ปลายสุดของกำแพงเมืองจีนอยู่ที่ไหน
ถ้านึกถึงสิ่งก่อสร้างระดับเจ็ดสิ่งมหัศจรรย์ของโลกที่ตั้งอยู่ในประเทศจีน แน่นอนว่าจะต้องนึกถึงกำแพงเมืองจีน กำแพงยาวหมื่นลี้ที่ทอดยาวทางภาคเหนือของจีน
หลายคนอาจจะยังเข้าใจว่า กำแพงเมืองจีนถูกสร้างขึ้นในช่วงศตวรรษที่ 3 ก่อนคริสตกาล ในยุคของฉินสื่อหวงตี้หรือจิ๋นซีฮ่องเต้ ผู้เป็นจักรพรรดิองค์แรกของจีน ที่พระองค์สั่งให้สร้างกำแพงเพื่อป้องกันพรมแดนทางตอนเหนือจากการรุกรานของชนเร่ร่อน
แต่ความจริงกำแพงได้ถูกสร้างตั้งแต่ศตวรรษที่ 5 ก่อนคริสตกาล ในยุคชุนชิวซึ่งเป็นยุคที่จีนเกิดสงครามระหว่างแคว้น โดยแคว้นต่าง ๆ จะมีการสร้างกำแพงเพื่อเป็นเขตแดนระหว่างกัน รวมถึงบางแคว้นก็สร้างกำแพงเพื่อป้องกันพวกเร่ร่อน
และเมื่อแคว้นฉินเอาชนะแคว้นอื่น และก่อตั้งราชวงศ์ฉินขึ้นมา ฉินสื่อหวงตี้จึงสั่งให้ทุบกำแพงบางส่วนที่สร้างในยุคชุนชิว และต่อเติมกำแพงส่วนใหม่เข้าไป
หลังจากนั้นกำแพงเมืองจีนก็ถูกสร้างโดยราชวงศ์ต่าง ๆ อาทิราชวงศ์ฮั่น (206 ปีก่อนคริสตกาล-ค.ศ. 220) ราชวงศ์สุย (ค.ศ. 581-618) โดยเฉพาะอย่างยิ่งราชวงศ์หมิง (ค.ศ. 1368-1644) ที่กำแพงเมืองจีนที่เราคุ้นเคยและเป็นกำแพงที่สมบูรณ์ที่สุด ก็ถูกสร้างในยุคนี้
มาถึงคำถามสำคัญของเรากัน นั่นก็คือจุดที่เป็นปลายสุดของกำแพงเมืองจีนตั้งอยู่ที่ไหน
เริ่มจากปลายด้านตะวันตกสุดก่อน โดยจุดนี้ตั้งอยู่ที่ด่านยวี่เหมินก่วน (Yumenguan) ที่ชื่อแปลว่า 'ประตูมรกต' ในเขตทะเลทรายของมณฑลกานซู โดยกำแพงส่วนนี้เป็นกำแพงที่สร้างในยุคราชวงศ์ฮั่น
ขณะที่ปลายด้านตะวันออกสุดของกำแพง ตั้งอยู่ที่ด่านซานไห่ก่วน (Shanhaiguan) ในมณฑลเหอเป่ย กำแพงส่วนนี้สร้างในยุคราชวงศ์หมิง ซึ่งได้ยื่นลงไปในทะเลปั๋วไห่
แต่ในตอนแรก ปลายตะวันออกสุดของกำแพงเมืองจีน ได้ทอดยาวไปจนถึงแม่น้ำยาลู บริเวณชายแดนระหว่างจีนกับเกาหลีเหนือในปัจจุบัน แต่ตอนที่ชาวแมนจูรุกรานจีน กำแพงส่วนนี้ก็ได้ถูกทำลายไป