2 สิงหาคม 2533 ครบรอบ 34 ปี สงครามอ่าว สงครามที่ปฏิวัติการทำสื่อไปตลอดกาล
2 สิงหาคม 2533 ครบรอบ 34 ปี สงครามอ่าว สงครามที่ปฏิวัติการทำสื่อไปตลอดกาล
วันนี้เมื่อ 34 ปีที่แล้ว คือวันที่ “สงครามอ่าวเปอร์เซีย” (Gulf War) ได้เปิดฉากขึ้น เมื่อกองทัพอิรักภายใต้การนำของซัดดัม ฮุสเซน เคลื่อนพลเข้ายึดครองคูเวต ซึ่งเป็นการกระทำที่ถูกนานาชาติประณามอย่างรุนแรง จนทำให้สหประชาชาติต้องดำเนินมาตรการทางเศรษฐกิจต่ออิรัก เพื่อกดดันให้ถอนทัพออกจากคูเวต
.
เหตุการณ์ทั้งหมดเริ่มต้นขึ้นเมื่อซัดดัม ฮุสเซน จอมเผด็จการแห่งอิรักปฏิเสธกองกำลังพันธมิตร ที่นำโดยสหรัฐฯ ประกอบด้วย 35 ประเทศได้ถูกจัดตั้งขึ้นเพื่อปลดปล่อยคูเวต นำไปสู่ “ปฏิบัติการพายุทะเลทราย” (Desert storm) โดยกองกำลังพันธมิตร ได้เปิดฉากการโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ในวันที่ 17 มกราคม 2534 ตามมาด้วยการบุกทางภาคพื้นดินในวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2534ซึ่งเอาชนะกำลังทหารอิรักได้อย่างรวดเร็ว คูเวตได้รับการปลดปล่อย และมีการประกาศหยุดยิงในวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2534
.
การเปิดฉากโจมตีทางอากาศ กรุงแบกแดด เมืองหลวงอิรัก ในวัน 17 มกราคม ได้สร้างความตื่นตะลึง ให้กับชาวโลก ไม่ใช่ด้วยอานุภาพการทำลายล้างของเครื่องบินรบสหรัฐฯ หากด้วยท่ามกลางความมืดมิด เนื่องจะระบบไฟฟ้า และการสื่อสารถูกตัดขาดทำลาย นักข่าวจากสำนักข่าว CNN จากสหรัฐฯ ที่ปักหลักอยู่ในโรงแรมกลางกรุงแบกแดดสามารถรายงานภาพและเสียงการถล่มกรุงแบดแดด ได้อย่างต่อเนื่องสู่สายตาผู้ชมทั่วโลกนับร้อยล้านคน
.
โดยในวันที่ อิรัก รุกรานคูเวต วันแรก ทอม จอห์นสัน ซึ่งเพิ่งเข้ารับตำแหน่ง ประธานและซีอีโอของ CNN เชื่อว่า CNN จำเป็นต้องเตรียมพร้อมที่จะรายงานข่าวความขัดแย้งทางการทหารครั้งใหญ่ เขาให้คำแนะนำ เทด เทอร์เนอร์ เจ้าของ CNN ว่าเครือข่ายจะต้องใช้งบประมาณเกินกว่าที่คาดการณ์ไว้หลายล้านเหรียญ หากหวังจะรายงานข่าวสงครามได้ตลอด 24 ชั่วโมง จำเป็นต้องติดตั้งอัปลิงก์ภาคพื้นดินของโทรศัพท์มือถือ จำเป็นต้องจองทรานสปอนเดอร์ดาวเทียม จองวงจร และส่งทั้งนักข่าวและเจ้าหน้าที่ไปประจำการ
.
ผมถามเทอร์เนอร์ ว่า “ผมได้รับอนุญาตให้ใช้เงิน เกินกว่า งบประมาณปี 1991 เท่าใด”
คำตอบของเขาสั้นและรวดเร็ว: "คุณใช้เท่าไหร่ก็ได้ที่คุณคิดว่าจำเป็น เพื่อน"
.
ด้วยการตัดสินใจดังกล่าว CNN จึงเตรียมพร้อมทำสงคราม และ คาดการณ์ว่า "สิ่งแรกที่จะถูกทำลายเมื่อเกิดการโจมตีอิรักคือระบบไฟฟ้าและระบบสื่อสาร" พวกเขาจึงวางระบบไฟฟ้า และการสื่อสารที่แยกจากระบบหลัก
.
ดังนั้นเมื่อระบบพลังงานและการสื่อสารของอิรักถูกทำลายโดยเครื่องบินขับไล่และขีปนาวุธร่อน บริษัทสื่อทุกแห่งในกรุงแบกแดด ยกเว้น CNN สูญเสียระบบพลังงานและความสามารถในการส่งสัญญาณ มีเพียง CNN เท่านั้นที่ถ่ายทอดสดให้คนนับร้อยล้านคนทั่วโลกได้รับชม
.
แต่เดิมนั้นการรายงานข่าวสงคราม จะเป็นการสรุปข่าว และภาพ ในรายการข่าวประจำวัน ที่มีกำหนดเวลาแน่นอน ไม่ต่างจากข่าวทั่วๆไป แต่ ในช่วงสงครามอ่าวเปอร์เซียนั้น ได้เกิดสิ่งที่เรียกว่า "ผลกระทบซีเอ็นเอ็น" (CNN effect) มีสาเหตุหลักมาจากปัจจัยที่เชื่อมโยงกันหลายประการ ดังนี้
หนึ่ง การรายงานข่าว 24 ชั่วโมง: CNN เป็นเครือข่ายแรกที่นำเสนอการรายงานข่าวตลอด 24 ชั่วโมงเกี่ยวกับความขัดแย้ง ทำให้ผู้ชมสามารถเข้าถึงข้อมูลแบบเรียลไทม์เกี่ยวกับสงครามได้อย่างไม่เคยมีมาก่อน
.
สอง ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี: เทคโนโลยีดาวเทียมที่พัฒนาขึ้นทำให้สามารถถ่ายทอดสดจากพื้นที่สงครามได้ ช่วยให้ผู้สื่อข่าวสามารถส่งภาพและข่าวสารได้เกือบจะในทันที
.
สาม การเข้าถึงแนวหน้า CNN มีผู้สื่อข่าวฝังตัวอยู่กับหน่วยทหาร ทำให้สามารถรายงานข่าวและภาพจากสนามรบได้โดยตรง
.
สี่ ผลกระทบทางภาพ: ภาพที่ชัดเจนของการโจมตีด้วยขีปนาวุธ การทิ้งระเบิดทางอากาศ และปฏิบัติการทางทหาร ดึงดูดความสนใจของผู้ชมและสร้างความรู้สึกเหมือนอยู่ในเหตุการณ์จริง ทำให้ผู้ชมเกิดอารมณ์ร่วม เช่น ความสะเทือนใจ ความกลัว หรือความโกรธ ในขณะเดียวกันก็ช่วยให้ผู้ชมเข้าใจสถานการณ์ที่ซับซ้อนได้ง่ายขึ้น โดยไม่ต้องอาศัยคำอธิบายมากนัก การใช้กราฟิกและการจำลองสถานการณ์ทำให้การรายงานข่าวสงครามดูเหมือนวิดีโอเกมหรือความบันเทิง
.
ห้า อิทธิพลทางการเมือง: การมีเครือข่ายระดับนานาชาติของ CNN ทำให้สามารถถ่ายทอดความขัดแย้งนี้ไปยังผู้ชมทั่วโลก เพิ่มผลกระทบต่อความคิดเห็นสาธารณะและนโยบายต่างประเทศของรัฐบาลต่างๆ รัฐบาลและผู้นำประเทศต้องตอบสนองต่อเหตุการณ์อย่างรวดเร็วเนื่องจากแรงกดดันจากสาธารณชนที่ได้รับข้อมูลแบบทันที ประสบการณ์จากสงครามอ่าวทำให้กองทัพต้องปรับกลยุทธ์ในการจัดการกับสื่อในสงครามครั้งต่อๆ มา
.
สงครามอ่าวเปอร์เซีย(Gulf War) ได้เปิดยุคใหม่การแข่งขันระหว่างสำนักข่าวต่างๆ โดย CNN มีบทบาทสำคัญในการกำหนดมาตรฐานใหม่ของการรายงานข่าวสดจากพื้นที่สงคราม เป็นยุคที่ผู้คนหันมาติดตามข่าวมากยิ่งขึ้น ในลักษณะเกาะติด และฉับไว หรือแม้กระทั่งการพัฒนารูปแบบให้น่าสนใจ ที่มีสีสัน เช่นการเล่าข่าว คุยข่าว การรายงานจากจุดเกิดเหตุ การออกข่าวดราม่าเพื่อเป็นแรงกดดันการทำงานของเจ้าหน้าที่ภาครัฐ ในโซเชียลมีเดีย ก็ล้วนแต่เป็นผลสืบเนื่องจากปฏิบัติการทางทหารที่ประทุขึ้นในวันที่ 2 สิงหาคม 2533
.
อ้างอิง : หนังสือพิมพ์มติชน ฉบับวันที่ 3 สิงหาคม พ.ศ.2533
ข้อมูลออนไลน์จากhttps://www.prio.org/events/8100
https://www.atlantamagazine.com/
.
#สงครามอ่าว #อิรัก #สงคราม #GulfWar #TheCNNEffect #CNN #การถ่ายทอดสด #วันนี้ในอดีต #ศูนย์ข้อมูลมติชน #MatichonMIC
อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : 2 สิงหาคม 2533 ครบรอบ 34 ปี สงครามอ่าว สงครามที่ปฏิวัติการทำสื่อไปตลอดกาล
ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
- Website : https://www.khaosod.co.th