โปรดอัพเดตเบราว์เซอร์

เบราว์เซอร์ที่คุณใช้เป็นเวอร์ชันเก่าซึ่งไม่สามารถใช้บริการของเราได้ เราขอแนะนำให้อัพเดตเบราว์เซอร์เพื่อการใช้งานที่ดีที่สุด

จับตาประชุมประวัติศาสตร์ ‘ทรัมป์-สี-ปูติน’ รีเซ็ตระเบียบโลก หารือนิวเคลียร์-ความมั่นคง เป็นไปได้แค่ไหน?

THE STANDARD

อัพเดต 17 พ.ย. เวลา 08.18 น. • เผยแพร่ 17 พ.ย. เวลา 08.18 น. • thestandard.co
จับตาประชุมประวัติศาสตร์ ‘ทรัมป์-สี-ปูติน’ รีเซ็ตระเบียบโลก หารือนิวเคลียร์-ความมั่นคง เป็นไปได้แค่ไหน?

กระทรวงการต่างประเทศจีนออกมายืนยันว่า การประชุมสามฝ่ายระหว่าง สีจิ้นผิง ประธานาธิบดีจีน, โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา และวลาดิเมียร์ ปูติน ประธานาธิบดีรัสเซีย มีกำหนดจัดขึ้นในวันที่ 19 พฤศจิกายน ณ นครเซินเจิ้น ประเทศจีน ระหว่างการประชุมสุดยอด APEC ถือเป็นการพบกันครั้งประวัติศาสตร์ที่จะช่วยส่งเสริมสันติภาพและเสถียรภาพของโลก

ประเด็นสำคัญ

  • ประชุมประวัติศาสตร์ ทรัมป์-สีจิ้นผิง-ปูติน = Yalta 2.0?
  • จับตาวาระนิวเคลียร์-สงครามอิหร่าน

เหมา หนิง โฆษกกระทรวงการต่างประเทศจีน แถลงต่อผู้สื่อข่าวในกรุงปักกิ่งว่า การประชุมครั้งนี้จะเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่ผู้นำทั้งสามประเทศพบหารือร่วมกัน โดยจะแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในประเด็นการรักษาสันติภาพโลก และการส่งเสริมเสถียรภาพเชิงยุทธศาสตร์ในความสัมพันธ์ระหว่างมหาอำนาจ

“ภายใต้สถานการณ์ปัจจุบัน ทั้งสามประเทศมีความรับผิดชอบสำคัญที่จะต้องร่วมมือกันรับมือกับความท้าทายระดับโลก และส่งเสริมสันติภาพและเสถียรภาพระหว่างประเทศ”

เหมา หนิง ยังระบุว่า การเสริมสร้างการสื่อสารและบริหารจัดการความเห็นต่างระหว่างมหาอำนาจเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของทั้งสามประเทศ และสอดคล้องกับความคาดหวังของประชาคมระหว่างประเทศ

ก่อนหน้านี้ ในวันที่ 13 พฤศจิกายน ทำเนียบขาวออกมายืนยันว่า ทรัมป์มีกำหนดการหารือ 3 ฝ่าย ร่วมกับสีจิ้นผิงและปูติน โดยมีประเด็นหารือสำคัญ ได้แก่ การลดอาวุธนิวเคลียร์และสถานการณ์ในอิหร่าน พร้อมย้ำว่า ทรัมป์ต้องการหารือเพื่อลดอาวุธนิวเคลียร์ทั่วโลก

ประชุมประวัติศาสตร์ ทรัมป์-สีจิ้นผิง-ปูติน = Yalta 2.0?

อย่างไรก็ตาม การประชุมครั้งนี้ได้รับความสนใจจากทั่วโลก โดยผู้สังเกตการณ์บางส่วนเรียกว่า Yalta 2.0 หรือเป็นการเปรียบเทียบกับการประชุมยัลตา (Yalta Conference) ในปี 1945 เมื่อผู้นำสหรัฐฯ อังกฤษ และสหภาพโซเวียต ได้แก่ แฟรงกลิน ดี. รูสเวลต์, วินสตัน เชอร์ชิลล์ และโจเซฟ สตาลิน ร่วมกันกำหนดระเบียบโลกหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ซึ่งนำไปสู่การแบ่งเขตอิทธิพลของมหาอำนาจในยุโรป

การเปรียบเทียบดังกล่าวทำให้เกิดความกังวลต่อหลายประเทศในยุโรปและเอเชียว่า ผู้นำทั้งสามอาจบรรลุข้อตกลงเกี่ยวกับประเด็นความมั่นคงสำคัญ โดยไม่มีประเทศที่ได้รับผลกระทบเข้าร่วมเจรจา โดยเฉพาะสงครามยูเครนและสถานการณ์ในช่องแคบไต้หวัน

อย่างไรก็ตาม South China Morning Post (SCMP) รายงานอ้างความเห็นนักวิเคราะห์จีนว่า การประชุมครั้งนี้ไม่น่าจะนำไปสู่ฉันทมติเหมือนในอดีต เนื่องจากรัฐบาลปักกิ่งมีเป้าหมายที่แตกต่างออกไป โดยต้องการรักษาเสถียรภาพของความสัมพันธ์ระหว่างมหาอำนาจ และผลักดันแนวคิดระเบียบโลกหลายขั้วอำนาจ (Multipolar World) มากกว่าการแบ่งเขตอิทธิพลระหว่างสามประเทศ

ขณะที่ จ้าว หลง ผู้อำนวยการสถาบันศึกษายุทธศาสตร์ระหว่างประเทศและความมั่นคง สถาบันศึกษาระหว่างประเทศเซี่ยงไฮ้มองว่า จีนไม่น่าจะสนับสนุนการรวมกลุ่มในรูปแบบปิดของสามมหาอำนาจ (G3) แต่จะพยายามผลักดันความร่วมมือที่มีความรับผิดชอบระหว่างทั้งสามประเทศ เพื่อส่งเสริมสันติภาพและเสถียรภาพระหว่างประเทศ

ในทางตรงกันข้าม สำนักข่าว Financial Times รายงานว่า รัสเซียแสดงความต้องการอย่างเปิดเผยที่จะสร้างยัลตาครั้งใหม่ เพื่อสะท้อนสถานะและอิทธิพลของรัสเซียในยุโรป ขณะที่จีนพยายามหลีกเลี่ยงการถูกเชื่อมโยงกับความขัดแย้งในยูเครนและอิหร่าน

นักวิเคราะห์มองว่า การประชุมครั้งนี้จะช่วยยกระดับสถานะของปูตินในเวทีโลก โดยเฉพาะในช่วงที่รัสเซียอ่อนแอลงจากสงครามยูเครน ส่วนทรัมป์ต้องการความสำเร็จทางการทูต หลังพรรครีพับลิกันประสบความพ่ายแพ้อย่างหนักในการเลือกตั้งกลางเทอมสหรัฐฯ

สำหรับจีน การเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมครั้งนี้จะช่วยสะท้อนบทบาทของสี จิ้นผิง ในฐานะผู้นำที่สามารถประสานความสัมพันธ์ระหว่างมหาอำนาจ และแสดงภาพลักษณ์ของจีนในฐานะประเทศที่มีเสถียรภาพและมีบทบาทสร้างสรรค์ในเวทีระหว่างประเทศ

จับตาวาระนิวเคลียร์-สงครามอิหร่าน

แม้การประชุมจะมีกำหนดจัดขึ้นในอีกไม่กี่วันข้างหน้า แต่รัฐบาลจีนยังไม่ได้เปิดเผยรายละเอียดของวาระการหารือ ขณะที่ FT รายงานอ้างแหล่งข่าวที่ทราบรายละเอียดการเตรียมการว่า ทั้งสามประเทศตัดสินใจไม่กำหนดวาระร่วมกันล่วงหน้า ถือเป็นแนวทางผิดปกติสำหรับสีจิ้นผิง ซึ่งมักต้องการให้การหารือกับผู้นำต่างประเทศดำเนินไปตามแผนที่เตรียมไว้อย่างละเอียด

ก่อนหน้านี้ ทำเนียบขาวเปิดเผยว่า ทรัมป์จะหยิบยกประเด็นการควบคุมอาวุธนิวเคลียร์และการป้องกันการแพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์ขึ้นหารือ รวมถึงประเด็นสงครามอิหร่าน อย่างไรก็ตาม เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ ระบุว่า เป้าหมายของทรัมป์คือการเริ่มต้นการพูดคุยระหว่างมหาอำนาจนิวเคลียร์ทั้งสามประเทศ โดยยังไม่คาดหวังว่า จะสามารถบรรลุข้อตกลงได้ในการประชุมครั้งนี้

ประเด็นดังกล่าวยังมีข้อจำกัด เนื่องจากจีนปฏิเสธการเข้าร่วมการเจรจาควบคุมอาวุธนิวเคลียร์สามฝ่ายกับสหรัฐฯ และรัสเซียมาอย่างต่อเนื่อง โดยให้เหตุผลว่า ทั้งสองประเทศมีคลังอาวุธนิวเคลียร์ขนาดใหญ่กว่าจีนมาก และควรเป็นฝ่ายเจรจาลดอาวุธระหว่างกันโดยตรง

อย่างไรก็ตาม มีรายงานว่าการประชุมครั้งนี้อาจนำไปสู่การแสดงเจตจำนงร่วมกันเกี่ยวกับการควบคุมการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในระบบอาวุธนิวเคลียร์ ซึ่งเป็นประเด็นที่จีนอาจเปิดกว้างต่อการหารือมากกว่าการลดจำนวนหัวรบนิวเคลียร์โดยตรง

ส่วนสงครามยูเครน แม้มีความเป็นไปได้ที่จะถูกหยิบยกขึ้นหารือ แต่ FT รายงานอ้างแหล่งข่าวใกล้ชิดรัฐบาลเครมลินว่า ผู้นำทั้งสามไม่น่าจะลงรายละเอียดมากนัก เนื่องจากจีนไม่ต้องการเข้าไปมีบทบาทโดยตรงในกระบวนการเจรจาสันติภาพ

ขณะเดียวกัน อันโตนิโอ กูเตอร์เรส เลขาธิการสหประชาชาติ (UN) กล่าวระหว่างอยู่ที่กรุงมะนิลาเมื่อวันที่ 16 พฤศจิกายนว่า สหประชาชาติพร้อมสนับสนุนความพยายามปลดอาวุธนิวเคลียร์ที่อาจเกิดขึ้นจากการประชุมของผู้นำทั้งสามประเทศ

นอกจากการประชุมสามฝ่ายแล้ว ยังต้องจับตาการหารือทวิภาคีระหว่างทรัมป์กับสีจิ้นผิง โดย FT รายงานว่า จะให้ความสำคัญกับประเด็นการค้า โดยเฉพาะการดำเนินการตามข้อตกลงพักรบทางการค้าระหว่างสหรัฐฯ กับจีน ที่บรรลุร่วมกันเมื่อเดือนตุลาคม 2025

ขณะที่รัฐบาลวอชิงตันกล่าวหาว่า จีนยังปฏิบัติตามข้อตกลงไม่ครบถ้วน โดยเฉพาะการส่งออกแร่หายากให้สหรัฐฯ ซึ่งมีปริมาณเพียงสองในสามของที่เคยให้คำมั่นไว้ ขณะที่จีนปฏิเสธข้อกล่าวหาดังกล่าวมาโดยตลอด

แม้การพบกันของผู้นำทั้งสามจะมีความสำคัญเชิงประวัติศาสตร์และเป็นสัญญาณของความพยายามรักษาความสัมพันธ์ระหว่างมหาอำนาจ แต่ผู้เชี่ยวชาญยังประเมินว่า โอกาสที่จะเกิดข้อตกลงสำคัญจากการประชุมครั้งนี้มีไม่มากนัก เนื่องจากจีน สหรัฐฯ และรัสเซียยังมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน ทั้งด้านจุดยืนและลำดับความสำคัญทางนโยบาย

ภาพ:Andrei Bok / Reuters

อ้างอิง:

ดูข่าวต้นฉบับ
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...
Loading...