ด่วน อนุผลิตข้าว ไฟเขียว ชงไร่ละ 1,000-ชดเชยราคาข้าว 50% จ่อ ชง นบข.
9 ตุลาคม 2569 แหล่งข่าวจากคณะอนุกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติด้านการผลิต เปิดเผยกับ“ฐานเศรษฐกิจ” ว่า ที่ประชุมคณะอนุกรรมการฯ ครั้งที่ 1/2569 ซึ่งมีนายสรวุฒิ เนื่องจำนงค์ เลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นประธานการประชุม ตามที่นายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ มอบหมาย มีมติเห็นชอบเสนอ 2 แนวทางหลักเพื่อช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกข้าว ก่อนส่งให้คณะกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติ (นบข.) พิจารณาตัดสินใจ
เปิด 2 ทางเลือกหลัก ช่วยชาวนา
- สำหรับแนวทางแรก คือ โครงการสนับสนุนและเสริมศักยภาพเกษตรกรผู้ปลูกข้าว หรือมาตรการช่วยเหลือชาวนาไร่ละ 1,000 บาท โดยกำหนดเพดานช่วยเหลือไม่เกิน 10 ไร่ หรือสูงสุด 10,000 บาทต่อครัวเรือน เพื่อบรรเทาภาระต้นทุนการผลิตให้แก่เกษตรกร
- ส่วนแนวทางที่ 2 คือ โครงการเสริมสร้างเสถียรภาพด้านราคาและการผลิตข้าวให้ได้มาตรฐาน ซึ่งที่ประชุมเห็นชอบให้ปรับชื่อโครงการจากเดิมที่เน้นการยกระดับการผลิตข้าวให้ได้มาตรฐาน เพื่อให้ครอบคลุมวัตถุประสงค์ทั้งการรักษาเสถียรภาพราคาและการพัฒนาคุณภาพข้าวควบคู่กัน
นายอานนท์ นนทรีย์ อธิบดีกรมการข้าว ในฐานะฝ่ายเลขานุการคณะอนุกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติ ด้านการผลิต เปิดเผยถึงกรอบแนวทางมาตรการช่วยเหลือและชดเชยราคารับจำนำข้าวเกษตรกร โดยได้ระบุรายละเอียดเกณฑ์ราคาประกันข้าว และกลไกการชดเชยส่วนต่างราคาเพื่อช่วยเหลือพี่น้องเกษตรกรชาวนา
เปิดเกณฑ์ราคาประกันข้าว 5 ชนิด – ชดเชยส่วนต่าง 50% โอนเข้า ธ.ก.ส.
สำหรับเกณฑ์ราคาประกันข้าวที่ใช้เป็นกรอบการพิจารณา มีดังนี้:
- ข้าวหอมมะลิ (ในพื้นที่): 16,000 บาทต่อตัน
- ข้าวหอมมะลิ (นอกพื้นที่): 14,500 บาทต่อตัน
- ข้าวปทุมธานี: 11,000 บาทต่อตัน
- ข้าวเหนียว: 12,000 บาทต่อตัน
- ข้าวเจ้า: 9,000 บาทต่อตัน
นายอานนท์ ชี้แจงกระบวนการช่วยเหลือว่า หากราคาตลาดจริงปรับตัวลดลงต่ำกว่าเกณฑ์ราคากำหนด ทางหน่วยงานจะประสานงานร่วมกับธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) เพื่อจัดเตรียมงบประมาณและโอนเงินตรงเข้าบัญชีเกษตรกร โดยเป็นการชดเชยราคาร้อยละ 50 ของส่วนต่างระหว่างราคาประกันกับราคาตลาดจริง โดยจะมีการอ้างอิงราคากลางทุก 7 วัน ทั้งนี้ทั้ง 2 แนวทางได้รับความเห็นชอบจากที่ประชุม รวมถึงผู้เข้าร่วมประชุมผ่านระบบออนไลน์ โดยมีมติให้นำเสนอ นบข. ชุดใหญ่พิจารณาเลือกแนวทางที่เหมาะสมต่อไป
เปิดข้อเสนอเพิ่มเติม จ่ายแบบมีเงื่อนไข 60:40
นอกจาก 2 แนวทางหลักแล้ว ที่ประชุมยังมีการเสนอทางเลือกเพิ่มเติม ได้แก่ การจ่ายเงินช่วยเหลือแบบมีเงื่อนไข (Condition) ในสัดส่วน 60:40 และการสนับสนุนเครื่องจักรกลทางการเกษตร เพื่อเพิ่มทางเลือกในการช่วยเหลือเกษตรกรและเสริมศักยภาพการผลิตในระยะยาว อย่างไรก็ตาม ข้อเสนอเพิ่มเติมดังกล่าวยังไม่ได้รับการสรุปเป็นมาตรการหลัก โดยที่ประชุมบันทึกไว้เป็นข้อคิดเห็นประกอบการพิจารณา เพื่อสะท้อนข้อเสนอจากทั้งสองฝ่าย และเตรียมนำเสนอต่อ นบข. ให้พิจารณารายละเอียดและความเหมาะสมอีกครั้ง
จับตา นบข. ชุดใหญ่ ชี้ขาดมาตรการและงบประมาณ
ขั้นตอนต่อไปจึงอยู่ที่การพิจารณาของคณะกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติ (นบข.) ซึ่งเป็นกลไกระดับนโยบายในการพิจารณามาตรการช่วยเหลือและงบประมาณ โดยต้องจับตาว่าจะเลือกใช้มาตรการจ่ายเงินช่วยเหลือไร่ละ 1,000 บาท มาตรการเสริมสร้างเสถียรภาพราคาและยกระดับมาตรฐานข้าว หรือพิจารณาผสมผสานแนวทางเพิ่มเติม เพื่อให้การช่วยเหลือเกษตรกรตอบโจทย์ทั้งการบรรเทาต้นทุนเฉพาะหน้าและการพัฒนาภาคการผลิตข้าวในระยะยาว