จับตา'ยูเครน'อาจเป็นตัวเปลี่ยนเกมในสงครามตะวันออกกลาง

ประธานาธิบดีโวโลดีมีร์ เซเลนสกี แห่งยูเครน กล่าวเมื่อวันเสาร์ว่า ประเทศของเขาได้ "เปลี่ยนแปลงสถานการณ์ทางภูมิศาสตร์การเมือง" ในตะวันออกกลางอย่างไม่ต้องสงสัย ด้วยข้อตกลงด้านการป้องกันประเทศระยะยาวนับทศวรรษกับประเทศในอ่าวเปอร์เซียที่ถูกโจมตีด้วยโดรนและขีปนาวุธของอิหร่าน

เขาทำได้จริงหรือ? และข้อตกลงเหล่านี้มีความสำคัญต่อยูเครนมากน้อยเพียงใด หลังจากรัสเซียรุกรานมานานกว่าสี่ปี และยูเครนกำลังเผชิญกับความท้าทายทางด้านการทหาร เศรษฐกิจ และการทูตอย่างหนักหน่วง?

ผู้นำยูเครนได้เดินทางเยือนประเทศในอ่าวเปอร์เซียอย่างรวดเร็วในช่วงไม่กี่วันที่ผ่านมา ได้แก่ ซาอุดีอาระเบีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และกาตาร์ โดยกล่าวถึงสิ่งที่เขาเรียกว่าระบบป้องกันภัยทางอากาศชั้นนำของโลกของเคียฟ

ยูเครนได้พัฒนาเครื่องมือหลายอย่างเพื่อต่อต้านการโจมตีด้วยโดรนของรัสเซียในเวลากลางคืน โดยเครื่องมือสำคัญที่สุดคือระบบสกัดกั้นโดรนราคาถูกและมีประสิทธิภาพสูง

โดรนโจมตีของรัสเซียมีพื้นฐานมาจากโดรน Shahed ของอิหร่าน ซึ่งปัจจุบันอิหร่านกำลังยิง Shahed โจมตีไปทั่วภูมิภาค โดยอ้างว่าเป็นการตอบโต้การโจมตีทางอากาศของสหรัฐฯ และอิสราเอลต่ออิหร่าน

เซเลนสกีพยายามสร้างโอกาสจากสงคราม ซึ่งโดยปกติแล้วจะเอื้อประโยชน์ต่อรัสเซียผ่านราคาน้ำมันที่สูงขึ้นและการชะลอตัวของการจัดหาอาวุธจากชาตะวันตกให้กับเคียฟ

แทบจะในทันที เขาเริ่มเสนอข้อตกลงกับพันธมิตรของสหรัฐฯ ในภูมิภาคเพื่อให้ได้ระบบสกัดกั้นโดรนของยูเครน และได้ส่งผู้เชี่ยวชาญด้านการทหารกว่า 200 คน

“แน่นอนว่าไม่มีใครอื่นที่จะช่วยเหลือได้ในลักษณะนี้ในปัจจุบัน ด้วยความเชี่ยวชาญเช่นนี้” เขากล่าวกับผู้สื่อข่าว รวมถึง AFP เมื่อวันเสาร์

“ไม่มีใครอื่นที่มีประสบการณ์เช่นนี้”

จากการวิเคราะห์ข้อมูลกองทัพอากาศยูเครนโดยสำนักข่าว AFP พบว่า ยูเครนสามารถสกัดกั้นขีปนาวุธและโดรนของรัสเซียที่ยิงเข้ามาได้มากกว่า 80% มาเป็นเวลาหลายเดือนแล้ว โดยปกติแล้วขีปนาวุธและโดรนเหล่านี้จะถูกยิงมาหลายร้อยลูกทุกคืน

'ช่วงเวลาที่เสี่ยง'
การเปิดเผยรายละเอียดเกี่ยวกับข้อตกลงที่ยูเครนได้ตกลงกับประเทศในอ่าวเปอร์เซียนั้นมีน้อยมาก

"เรากำลังพูดถึงความร่วมมือ 10 ปี เราได้ลงนามในข้อตกลงที่เกี่ยวข้องกับซาอุดีอาระเบียแล้ว เราเพิ่งลงนามในข้อตกลงที่คล้ายกันกับกาตาร์ ซึ่งมีระยะเวลา 10 ปีเช่นกัน และเราจะลงนามกับสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์" เซเลนสกีกล่าว

เขากล่าวว่า ข้อตกลงดังกล่าวรวมถึงการร่วมผลิตโดรน โดยมีโรงงานทั้งในยูเครนและในอ่าวเปอร์เซีย และการแบ่งปันความเชี่ยวชาญ โดยไม่ได้ให้ข้อมูลเฉพาะเจาะจง

ยังไม่ชัดเจนว่ายูเครนจะได้อะไรตอบแทน หรือว่าข้อตกลงเหล่านี้เป็นมากกว่าการแลกเปลี่ยนอาวุธกับเงินสด

เซเลนสกี ซึ่งเดิมทีผลักดันให้มีการแลกเปลี่ยนขีปนาวุธป้องกันภัยทางอากาศที่มีราคาแพง กล่าวว่าข้อตกลงเหล่านี้มีมูลค่า "หลายพันล้าน ไม่ใช่หลายล้าน" สำหรับยูเครน

“โดยเฉพาะอย่างยิ่งหลายพันล้านสำหรับผู้ส่งออกของเรา ทุกคนจะได้ประโยชน์ ยูเครนจะได้ประโยชน์ เราจะไม่เสียเปรียบ”

ผู้ผลิตโดรนหลายรายของยูเครนบอกกับ AFP ว่าพวกเขาได้รับการร้องขอจากตะวันออกกลางอย่างล้นหลามนับตั้งแต่เกิดสงครามในภูมิภาคนี้

“ทั้งสหรัฐฯ ยุโรป และตะวันออกกลาง ต่างก็ไม่พร้อมสำหรับสงครามโดรน” ผู้บัญชาการหน่วยโดรนของยูเครนกล่าวกับ AFP

เซเลนสกีกล่าวเมื่อวันเสาร์ว่าเขาสนใจทรัพยากรพลังงานของภูมิภาคนี้เช่นกัน

การโจมตีของรัสเซียตลอดสี่ปีที่ผ่านมาได้ทำลายเครือข่ายพลังงานของยูเครน ทำให้ประเทศมีความเปราะบางอย่างมากในด้านไฟฟ้า ก๊าซ และเชื้อเพลิง

“เราต้องการข้อตกลงระยะยาวกับประเทศผู้ผลิตพลังงาน…นี่คือสิ่งที่เรากำลังเจรจาอยู่” ผู้นำยูเครนกล่าว

อย่างไรก็ตาม การสนับสนุนของยูเครนต่อประเทศในอ่าวเปอร์เซียนั้นไม่ใช่เรื่องง่าย

ภายในกองทัพ การส่งออกอาวุธเชิงพาณิชย์ในช่วงสงครามก่อให้เกิดปัญหาทางจริยธรรม

“บางคนกลายเป็นเศรษฐี บางคนก็ตายหรือถูกตัดแขนตัดขา แต่ดูเหมือนพวกเขาจะทำเพื่อเป้าหมายเดียวกัน” ผู้บัญชาการหน่วยโดรนหน่วยหนึ่งกล่าวกับสำนักข่าวเอเอฟพีเมื่อเร็วๆ นี้

ผู้ผลิตโดรนบอกกับ AFP ว่า ข้อตกลงการส่งออกจะนำเงินสดมาให้พวกเขาเพื่อเพิ่มการผลิต ไม่ใช่ลดปริมาณที่พวกเขาจัดหาให้กับกองทัพยูเครน

“นี่เป็นช่วงเวลาที่ค่อนข้างเสี่ยงสำหรับทางการทูตของยูเครน” เยฟเกน มักดา นักวิเคราะห์การเมืองและผู้อำนวยการสถาบันนโยบายโลก (Institute of World Policy) ซึ่งเป็นสถาบันวิจัยในกรุงเคียฟ กล่าวกับ AFP

โดยเฉพาะอย่างยิ่งเนื่องจากยูเครนเป็นผู้เล่นหน้าใหม่ในโลกของการขายอาวุธระหว่างประเทศ

“ตลาดอาวุธเป็นเรื่องที่ละเอียดอ่อนมาก และการประสบความสำเร็จในตลาดนั้นด้วยการเคลื่อนไหวอย่างรวดเร็วเพียงครั้งเดียวหรือการเดินทางเพียงครั้งเดียว…เป็นเรื่องยากมาก” มักดา กล่าว

“หวังว่าการเคลื่อนไหวครั้งนี้ จะถูกนำไปใช้เพื่อให้เกิดสิ่งที่ดีที่สุดสำหรับยูเครน แต่ตอนนี้รับประกันอะไรไม่ได้เลย” เขากล่าวเสริม

Agence France-Presse

Photo - ภาพที่เผยแพร่โดยสำนักพระราชวังกาตาร์นี้ แสดงให้เห็นชีค ทามิม บิน ฮาหมัด อัล-ธานี เจ้าผู้ครองนครกาตาร์ ทรงต้อนรับประธานาธิบดีโวโลดีมีร์ เซเลนสกี แห่งยูเครน ณ พระราชวังลูซาอิล ในกรุงโดฮา เมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2026 (Photo by - / QATAR AMIRI DIWAN / AFP)