ส.ค.ส. ย่อมาจากอะไร? ต้นกำเนิด ของ ส.ค.ส.
ใกล้ช่วงปีใหม่แบบนี้ หลายคนมองหาการ์ดอวยพรปีใหม่ให้กับผู้ใหญ่หรือคนที่รักกันอยู่แน่ๆ หากย้อนกลับไปในช่วงยุค 90’s ลงไป เราคงชินกับคำว่า “ส.ค.ส.” กันมากกว่า มีลักษณะเป็นบัตรอวยพรใบเล็ก มีลวดลายเกี่ยวกับเทศกาลคริสต์มาสและปีใหม่ และมีกากเพชรอยู่บนลายอย่างสวยงาม เด็กๆ รุ่นใหม่ พอจะเคยเห็นกันไหม วันนี้เราจะไปติดตามกันว่า ส.ค.ส. ย่อมาจากอะไร? และต้นกำเนิด ของ ส.ค.ส. เริ่มตั้งแต่ตอนไหน?
ส.ค.ส. ย่อมาจากอะไร?
ส.ค.ส. ย่อมาจาก ส่งความสุข เป็นบัตรอวยพรที่ส่งให้กันเนื่องในโอกาสวันขึ้นปีใหม่ สมัยก่อนนิยมส่งถึงกันเป็นจำนวนมาก ทำให้ในช่วงปีใหม่ไปรษณีย์จะมีภาระส่ง ส.ค.ส. จำนวนมาก
ต้นกำเนิด ของ ส.ค.ส.
เริ่มต้นขึ้นในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 15 ชาวเยอรมัน พบแม่พิมพ์แผ่นไม้ ทำเป็นภาพรูปบ้าน รูปพระเยซูในวัยเยาว์ พร้อมคำอวยพรว่า “Ein gut selig jar” หมายถึง “ปีที่ดีและมีสุข” ต่อมาชาวอังกฤษพัฒนารูปแบบ บัตรอวยพร ให้สวยงาม เพิ่มสีสันมากขึ้น
ส.ค.ส.แผ่นแรกของไทย
เริ่มใน พ.ศ. 2409 รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระองค์โปรดให้ทำขึ้นเพื่อพระราชทานคณะทูตานุทูต ข้าราชบริพาร และมิตรสหายชาวต่างประเทศ เนื่องในวาระวันขึ้นปีใหม่สากล เมื่อวันจันทร์ที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2409 ตามที่ปรากฏอยู่ในหนังสือพิมพ์ เดอะ บางกอก รีคอร์ดเดอร์ ของหมอบรัดเลย์ ฉบับวันที่ 13 มกราคม พ.ศ. 2409
ทั้งนี้ บัตรอวยพรอันประเมินค่าไม่ได้ถูกค้นพบในร้าน Maggs Bros ร้านหนังสือเก่าแก่ ใจกลางกรุงลอนดอน โดยผู้ซื้อ ส.ค.ส.โบราณใบแรกของไทย กลับมาคืนสู่แผ่นดินมาตุภูมิ ก็คือ คุณธวัชชัย ตั้งศิริวานิช นักวิชาการอิสระ ผู้ศึกษาเกี่ยวกับประวัติศาสตร์สยามผ่านเอกสารของชาวตะวันตก ซึ่งค้นพบเป็นฉบับที่ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชทานให้แก่ กัปตันจอห์น บุช หรือหลวงวิสูตรสาครดิษฐ ที่ดูแลกรมเจ้าท่าในขณะนั้น
ลักษณะ ส.ค.ส.
-ในระยะแรก ส.ค.ส. มีขนาดเล็กเท่านามบัตร ปรากฏเฉพาะชื่อ ผู้ส่ง ตำแหน่ง และปีพ.ศ. เท่านั้น ตัวอักษร มีทั้งตัวพิมพ์ เขียนด้วยลายมือ
-ยุคต่อมามีขนาดใหญ่ขึ้นเท่าโปสต์การ์ด หรืออาจใหญ่กว่า เป็นภาพวาดสีน้ำ มีสีสัน ลวดลายงดงาม ส่วนใหญ่เป็นภาพดอกไม้ ผลไม้ และสัตว์ ส่วนคำอวยพร มีทั้งเป็นร้อยแก้ว ร้อยกรอง ใช้คำที่แปลกออกไปจากปัจจุบันบ้าง เช่นคำว่า “ศุข” แทนคำว่า “สุข” คำว่า “รฤก” แทนคำว่า “ระลึก” และใช้คำว่า “ถ.ค.ส.” เพื่อ “ถวายความสุข” แด่พระมหากษัตริย์ เป็นต้น