเลือกซื้อชิป H20 ของ Nvidia แทนที่จะใช้ชิปในประเทศ และมีข้อกังวลด้านความปลอดภัยเกี่ยวกับฮาร์ดแวร์ของ Nvidia หรือไม่ ซึ่งสอดคล้องกับรายงานสื่อของรัฐจีนที่ตั้งข้อสงสัยต่อความปลอดภัยและความน่าเชื่อถือของชิป H20 ขณะที่ Nvidia ปฏิเสธข้อกล่าวหานี้มาโดยตลอด

รายงานของ Financial Times ระบุว่าบริษัทจีนบางแห่งเริ่มวางแผนลดคำสั่งซื้อชิป Nvidia หลังได้รับหนังสือแจ้งดังกล่าว

ปัจจุบันแนวทางควบคุมของจีนที่เข้มงวดที่สุดยังจำกัดอยู่ในงานด้านความมั่นคง คล้ายกรณีที่เคยจำกัดการใช้รถยนต์ Tesla และโทรศัพท์ iPhone ในบางหน่วยงาน หรือห้ามใช้ชิปของ Micron Technology Inc. ในโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของประเทศ

อย่างไรก็ตามแหล่งข่าวที่เกี่ยวข้องโดยตรงระบุว่ามีการหารือถึงความเป็นไปได้ในการขยายข้อกำหนดที่เข้มงวดนี้ให้ครอบคลุมการใช้งานในวงกว้างขึ้น แม้จะยังอยู่ในขั้นต้นก็ตาม

AMD ปฏิเสธให้ความเห็นต่อหนังสือแจ้งเตือนของจีน ขณะที่ Nvidia ออกแถลงการณ์ว่า H20 ไม่ใช่ผลิตภัณฑ์ทางทหารหรือสำหรับโครงสร้างพื้นฐานของรัฐ พร้อมย้ำว่าจีนมีชิปในประเทศเพียงพอและไม่เคยพึ่งพาชิปสหรัฐในงานของรัฐบาล

ท่าทีของจีนสร้างคำถามต่อคำอธิบายของฝ่ายบริหารทรัมป์ว่าทำไมสหรัฐจึงยอมให้กลับมาส่งออก H20 เพียงไม่กี่เดือนหลังการแบน เจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐระบุว่าเป็นผลจากการเจรจาการค้ากับจีน แต่ปักกิ่งยืนยันว่าการกลับมาส่งออก H20 ไม่ได้เป็นส่วนหนึ่งของข้อตกลงใด ๆ และอาจไม่เคยเป็นข้อเรียกร้องของจีนเลยด้วยซ้ำ

ความกังวลของจีนมีสองประเด็นหลัก ประการแรก จีนเกรงว่าชิปของ Nvidia อาจมีฟังก์ชันติดตามตำแหน่งและปิดการทำงานจากระยะไกล ซึ่ง Nvidia ปฏิเสธอย่างหนัก ฝ่ายสหรัฐก็กำลังพิจารณาว่าฟังก์ชันติดตามตำแหน่งจะช่วยควบคุมการลักลอบนำเข้าชิ้นส่วนต้องห้ามได้หรือไม่ อีกทั้งมีร่างกฎหมายเสนอให้ชิป AI ขั้นสูงต้องยืนยันตำแหน่งที่ตั้ง

ประการที่สอง จีนมุ่งพัฒนาขีดความสามารถด้านชิปภายในประเทศและต้องการให้บริษัทหันมาใช้ชิปท้องถิ่น โดยก่อนหน้านี้เคยมีรายงานว่าจีนกำหนดมาตรฐานประสิทธิภาพพลังงานที่ชิป H20 ไม่ผ่านเกณฑ์

ชิป H20 ถูกออกแบบเฉพาะสำหรับตลาดจีนเพื่อตอบสนองข้อจำกัดการส่งออกของสหรัฐ ที่มีมานาน โดยชิปนี้มีพลังประมวลผลน้อยกว่ารุ่นท็อปของ Nvidia แต่มีแบนด์วิธหน่วยความจำสูง เหมาะกับงาน AI ขั้นตอน inference หรือการประมวลผลเพื่อวิเคราะห์และสรุปผล ซึ่งทำให้บริษัทจีนอย่าง Alibaba และ Tencent สนใจซื้อ เนื่องจาก Huawei ยังผลิตชิประดับสูงได้ไม่เพียงพอต่อความต้องการ

มีการประเมินจากเจ้าหน้าที่รัฐบาลไบเดนว่าหากจีนขาดชิป H20 ต้นทุนในการทำ inference บนโมเดล AI ขั้นสูงจะสูงขึ้น 3–6 เท่า

เลนนาร์ต ไฮม์ นักวิจัยด้าน AI จาก RAND ชี้ว่า ปักกิ่งอาจใช้ความไม่ชัดเจนด้านกฎระเบียบเพื่อสร้างตลาดให้ Huawei ผลิตชิปได้เพียงพอในประเทศ ขณะยังเปิดทางให้ซื้อ H20 ได้ในกรณีจำเป็น แสดงว่าทางเลือกในประเทศยังไม่เพียงพอแม้จีนกดดันซัพพลายเออร์ต่างชาติ

ทรัมป์กล่าวเมื่อวันจันทร์ว่า Huawei มีชิปที่เทียบได้กับ H20 ซึ่งสอดคล้องกับท่าทีของเจ้าหน้าที่บางคนในรัฐบาลที่มองว่าควรรักษาการพึ่งพาชิปสหรัฐระดับล่างในตลาดจีนให้นานที่สุด เพื่อตัดรายได้และองค์ความรู้จาก Huawei

อย่างไรก็ดีเจ้าหน้าที่อีกหลายฝ่ายคัดค้านแนวคิดนี้ โดยมองว่าการกลับมาส่งออก H20 จะยิ่งช่วยเสริมศักยภาพของบริษัทเทคโนโลยีจีนและเพิ่มขีดความสามารถด้านคอมพิวติ้งของประเทศ

ฮาเวิร์ด ลัทนิค รัฐมนตรีพาณิชย์สหรัฐ และเจ้าหน้าที่ในรัฐบาลทรัมป์บางราย อ้างว่าการกลับมาขาย H20 เป็นส่วนหนึ่งของข้อตกลงเพื่อปรับปรุงการเข้าถึงแร่แรร์เอิร์ธจากจีนของสหรัฐ แม้ก่อนหน้านี้จะเคยปฏิเสธว่ามีการเจรจาดังกล่าว ลัทนิคกล่าวเมื่อเดือนก่อนว่าเมื่อจีนส่งมอบแม่เหล็ก แสดงว่า H20 จะถูกส่งออก ขณะที่รัฐมนตรีคลังสก็อต เบสเซนต์ เคยระบุในเดือนกรกฎาคมว่าประเด็นแม่เหล็กได้รับการแก้ไขแล้ว

ใบอนุญาตส่งออกชิป H20 ของ Nvidia และ MI308 ของ AMD ถูกอนุมัติหลังจากนั้นไม่นาน ภายหลังการพบกันระหว่างซีอีโอ Nvidia เจนเซน หวง กับประธานาธิบดีสหรัฐ และการที่ทั้งสองบริษัทตกลงแบ่งรายได้จากตลาดจีนให้รัฐบาลสหรัฐ

อ้างอิง : www.bloomberg.com

อ่านข่าวที่เกี่ยวข้องกับ สถานการณ์เศรษฐกิจจีน ทั้งหมด ได้ที่นี่