เปิดม่านการแสดงโขนสุดยิ่งใหญ่แห่งปี เรื่อง รามเกียรติ์ ตอน สีดา สืบสานพระราชปณิธาน พระบรมราชชนนีพันปีหลวง “ไม่มีใครดู แม่จะดูเอง”
5 พฤศจิกายน – 10 ธันวาคม 2569 ณ ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย ชวนชมศิลปะการแสดงชั้นสูงของไทย ร่วมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณ สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวง
มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ เตรียมจัดการแสดงโขน เรื่อง รามเกียรติ์ ตอน สีดา ระหว่างวันที่ 5 พฤศจิกายน – 10 ธันวาคม 2569 ณ หอประชุมใหญ่ ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย น้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณและสืบสานพระราชปณิธานของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ผู้ทรงฟื้นฟู ส่งเสริม และอนุรักษ์ศิลปะการแสดงโขนให้กลับมามีชีวิตชีวา พร้อมถ่ายทอดสู่คนรุ่นใหม่ ภายใต้พระราชดำรัสอันทรงคุณค่า “ไม่มีใครดู แม่จะดูเอง”
การแสดงโขนมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ ในปี 2569 จัดขึ้นเพื่อสืบสานมรดกทางวัฒนธรรมไทยที่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงวางรากฐานไว้ และสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินี ทรงให้ความสำคัญในการสนองพระราชปณิธาน สืบสาน รักษา และต่อยอด เพื่อธำรงศิลปะชั้นสูงของชาติให้คงอยู่อย่างงดงามจากรุ่นสู่รุ่น
นับเป็นความโชคดีของคนไทยที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระนางเจ้า ฯ พระบรมราชินี ทรงส่งเสริมและสนับสนุนการแสดงโขนด้วยพระราชหฤทัยใส่ใจในทุกมิติ ทั้งการอนุรักษ์นาฏศิลป์และการสืบทอดองค์ความรู้ด้านศิลปวัฒนธรรมไทยอันทรงคุณค่าให้ดำรงอยู่สืบไป
สำหรับปีนี้ มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ ได้จัดการแสดงโขนตอน “สีดา” รอบสื่อมวลชน เมื่อวันเสาร์ที่ 31 ตุลาคม 2569 เวลา 19.00 น. เปิดม่านการแสดงอย่างยิ่งใหญ่ ถ่ายทอดเรื่องราวจากวรรณคดีรามเกียรติ์ พร้อมน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวง ที่ทรงฟื้นฟูและอนุรักษ์การแสดงโขนควบคู่กับงานช่างฝีมือไทย ทั้งการจัดสร้างเครื่องแต่งกาย ศิราภรณ์ หัวโขน และเครื่องประดับ ตลอดจนทรงส่งเสริมครูผู้เชี่ยวชาญให้ถ่ายทอดความรู้และฝึกฝนเยาวชนรุ่นใหม่ เพื่อสืบทอดศิลปะการแสดงโขนให้คงอยู่คู่ประเทศไทย
ความวิจิตรของโขนพระราชทาน กับพลังเยาวชนรุ่นใหม่
จุดเด่นของการแสดงโขนมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ คือการรวบรวมองค์ความรู้จากครูผู้เชี่ยวชาญหลากหลายสาขา ทั้งโขน ละคร ดนตรี และคีตศิลป์ มาร่วมสร้างสรรค์ผลงานด้วยความประณีตในทุกขั้นตอน ถ่ายทอดผ่านนักแสดงเยาวชนรุ่นใหม่ที่ผ่านการคัดเลือกและฝึกฝนอย่างเข้มข้นจากครูผู้ทรงความรู้ความสามารถ
นอกจากความงดงามของศิลปะการแสดงแล้ว ยังเป็นเวทีเปิดโอกาสให้เยาวชนได้แสดงความสามารถตามความถนัด พร้อมปลูกฝังให้คนรุ่นใหม่มีส่วนร่วมในการอนุรักษ์และสืบสานนาฏศิลป์ไทยให้คงอยู่ต่อไป ตามพระราชปณิธานของสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวง
“รามเกียรติ์ ตอน สีดา” ถ่ายทอดเรื่องราวความรัก ความภักดี และความบริสุทธิ์
การแสดงโขนตอน “สีดา” ดำเนินเรื่องตามบทพระราชนิพนธ์เรื่องรามเกียรติ์ ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) ถ่ายทอดเรื่องราวชีวิตของนางสีดา ตั้งแต่กำเนิด การอภิเษกสมรสกับพระราม การติดตามพระรามออกเดินป่า การถูกทศกัณฐ์ลักพาตัวไปกรุงลงกา ตลอดจนเหตุการณ์พิสูจน์ความบริสุทธิ์ด้วยการลุยไฟ และเรื่องราวที่นำไปสู่การกลับมาพบกันของครอบครัว
สำหรับการแสดงในปีนี้ มีการออกแบบฉากและองค์ประกอบต่าง ๆ อย่างวิจิตรตระการตา เพื่อถ่ายทอดความงดงามของวรรณคดีไทยผ่านงานศิลป์บนเวที โดยมีฉากสำคัญ ได้แก่
ฉากพระราชพิธีอภิเษกพระราม–นางสีดา ได้รับแรงบันดาลใจจากจิตรกรรมฝาผนังภายในวัดพระแก้ว ถ่ายทอดความงดงามของศิลปะไทยผ่านรายละเอียดอันประณีต
ฉากสีดาลุยไฟ สะท้อนความบริสุทธิ์และความจงรักภักดีของนางสีดา
ฉากสรวงสวรรค์และเขาพระสุเมรุ สร้างบรรยากาศอันยิ่งใหญ่ตามจินตนาการในวรรณคดี
ฉากหนุมานชูกล่องดวงใจ ถ่ายทอดอีกหนึ่งเหตุการณ์สำคัญของเรื่องรามเกียรติ์
ฉากทศกัณฐ์ลักนางสีดา นำเสนอเหตุการณ์สำคัญที่เป็นจุดเริ่มต้นของการดำเนินเรื่อง
เปิดม่าน 8 ฉากสำคัญ ถ่ายทอดเรื่องราวตั้งแต่กำเนิดสีดาจนถึงการพบโอรส
การแสดงโขนมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ ตอน “สีดา” แบ่งออกเป็น 8 ฉาก ได้แก่
ฉากจุติกำเนิดเกิดสีดา
ฉากราชาภิเษกสมรส
ฉากราเมศร์ทศกัณฐ์กรีธาพล
ฉากมิ่งนฤมลลุยไฟ
ฉากรังใหญ่อาศรมสถาน
ฉากอุปการอาชา
ฉากหนุมานพลาดท่าเสียที
ฉากพระจักรีพบโอรส
เนื้อเรื่องเริ่มต้นเมื่อพระนารายณ์อวตารเป็นพระราม ขณะที่พระอิศวรขอให้พระลักษมีไปเกิดเป็นธิดาของทศกัณฐ์ในกรุงลงกา เพื่อเป็นต้นเหตุแห่งการทำลายล้างหมู่มาร เมื่อพระธิดาถือกำเนิดและส่งเสียงร้องว่า “ผลาญราพณ์” ถึงสามครั้ง ทศกัณฐ์เห็นว่าเป็นกาลกิณี จึงนำพระธิดาใส่ผอบไปทิ้งน้ำ ฤษีชนกช่วยชีวิตไว้และเลี้ยงดูเป็นธิดา ก่อนจะพาไปยังกรุงมิถิลาและประทานนามว่า “สีดา”
ต่อมา ท้าวชนกจัดพิธีอภิเษก โดยพระราม พระโอรสของท้าวทศรถแห่งกรุงอโยธยา สามารถยกมหาธนูโมลีได้สำเร็จ จึงได้อภิเษกกับนางสีดา ภายหลังพระรามต้องออกเดินป่าเป็นเวลา 14 ปี ตามสัตย์ที่ให้ไว้กับท้าวทศรถ นางสีดาจึงขอติดตามไปด้วยความจงรักภักดี พร้อมด้วยพระลักษมณ์
เมื่อทศกัณฐ์ต้องการนางสีดามาเป็นมเหสี จึงวางแผนลักพาตัวนางไปกรุงลงกา พระรามจึงออกติดตาม โดยได้รับกำลังสำคัญจากกองทัพวานรเมืองขีดขินและชมพู รวมถึงพิเภก อนุชาของทศกัณฐ์ที่มาสวามิภักดิ์
หลังเสร็จสิ้นศึก พระรามรับนางสีดากลับกรุงอโยธยา แต่นางสีดาขอพิสูจน์ความบริสุทธิ์ด้วยการลุยไฟ เพื่อแสดงให้ประจักษ์ถึงความซื่อสัตย์และความจงรักภักดี ต่อมานางถูกเนรเทศจากกรุงอโยธยาเนื่องจากพระรามทรงเข้าใจผิด จึงต้องไปใช้ชีวิตอยู่ในป่ากับฤษีวัชมฤค และให้กำเนิดโอรสสององค์ คือ พระมงกุฎและพระลบ
เมื่อพระมงกุฎและพระลบประลองศรที่ฤษีชุบให้ จนแผลงศรไปถูกต้นรังใหญ่หักสะบั้น เสียงดังไปถึงกรุงอโยธยา พระรามจึงปล่อยม้าอุปการเพื่อค้นหาผู้ที่คิดแข่งอำนาจ ก่อนเกิดการต่อสู้ระหว่างพระรามกับพระมงกุฎ ซึ่งไม่สามารถทำอันตรายแก่กันได้ จนนำไปสู่การรับรู้ความจริงในที่สุด พระอิศวรจึงขอให้นางสีดาคืนดีกับพระราม พร้อมประทานพรให้ทั้งสองได้กลับมาอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข
กำหนดการแสดงโขนมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ ตอน “สีดา”
วันที่แสดง: 5 พฤศจิกายน – 10 ธันวาคม 2569
สถานที่: หอประชุมใหญ่ ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย
ราคาบัตร: 2,000 บาท, 1,800 บาท, 1,000 บาท, 800 บาท และ 600 บาท
รอบนักเรียน: 200 บาท
ผู้สนใจสามารถซื้อบัตรเข้าชมการแสดงโขนตอน “สีดา” ได้แล้ววันนี้ ที่ไทยทิคเก็ตเมเจอร์ โทร. 0-2262-3456 หรือเว็บไซต์ www.thaiticketmajor.com
ร่วมสัมผัสความงดงามของศิลปะการแสดงโขนไทย และเป็นส่วนหนึ่งในการสืบสานมรดกทางวัฒนธรรมอันทรงคุณค่าให้คงอยู่คู่แผ่นดินไทย