'โลกทั้งหมดต่างเชื่อมโยงกัน' ฝุ่นทะเลทรายซาฮารา ทำให้ชีวิตในแอตแลนติกเฟื่องฟู

ทั้งหมดต่างเชื่อมโยงกัน งานวิจัยใหม่พบฝุ่นจาก ‘ทะเลทรายซาฮารา’ ช่วยหล่อเลี้ยงชีวิตทั่ว ‘มหาสมุทรแอตแลนติก’ แม้จะอยู่ห่างกันไกลหลายพันกิโลเมตร ธรรมชาติก็ช่วยหล่อเลี้ยงความหลากหลายทางชีวภาพให้เติบโตได้อย่างน่าทึ่ง

ธาตุเหล็กนั้นเป็นธาตุอาหารรองที่ขาดไม่ได้สำหรับสิ่งมีชีวิตทุกชนิดรวมถึงมนุษย์ด้วยเช่นกัน สัตว์และพืชต่างก็ต้องการมันเพื่อเจริญเติบโต ธาตุเหล็กช่วยทั้งการหายใจ การสังเคราะห์แสง และแม้แต่การสังเคราะห์ DNA แต่ธาตุเหล็กในมหาสมุทรนั้นอยู่อย่างจำกัด หรือกล่าวอีกอย่างว่าพวกมันค่อนข้างหายาก

แต่ทว่าธรรมชาติกลับมีวิธีที่เรียบง่ายเพื่อให้ชีวิตที่หลากหลายยังคงดำรงอยู่นั่นคือ ‘ลม’ ตามงานวิจัยใหม่ที่เผยแพร่บนวารสาร Frontiers in Marine Science ระบุว่ากลุ่มฝุ่นที่พัดมาจากทะเลทรายซาฮาราจะส่งธาตุเหล็กเป็นจำนวนมากไปยังมหาสมุทรแอตแลนติก และทำให้ชีวิตที่นั่น ‘เฟื่องฟู’

“จากความสัมพันธ์นี้ แสดงให้เห็นว่าธาตุเหล็กที่เกาะติดกับฝุ่นจากทะเลทรายซาฮาราที่พัดไปทางทิศตะวันตกเหนือมหาสมุทรแอตแลนติก มีคุณสมบัติที่เปลี่ยนแปลงไปตามระยะทางที่เดินทาง” ดร. Jeremy Owens รองศาสตราจารย์แห่งมหาวิทยาลัยฟลอริดา กล่าว “ยิ่งระยะทางไกลขึ้น ธาตุเหล็กก็จะมีปฏิกิริยาต่อสิ่งมีชีวิตมากขึ้น”

ดร. Owens อธิบายเสริมว่าอันที่จริงแล้วมีเพียงเศษเสี้ยวของธาตุเหล็กทั้งหมดที่จะสามารถนำไปใช้ทางชีวภาพได้เท่านั้น แต่สิ่งที่น่าทึ่งก็คือ ธาตุเหล็กที่ชีวิตนำไปทำอะไรไม่ได้ กลับค่อย ๆ ถูกเปลี่ยนให้มีประโยชน์มากขึ้นจากการเดินทางไปกับลมฝุ่นของทะเลทรายซาฮารา กล่าวอีกอย่าง การเดินทางไกลนี้ทำให้ธาตุเหล็กเหมาะสมต่อสิ่งมีชีวิตที่สุด

ทีมวิจัยได้ศึกษากระบวนการนี้ด้วยการเจาะแกนจากพื้นทะเลแอตแลนติกในโครงการ International Ocean Discovery Program (IODP) มาวัดระดับธาตุเหล็กทั้งหมด จากนั้นจึงเปรียบเทียบคต่าที่ได้กับระยะห่างของแต่ละตัวอย่าง รวมถึงการวัดค่าไอโซโทปของเหล็ก ข้อมูลทั้งหมดบ่งชี้ว่ามันมาจากทะเลทรายซาฮารา

“ผลการศึกษาของเราบ่งชี้ว่าในระหว่างการเคลื่อนย้ายในชั้นบรรยากาศระยะไกล คุณสมบัติของแร่ธาตุเหล็กที่เกาะอยู่ในฝุ่นซึ่งแต่เดิมไม่ทำปฏิกิริยาต่อสิ่งมีชีวิต จะเปลี่ยนไปทำให้เหล็กมีปฏิกิริยาต่อสิ่งมีชีวิตมากขึ้น” ศาสตราจารย์ Timothy Lyons ผู้เขียนวิจัยร่วม กล่าว “จากนั้นเหล็กก็จะถูกแพลงก์ตอนพืชดูดซับก่อนที่จะไปถึงก้นทะเล”

ซึ่งหมายความต่อไปว่าห่วงโซ่อาหารก็จะมีความอุดมสมบูรณ์ขึ้นเนื่องจากแพลงก์ตอนเป็นรากฐานที่เล็กที่สุด กล่าวอย่างง่าย มหาสมุทรแอตแลนติกก็จะมีอาหารมากขึ้น กระบวนการที่เกิดขึ้้นนี้ได้สร้างความน่าทึ่งให้กับนักวิทยาศสตร์ เนื่องจากพวกมันอยู่ห่างกันหลายพันกิโลเมตร แต่ทว่าก็มีผลกระทบถึงกัน

“ธาตุเหล็กที่ถูกพัดพามา ดูเหมือนจะกระตุ้นกระบวนการทางชีวภาพในลักษณะเดียวกับที่การใส่ปุ๋ยธาตุเหล็กซึ่งสามารถส่งผลกระทบต่อชีวิตในมหาสมุทรและบนทวีปได้ การศึกษาครั้งนี้เป็นการพิสูจน์แนวคิดยืนยันว่าฝุ่นที่ผูกติดกับธาตุเหล็กสามารถมีผลกระทบอย่างมากต่อชีวิตในระยะทางไกลจากแหล่งกำเนิด” ศาสตราจารย์ Lyons กล่าวเสริม

ที่มา

https://www.frontiersin.org/…/fmars.2024.1428621/full

https://www.popsci.com/environment/sahara-dust-atlantic/

https://www.eurekalert.org/news-releases/1058227

Photo: NASA