ในหลวง พระราชินี เสด็จฯ พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ มณฑลพิธีสนามหลวง

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินไปในการพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ พุทธศักราช 2569 ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง

วันที่ 13 พฤษภาคม 2569 เวลา 08.34 น. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินไปในการพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ พุทธศักราช 2569 ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง และเสด็จพระราชดำเนินไปทอดพระเนตรพระยาแรกนาหว่านข้าว ณ แปลงนาสาธิต สวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต

ครั้นเมื่อเสด็จพระราชดำเนินถึงมณฑลพิธี พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ นายวิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ซึ่งทำหน้าที่พระยาแรกนา ยาตราขบวนพร้อมด้วยเทพีคู่หาบทอง – เงิน ออกจากโรงพิธีพราหมณ์ เมื่อถึงหน้าพระที่นั่งพระราชทานพระบรมราชวโรกาสให้พระยาแรกนาเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทถวายบังคม แล้วออกไปประกอบพิธีแรกนา

เจ้าหน้าที่จูงพระโคเทียมแอก พระยาแรกนาเจิมพระโคและคันไถ แล้วจึงไถดะไปโดยรี 3 รอบ โดยขวาง 3 รอบ หว่านธัญพืช โหรหลวงลั่นฆ้องชัย แล้วไถกลบอีก 3 รอบ เจ้าพนักงานปลดพระโคออกจากแอก พระยาแรกนาและเทพีกลับไปยังโรงพิธีพราหมณ์ พราหมณ์เชิญของกินเสี่ยงทาย 7 สิ่ง ตั้งเลี้ยงพระโค

เสร็จแล้ว นายอภัย สุทธิสังข์ รองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กราบบังคมทูลถวายคำพยากรณ์การเสี่ยงทายผ้าของพระยาแรกนาสำหรับนุ่งไปประกอบพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ และการเสี่ยงทายพระโคกินเลี้ยง ในการนี้พระยาแรกนาหยิบเสี่ยงทายผ้านุ่ง 6 คืบ พยากรณ์ว่าน้ำจะน้อย นาในที่ลุ่มจะได้ผลบริบูรณ์ดี แต่นาในที่ดอนจะเสียหายบ้าง ได้ผลไม่เต็มที่ การเสี่ยงทายพระโคกินเลี้ยง พระโคกินถั่ว พยากรณ์ว่า ผลาหาร ภักษาหาร จะอุดมสมบูรณ์ดี พระโคกินน้ำและหญ้า พยากรณ์ว่า น้ำท่าบริบูรณ์พอสมควร ธัญญาหาร ผลาหาร ภักษาหาร มังสาหาร อุดมสมบูรณ์ดี และพระโคกินเหล้า พยากรณ์ว่า การคมนาคมจะสะดวกขึ้น การค้าขายกับต่างประเทศดีขึ้น ทำให้เศรษฐกิจรุ่งเรือง

จากนั้นรองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์กราบบังคมทูลเบิกผู้เข้ารับพระราชทานโล่รางวัลในงานพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ประจำปี 2569 ประกอบด้วย ปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน 3 สาขา ได้แก่ สาขาปราชญ์เกษตรเศรษฐกิจพอเพียง สาขาปราชญ์เกษตรดีเด่น และสาขาปราชญ์เกษตรผู้นำชุมชนและเครือข่าย เกษตรกรดีเด่นแห่งชาติ 16 สาขาอาชีพ ได้แก่ อาชีพทำนา อาชีพทำสวน อาชีพทำไร่ อาชีพไร่นาสวนผสม อาชีพปลูกหม่อนเลี้ยงไหม อาชีพเลี้ยงสัตว์

อาชีพเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำจืด อาชีพเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำกร่อย อาชีพเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำสวยงามและพรรณไม้น้ำ อาชีพปลูกสวนป่า สาขาบัญชีฟาร์ม สาขาการพัฒนาที่ดินเพื่อเกษตรกรรม สาขาการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับพืช สาขาเกษตรอินทรีย์ ที่ปรึกษากลุ่มยุวเกษตรกร และสมาชิกกลุ่มยุวเกษตรกร

ผู้แทนสถาบันเกษตรกรดีเด่นแห่งชาติ 13 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มเกษตรทำนา กลุ่มเกษตรทำสวน กลุ่มเกษตรทำไร่ กลุ่มเกษตรกรเลี้ยงสัตว์ กลุ่มเกษตรกรทำประมง กลุ่มเกษตรกรแปรรูปสัตว์น้ำ กลุ่มแม่บ้านเกษตรกร กลุ่มยุวเกษตรกร กลุ่มผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าว สถาบันเกษตรกรผู้ใช้น้ำชลประทาน ศูนย์ส่งเสริมและผลิตพันธุ์ข้าวชุมชน ประเภทข้าวหอมมะลิ ศูนย์ส่งเสริมและผลิตพันธุ์ข้าวชุมชน ประเภทข้าวอื่น ๆ และวิสาหกิจชุมชน

และผู้แทนสหกรณ์ดีเด่นแห่งชาติ 7 สหกรณ์ ได้แก่ สหกรณ์การเกษตร สหกรณ์โคนม สหกรณ์ผู้ผลิตยางพารา สหกรณ์ออมทรัพย์ สหกรณ์ร้านค้า สหกรณ์บริการ และสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยน เฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทรับพระราชทานโล่รางวัลตามลำดับ เสร็จแล้วพระยาแรกนายาตราขบวนพร้อมด้วยเทพีออกจากโรงพิธีพราหมณ์

เมื่อถึงหน้าพระที่นั่ง พระยาแรกนาเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทถวายบังคม พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงรับการถวายความเคารพของผู้มาเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท แล้วเสด็จออกพลับพลาพิธี ไปประทับรถยนต์พระที่นั่ง เสด็จพระราชดำเนินไปยังแปลงนาสาธิต สวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต ทอดพระเนตรพระยาแรกนาหว่านข้าวในแปลงนาสาธิต สำหรับปลูกไว้เก็บเมล็ดพันธุ์ เพื่อใช้ในการพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญในปีต่อ ๆ ไป

เวลา 09.49 น. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินโดยรถยนต์พระที่นั่ง ถึงยังบริเวณแปลงนาสาธิต สวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต จากนั้นเสด็จเข้าพลับพลาพิธี พระราชทานพระบรมราชวโรกาสให้นายวิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ซึ่งทำหน้าที่พระยาแรกนา พร้อมด้วยเทพีคู่หาบทอง – เงิน เฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทถวายบังคม แล้วออกไปประกอบพิธีแรกนา เมื่อประกอบพิธีเสร็จแล้วพระยาแรกนาเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทถวายบังคม สมควรแก่เวลาจึงประทับรถยนต์พระที่นั่งเสด็จพระราชดำเนินกลับ

พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ เป็นพระราชพิธี ๒ พิธีรวมกัน คือ พระราชพิธีพืชมงคล เป็นพิธีสงฆ์ ซึ่งจะประกอบพระราชพิธีวันแรกในพระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม พระบรมมหาราชวัง เป็นพิธีทำขวัญพืชพันธุ์ธัญญาหารที่พระมหากษัตริย์ทรงอธิษฐานเพื่อความอุดมสมบูรณ์ของพืชพันธุ์ธัญญาหารแห่งราชอาณาจักรไทย

เป็นการจัดขึ้นเพื่อทำขวัญเมล็ดพันธุ์ข้าวและเมล็ดพันธุ์พืชต่าง ๆ ให้ปราศจากโรคต่าง ๆ สำหรับนำไปใช้เป็นเมล็ดพันธุ์ข้าวและเมล็ดพันธุ์พืช และความเป็นสิริมงคลแก่เกษตรกรในการเริ่มต้นฤดูกาลเพาะปลูกใหม่ กับพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ เป็นพิธีพราหมณ์ ซึ่งจะประกอบพระราชพิธีในวันรุ่งขึ้น ณ มณฑลพิธีสนามหลวง ประกอบด้วยการเสี่ยงทายผ้านุ่ง การเสี่ยงทายของกิน 7 สิ่งของพระโค เพื่อพยากรณ์ปริมาณน้ำฝนและผลผลิตในปีนั้น ๆ

จึงเรียกรวมกันว่า พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ถือเป็นวันสำคัญของเกษตรกรที่ประกอบอาชีพเกษตรกรรมที่มีผลต่อเศรษฐกิจและวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของคนไทย แสดงให้เห็นถึงความมั่นคง
ทางอาหาร และความเป็นมา รวมทั้งวัฒนธรรมประเพณีของประเทศไทย

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี ทรงให้ความสำคัญ และทรงสืบสานพระราชปณิธาน พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ให้เป็นไปตามโบราณราชประเพณี เพื่อเป็นขวัญและกำลังใจแก่เกษตรกร ซึ่งที่ผ่านมาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี จะเสด็จพระราชดำเนินไปทรงเป็นประธานในพระราชพิธี (วันพืชมงคล) ณ พระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม พระบรมมหาราชวัง และพระราชพิธี (วันแรกนาขวัญ) ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง เป็นประจำทุกปี

สำหรับพันธุ์ข้าวพระราชทาน และเมล็ดพันธุ์ข้าวที่ใช้ในพระราชพิธี เป็นเมล็ดพันธุ์ข้าวจากแปลงนาสาธิต
โครงการส่วนพระองค์ สวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต ซึ่งหลังจากเสร็จพิธีจะบรรจุใส่ซอง สำหรับมอบให้แก่ประชาชนและเกษตรกรทั่วประเทศ เพื่อความเป็นสิริมงคลตามพระราชปณิธานที่ทรงสนับสนุนและสร้างขวัญกำลังใจแก่เกษตรกรอีกด้วย

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : ในหลวง พระราชินี เสด็จฯ พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ มณฑลพิธีสนามหลวง

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.prachachat.net