เปิดบันทึกคณะอนุฯ กฎหมาย ฟันธง ‘หมอสรณ’ ไปต่อไม่ได้ ย้ำ 6 บอร์ดมีอำนาจลงมติ-จี้สำนักงานฯ ต้องทำตาม

เมื่อวันที่ 15 พ.ย. 69 มีรายงานว่า ศาสตราจารย์ ดร.สุรพล นิติไกรพจน์ ประธานอนุกรรมการที่ปรึกษาด้านกฎหมายของคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) ลงนามในบันทึกข้อความแจ้งความเห็นคณะอนุกรรมการที่ปรึกษาด้านกฎหมายของ กสทช. จากการประชุมครั้งที่ 1/2569 เมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน 2569 ที่ผ่านมา เรื่อง ขอหารือประเด็นข้อกฎหมายการปฏิบัติหน้าที่และอำนาจของกรรมการ กสทช. ที่เหลืออยู่ 6 คน ส่งถึงกรรมการ กสทช. ทั้ง 6 คน เพื่อทราบและใช้เป็นแนวทางประกอบการพิจารณาปฏิบัติงานต่อไป

สาระสำคัญระบุว่า ศาสตราจารย์ คลินิก นพ.สรณ บุญใบชัยพฤกษ์ ไม่อยู่ในสถานะที่จะปฏิบัติหน้าที่ประธานและกรรมการ กสทช. ได้อีกต่อไป ขณะที่กรรมการที่เหลือทั้ง 6 คนสามารถปฏิบัติหน้าที่ ประชุมและลงมติในเรื่องที่อยู่ในหน้าที่และอำนาจตามกฎหมายได้ โดยเลขาธิการและสำนักงาน กสทช. มีหน้าที่รับมติที่ชอบด้วยกฎหมายไปดำเนินการ

กรณีดังกล่าวสืบเนื่องจากการประชุม กสทช. นัดพิเศษ ครั้งที่ 5/2569 ต่อเนื่องวันที่ 4–5 พฤศจิกายน 2569 มีมติเห็นชอบประเด็นข้อหารือต่อคณะอนุกรรมการที่ปรึกษาด้านกฎหมาย เกี่ยวกับหน้าที่และอำนาจของประธาน กสทช. กรรมการ กสทช. และสำนักงาน กสทช.

ต่อมา ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.พิรงรอง รามสูต และ พล.อ.ท.ดร.ธนพันธุ์ หร่ายเจริญ กรรมการ กสทช. มีบันทึกที่ สทช 1003/307 ลงวันที่ 6 พฤศจิกายน 2569 เสนอข้อหารือเกี่ยวกับการปฏิบัติหน้าที่และอำนาจของกรรมการที่เหลืออยู่ 6 คน

ภายหลังกรรมการทั้ง 6 คนจัดประชุม กสทช. นัดพิเศษ และเลือกกรรมการคนหนึ่งทำหน้าที่ประธานในที่ประชุมเป็นรายครั้ง สำนักงาน กสทช. รวมถึงพนักงานที่มีหน้าที่สนับสนุนการปฏิบัติงาน ได้แจ้งปฏิเสธเข้าร่วมประชุมและไม่อำนวยความสะดวก โดยให้เหตุผลว่าศาสตราจารย์ คลินิก นพ.สรณ ยังมีหน้าที่ตามกฎหมายในฐานะประธานกรรมการ

และได้มีการจัดประชุมตามที่ ศาสตราจารย์ คลินิก นพ.สรณนัดหมายในวันและเวลาเดียวกับการประชุม กสทช. นัดพิเศษหลายครั้ง จึงนำมาสู่การขอความเห็นเพื่อแก้ไขข้อขัดข้องในการปฏิบัติหน้าที่ โดยคณะอนุกรรมการฯ ได้รวมข้อหารือที่เกี่ยวเนื่องกันเป็น 3 ประเด็นหลัก

ชี้ 'นพ.สรณ' ปฏิบัติหน้าที่ต่อไม่ได้ คำวินิจฉัยยังมีผลผูกพัน

ประเด็นแรก คณะอนุกรรมการที่ปรึกษาด้านกฎหมายฯ มีความเห็นเป็นที่ยุติว่า ศาสตราจารย์คลินิก นพ.สรณไม่อยู่ในสถานะที่จะปฏิบัติหน้าที่ประธานกรรมการ กสทช. รวมถึงไม่อยู่ในฐานะที่จะปฏิบัติหน้าที่กรรมการ กสทช. ได้อีกต่อไป

คณะกรรมการสรรหากรรมการ กสทช. ซึ่งมีหน้าที่และอำนาจวินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับคุณสมบัติหรือลักษณะต้องห้ามตามมาตรา 15/1 ได้มีคำวินิจฉัยที่ 1/2569 ลงวันที่ 21 กรกฎาคม 2569 ว่า ศาสตราจารย์คลินิก นพ.สรณสละสิทธิในการเข้ารับตำแหน่งกรรมการ กสทช. ตามมาตรา 18 ประกอบมาตรา 8 (2) แห่งพระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับการประกอบกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2553 และที่แก้ไขเพิ่มเติม

“คณะอนุกรรมการที่ปรึกษาฯ เห็นว่า คำวินิจฉัยดังกล่าวเป็นคำสั่งทางปกครองที่เป็นที่สุด และคณะกรรมการสรรหาได้ออกคำบังคับให้ยุติการปฏิบัติหน้าที่ประธานกรรมการแล้ว จึงมีผลทางกฎหมายผูกพันศาสตราจารย์คลินิก นพ.สรณในฐานะคู่กรณี ตราบเท่าที่ยังไม่มีการเพิกถอนหรือสิ้นผลลงโดยเงื่อนเวลาหรือโดยเหตุอื่น ตามมาตรา 42 แห่งพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539”

นอกจากนี้ เอกสารอ้างถึงคำพิพากษาศาลปกครองกลาง คดีหมายเลขดำที่ 1455/2569 หมายเลขแดงที่ 1590/2569 ซึ่งพิพากษายกฟ้องคดีที่ศาสตราจารย์คลินิก นพ.สรณขอให้เพิกถอนคำวินิจฉัยคณะกรรมการสรรหา โดยคณะอนุกรรมการฯ เห็นว่า คำพิพากษาดังกล่าวยืนยันความชอบด้วยกฎหมายของคำวินิจฉัย และมีผลผูกพันคู่กรณีตราบเท่าที่ยังไม่มีคำพิพากษาหรือคำสั่งศาลปกครองสูงสุดมาเปลี่ยนแปลง แก้ไข กลับ หรือยกเลิก

'หมอสรณ' อุทธรณ์ไม่ทำให้ทุเลาการบังคับโดยอัตโนมัติ

สำหรับการยื่นอุทธรณ์ คณะอนุกรรมการฯ เห็นว่า ศาลปกครองสูงสุดได้รับอุทธรณ์ไว้พิจารณาในคดีหมายเลขดำที่ อ.1835/2569 แต่ตามข้อเท็จจริงที่ใช้ประกอบการพิจารณาของคณะอนุกรรมการฯ ยังไม่ปรากฏคำสั่งทุเลาการบังคับตามคำวินิจฉัยคณะกรรมการสรรหา หรือคำสั่งกำหนดมาตรการหรือวิธีการชั่วคราวก่อนพิพากษา

คณะอนุกรรมการฯ เห็นว่า มาตรา 56 แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 ซึ่งกำหนดหลักว่า การฟ้องคดีปกครองไม่เป็นเหตุให้ทุเลาการบังคับตามคำสั่งทางปกครองหรือกฎ เว้นแต่ศาลจะมีคำสั่งให้ทุเลาการบังคับ ดังนั้น เมื่อยังไม่มีคำสั่งดังกล่าว ศาสตราจารย์คลินิก นพ.สรณจึงยังต้องผูกพันตามคำวินิจฉัยของคณะกรรมการสรรหา

ส่วนบทบัญญัติมาตรา 20 วรรคหนึ่งและวรรคสอง เกี่ยวกับการพ้นจากตำแหน่งเพราะกระทำการฝ่าฝืนมาตรา 8 และการนำความกราบบังคมทูลเพื่อมีพระบรมราชโองการให้พ้นจากตำแหน่งนั้น คณะอนุกรรมการฯ เห็นว่า กฎหมายกำหนดให้พระบรมราชโองการมีผลตั้งแต่วันที่ขาดคุณสมบัติ มีลักษณะต้องห้าม หรือกระทำการฝ่าฝืน แล้วแต่กรณี จึงมีเจตนารมณ์ให้การพ้นจากตำแหน่งด้วยเหตุดังกล่าวมีผลย้อนหลังถึงวันที่เกิดเหตุ

ยัน 6 กรรมการ กสทช. ทำหน้าที่ต่อได้ เลือกประธานในที่ประชุมได้

ประเด็นที่สอง คณะอนุกรรมการฯ มีมติว่า มาตรา 20 วรรคสาม กำหนดให้กรรมการเท่าที่เหลืออยู่ปฏิบัติหน้าที่ต่อไปได้ และให้ถือว่า กสทช. ประกอบด้วยกรรมการเท่าที่เหลืออยู่ โดยต้องมีจำนวนไม่น้อยกว่า 4 คน

เมื่อศาสตราจารย์คลินิก นพ.สรณไม่อาจปฏิบัติหน้าที่ประธานและกรรมการ กสทช. ต่อไปได้ กรรมการที่เหลือทั้ง 6 คนจึงเป็นคณะกรรมการ กสทช. และสามารถปฏิบัติหน้าที่ตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด

สำหรับการประชุม กรรมการที่เหลือสามารถเลือกกรรมการคนใดคนหนึ่งเป็นประธานในที่ประชุม ตามมาตรา 81 แห่งพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครองฯ ประกอบข้อ 26 ของระเบียบ กสทช. ว่าด้วยข้อบังคับการประชุมฯ พ.ศ. 2555 เพื่อพิจารณาเรื่องที่อยู่ในหน้าที่และอำนาจตามกฎหมาย

คณะอนุกรรมการฯ เห็นว่า มติหรือการตัดสินใจในเรื่องที่อยู่ในหน้าที่และอำนาจดังกล่าว เป็นมติของคณะกรรมการ กสทช. ที่ชอบด้วยกฎหมาย

ลงนามใบอนุญาต–คำสั่ง–ประกาศได้

คณะอนุกรรมการฯ ยังเห็นว่า การใช้อำนาจหน้าที่ของ กสทช. มีลักษณะเป็นการจัดทำบริการสาธารณะที่ต้องดำเนินการอย่างต่อเนื่อง เมื่อคณะกรรมการมีมติโดยชอบด้วยกฎหมายแล้ว ย่อมสามารถมอบหมายในที่ประชุมให้กรรมการคนหนึ่งหรือหลายคนปฏิบัติงานแทนคณะกรรมการ เพื่อนำมติไปบังคับใช้ได้

การมอบหมายดังกล่าวครอบคลุมการลงนามออกใบอนุญาต การลงนามในคำสั่งทางปกครอง ตลอดจนการลงนามในระเบียบหรือประกาศที่คณะกรรมการมีมติเห็นชอบให้ประกาศใช้ โดยอ้างอำนาจตามมาตรา 81 วรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครองฯ หรือประกอบมาตรา 23 วรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ฯ

ทั้งนี้ อาจมอบหมายให้กรรมการปฏิบัติการในบางเรื่องบางประเด็น หรือมอบหมายให้ปฏิบัติงานแทนคณะกรรมการในเรื่องใดเรื่องหนึ่งเป็นการทั่วไปก็ได้

อำนาจเฉพาะประธาน ยังต้องพิจารณาเป็นรายกรณี

อย่างไรก็ตาม สำหรับอำนาจที่กฎหมาย ระเบียบ หรือประกาศกำหนดให้เป็นหน้าที่เฉพาะของประธาน กสทช. เช่น การกำกับดูแลสำนักงานตามมาตรา 60 การเป็นประธานกรรมการบริหารกองทุนวิจัยและพัฒนากิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคม เพื่อประโยชน์สาธารณะตามมาตรา 54 และการบริหารงานบุคคลของสำนักงานนั้น คณะอนุกรรมการฯ ระบุว่า ในชั้นนี้ยังไม่ปรากฏข้อเท็จจริงที่เป็นปัญหา จึงจะพิจารณาเมื่อได้รับมอบหมายจากคณะกรรมการ กสทช. เป็นรายกรณีต่อไป

เลขาธิการ–สำนักงานต้องรับมติไปปฏิบัติ หนุนการประชุม 6 บอร์ด

ประเด็นที่สาม คณะอนุกรรมการฯ มีมติให้ความเห็นว่า เมื่อกรรมการที่เหลือ 6 คน ซึ่งถือเป็นคณะกรรมการ กสทช. ตามมาตรา 20 วรรคสาม ได้ประชุมและลงมติให้ดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจแล้ว มติดังกล่าวย่อมเป็นมติที่ชอบด้วยกฎหมายของคณะกรรมการ กสทช.

เลขาธิการ กสทช. ในฐานะเลขานุการของคณะกรรมการตามมาตรา 6 วรรคสอง และในฐานะผู้บังคับบัญชาพนักงานและลูกจ้าง ตลอดจนผู้รับผิดชอบการดำเนินกิจการของสำนักงานตามมาตรา 60 จึงมีหน้าที่รับผิดชอบงานธุรการและดำเนินการตามที่คณะกรรมการมอบหมาย ตามมาตรา 57 (6) และ (7)

เอกสารระบุว่า เลขาธิการและสำนักงาน กสทช. มีหน้าที่ต้องรับมติที่ประชุมไปปฏิบัติและดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้อง ทั้งการสนับสนุนการปฏิบัติงาน อำนวยความสะดวก จัดเตรียมเอกสารการประชุม ออกหนังสือเชิญประชุม จัดระเบียบวาระ และเสนอวาระที่อยู่ในหน้าที่และอำนาจต่อที่ประชุมตามมติคณะกรรมการ

หน้าที่ดังกล่าวยังรวมถึงการจัดเตรียมหน่วยงานหรือผู้ชี้แจงเข้าร่วมประชุม เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายและระเบียบการประชุมที่เกี่ยวข้อง และให้การปฏิบัติหน้าที่ของ กสทช. สำเร็จตามเจตนารมณ์ของกฎหมายและมติคณะกรรมการต่อไป