อิหร่านเริ่มพิธีศพ “คาเมเนอี” คาดผู้ร่วมไว้อาลัยหลายสิบล้านคน
พิธีศพ "อยาตอลเลาะห์ อาลี คาเมเนอี" เปิดฉากอย่างเป็นทางการในอิหร่าน หลังเลื่อนมานานเกือบ 4 เดือนจากสถานการณ์สู้รบ พิธีขนาดใหญ่ที่กินเวลาถึง 6 วัน คาดดึงผู้ร่วมไว้อาลัยหลายสิบล้านคน พร้อมมาตรการความปลอดภัยเข้มข้น
4 ก.ค. 2569- อิหร่านได้เริ่มจัดพิธีศพเป็นเวลา 6 วัน ให้แก่ อยาตอลเลาะห์ อาลี คาเมเนอี ผู้นำสูงสุดของสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน ซึ่งปกครองประเทศมายาวนานกว่า 4 ทศวรรษ และเสียชีวิตตั้งแต่วันแรกของสงครามระหว่างสหรัฐฯ และอิสราเอลที่เกิดขึ้นในเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมา คาดว่าพิธีศพของคาเมเนอีจะมีประชาชนเข้าร่วมไว้อาลัยหลายสิบล้านคน และต้องใช้มาตรการรักษาความปลอดภัยในระดับสูง
[caption id="attachment_254460" align="aligncenter" width="1200"]
อยาตอลเลาะห์ อาลี คาเมเนอี[/caption]
สำนักข่าว CNBC รายงานว่า พิธีศพของคาเมเนอีจะเริ่มขึ้นในวันที่ 4 กรกฎาคม และสิ้นสุดในวันที่ 9 กรกฎาคม โดยขบวนพิธีศพจะเคลื่อนผ่านกรุงเตหะราน เมืองกุม (Qom) เมืองนะญัฟ (Najaf) เมืองกัรบะลา (Karbala) และสิ้นสุดที่เมืองมัชฮัด (Mashhad) ซึ่งเป็นเมืองศักดิ์สิทธิ์ที่สุดของอิหร่านเพื่อประกอบพิธีฝังศพ
ซานัม วากิล ผู้อำนวยการโครงการตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือของChatham House ให้สัมภาษณ์กับ CNBC ว่า พิธีศพครั้งนี้จะเป็น "การแสดงออกถึงความโศกเศร้า ความต่อเนื่องของระบอบการปกครอง และการควบคุมของรัฐที่ถูกวางแผนไว้อย่างรัดกุม"
เธอกล่าวว่า การจัดพิธีถูกเลื่อนออกไปหลายเดือนเนื่องจากสถานการณ์การสู้รบ คาดว่าจะมีผู้ร่วมไว้อาลัยหลายสิบล้านคน และพิธีนี้อาจเผยให้เห็นความตึงเครียดที่ซ่อนอยู่ภายใต้พื้นผิวของสังคม
รัฐบาลอิหร่านคาดว่าจะใช้มาตรการรักษาความปลอดภัยที่เข้มงวดที่สุดเท่าที่เคยมีมา โดยมี กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม (Islamic Revolutionary Guard Corps: IRGC) เป็นผู้ควบคุมภาพรวมด้านความมั่นคง ขณะที่กองกำลังกึ่งทหาร บาซิจ (Basij) จะรับผิดชอบด้านการขนส่ง การจัดหาที่พัก และการบริหารจัดการฝูงชนในแต่ละเมืองที่ขบวนศพเดินทางผ่าน
สถานที่ฝังศพสุดท้ายของคาเมเนอีคือเมืองศักดิ์สิทธิ์ มัชฮัด ซึ่งเป็นบ้านเกิดของเขา เมืองแห่งนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อศาสนาอิสลามนิกายชีอะห์ และยังเป็นสถานที่ฝังศพของบิดาของเขา ซึ่งเคยดำรงตำแหน่งอยาตอลเลาะห์เช่นกัน
พิธีศพครั้งนี้ถูกออกแบบให้เป็นทั้ง พิธีระดับชาติ และ พิธีทางศาสนา โดยครอบคลุมสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่สำคัญที่สุดของชาวชีอะห์ ทั้งในอิหร่านและประเทศอิรัก
อเล็กซ์ วาทังกา นักวิจัยอาวุโสจากMiddle East Institute ให้สัมภาษณ์กับ CNBC ว่า "โดยพื้นฐานแล้ว นี่คือกิจกรรมทางการเมืองที่ถูกนำเสนอในรูปแบบของพิธีทางศาสนา เป้าหมายคือการแสดงความชอบธรรมของรัฐบาลต่อประชาชนภายในประเทศ และสร้างแรงยับยั้งต่อฝ่ายตรงข้ามในต่างประเทศ"
[caption id="attachment_254459" align="aligncenter" width="1200"]
ภาพจาก https://en.irna.ir/service/Photo[/caption]
เส้นทางและกำหนดการพิธีศพของคาเมเนอี
วันที่ 4-5 กรกฎาคม : กรุงเตหะราน
พิธีอำลาประชาชนจะเริ่มต้นที่ศูนย์ละหมาด Mosalla ในกรุงเตหะราน ตั้งแต่เวลาประมาณ 06.00 น. ตามเวลาท้องถิ่น สถานที่แห่งนี้ถือเป็นศูนย์กลางสำหรับพิธีทางศาสนาและพิธีศพของบุคคลสำคัญของสาธารณรัฐอิสลามมาโดยตลอด
วันที่ 6 กรกฎาคม : กรุงเตหะราน
ขบวนศพหลักจะเคลื่อนจาก จัตุรัสอิหม่ามฮุสเซน ไปยัง จัตุรัสอาซาดี หรือ Freedom Square เป็นระยะทางประมาณ 10 กิโลเมตร หลังจากประกอบพิธีละหมาดศพให้แก่คาเมเนอีและสมาชิกในครอบครัวที่เสียชีวิต
อาลีเรซา ซากานี นายกเทศมนตรีกรุงเตหะราน เปิดเผยว่า จำนวนผู้เข้าร่วมอาจสูงถึง 20 ล้านคน ซึ่งอาจกลายเป็นการชุมนุมครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ของเมือง
วันที่ 7 กรกฎาคม : เมืองกุม (Qom)
จากนั้นขบวนศพจะเดินทางต่อไปยังเมือง กุม ซึ่งถือเป็นศูนย์กลางทางจิตวิญญาณและการศึกษาศาสนาอิสลามนิกายชีอะห์ของอิหร่าน พิธีจะจัดขึ้นระหว่าง ศาลเจ้าฟาติมะห์ มาซูเมห์ (Shrine of Fatima Masoumeh) และ มัสยิดจามการาน (Jamkaran Mosque) ซึ่งเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์สำคัญที่สุดสองแห่งของชาวชีอะห์สายสิบสองอิหม่าม (Twelver Shiism)
วันที่ 8 กรกฎาคม : เมืองนะญัฟ และกัรบะลา ประเทศอิรัก
ร่างของคาเมเนอีจะถูกเคลื่อนย้ายไปยังประเทศอิรัก เพื่อประกอบพิธีที่เมือง นะญัฟ (Najaf) และ กัรบะลา (Karbala) ซึ่งเป็นที่ตั้งของสุสาน อิหม่ามอาลี และ อิหม่ามฮุสเซน สองบุคคลศักดิ์สิทธิ์สูงสุดของชาวชีอะห์
เจ้าหน้าที่อิหร่านได้ประสานงานกับรัฐบาลอิรักในการเตรียมพิธีทั้งหมด
วันที่ 9 กรกฎาคม : เมืองมัชฮัด
คาเมเนอีจะถูกฝังที่เมือง มัชฮัด บ้านเกิดของเขา และเป็นเมืองศักดิ์สิทธิ์ที่สุดของอิหร่าน
เมืองแห่งนี้เป็นที่ตั้งของสุสาน อิหม่ามเรซา (Imam Reza) อิหม่ามองค์ที่ 8 ของนิกายชีอะห์ และเป็นสถานที่แสวงบุญสำคัญของชาวมุสลิมชีอะห์หลายล้านคน นอกจากนี้ยังเป็นสถานที่เกิดของคาเมเนอี และเป็นที่ฝังศพบิดาของเขาด้วย ทางการอิหร่านประเมินว่าจะมีผู้เข้าร่วมพิธีฝังศพระหว่าง 8-10 ล้านคน
[caption id="attachment_254462" align="aligncenter" width="1200"]
ภาพจาก https://en.irna.ir/service/Photo[/caption]
ใครบ้างที่จะเข้าร่วมพิธีศพ?
สำนักข่าวTasnim News Agency รายงานในสัปดาห์นี้ โดยอ้างคำกล่าวของ อาลี อักบาร์ ปูร์จัมชิเดียน เจ้าหน้าที่ระดับสูงของ IRGC ว่า มี มากกว่า 30 ประเทศ ยื่นคำร้องขอส่งผู้แทนเข้าร่วมพิธีอย่างเป็นทางการ โดยรัฐบาลปากีสถานยืนยันแล้วว่าจะเข้าร่วม ขณะที่กระทรวงการต่างประเทศจีนเปิดเผยว่า เหอ เว่ย สมาชิกสภานิติบัญญัติระดับสูงของจีน จะเดินทางมาร่วมพิธีด้วย
อย่างไรก็ตาม จนถึงขณะนี้ ยังไม่มีรัฐบาลประเทศอาหรับในอ่าวเปอร์เซียประเทศใดประกาศอย่างเป็นทางการว่าจะส่งผู้นำประเทศ รัฐมนตรีต่างประเทศ หรือเจ้าหน้าที่ระดับสูงเข้าร่วม
สำนักข่าวFars News Agency ของอิหร่าน รายงานเมื่อวันพุธว่า เจ้าหน้าที่ระดับสูงของอิรัก รวมถึงประธานาธิบดี นิซาร์ อาเมดี จะเข้าร่วมพิธีเช่นกัน
ในทางทฤษฎี โมจ์ตาบา คาเมเนอี ผู้นำสูงสุดคนใหม่ของอิหร่าน ย่อมต้องการปรากฏตัวต่อสาธารณชนเพื่อร่วมไว้อาลัยบิดาพร้อมกับประชาชนทั้งประเทศ อย่างไรก็ตาม นับตั้งแต่ขึ้นดำรงตำแหน่งหลังการเสียชีวิตของบิดา เขายังไม่เคยปรากฏตัวต่อสาธารณชนเลย ด้านนักวิเคราะห์มองว่า หากเขาปรากฏตัวในพิธี จะถูกตีความว่าเป็นการแสดงความแข็งแกร่งของรัฐบาลอิหร่านต่อสหรัฐอเมริกา
เนย์ซาน ราฟาตี นักวิเคราะห์อาวุโสด้านอิหร่านของCrisis Group กล่าวว่า "หลังจากนี้ ความท้าทายด้านการบริหารประเทศกำลังรออยู่ ไม่ว่าจะเป็นปัญหาเศรษฐกิจที่ฝังรากลึก ความไม่พอใจของประชาชน ความเสี่ยงของการกลับมาปะทะกันอีกครั้ง รวมถึงการที่ผู้นำสูงสุดคนใหม่ยังถือว่าเป็นบุคคลที่แทบไม่มีประสบการณ์ และจนถึงตอนนี้ก็ยังไม่ปรากฏตัวต่อสาธารณชน"
[caption id="attachment_254461" align="aligncenter" width="1200"]
ภาพจาก https://en.irna.ir/service/Photo[/caption]
ปฏิบัติการรักษาความปลอดภัยครั้งใหญ่
ขนาดของพิธีศพครั้งนี้ทำให้รัฐบาลอิหร่านต้องวางแผนด้านความมั่นคงอย่างละเอียด โดยทางการอิหร่านระบุว่าจะเปลี่ยนทางหลวงหลายสายรอบกรุงเตหะรานให้เป็นพื้นที่จอดรถชั่วคราว ขณะที่โรงเรียน มัสยิด มหาวิทยาลัย และสนามกีฬาจะถูกใช้เป็นสถานที่รองรับผู้เดินทางจากทั่วประเทศ นอกจากนี้ เที่ยวบินจำนวนมากคาดว่าจะได้รับผลกระทบ และการเดินทางเข้าออกเมืองสำคัญต่าง ๆ จะอยู่ภายใต้การควบคุมอย่างเข้มงวด
รัฐบาลอิหร่านหวังว่าจะไม่เกิดเหตุการณ์ด้านความมั่นคงซ้ำรอยครั้งใหญ่ เหมือนในพิธีสาบานตนเข้ารับตำแหน่งของประธานาธิบดี มาซูด เปเซชเคียน เมื่อเดือนกรกฎาคม ปี 2024 ซึ่งในครั้งนั้น อิสมาอิล ฮานิเยห์ ผู้นำฝ่ายการเมืองของกลุ่มฮามาส ถูกลอบสังหารภายในบ้านพักรับรองของกองทัพในกรุงเตหะราน ระหว่างที่เดินทางมาร่วมพิธีดังกล่าว
อ้างอิง: https://www.cnbc.com/2026/07/04/-khamenei-funeral-procession-route.html
รูปบรรยากาศในพิธีศพคาเมเนอี : https://en.irna.ir/service/Photo