กทม. ผนึกกำลังตั้ง ‘Superstation’ สถานีวัดฝุ่นขั้นสูง ที่ ม.เกษตรฯ ชูเทคโนโลยีสแกนลึกถึงต้นตอ PM2.5 แบบเรียลไทม์

วันนี้ (3 เมษายน) พรพรหม วิกิตเศรษฐ์ ที่ปรึกษาของผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร และผู้บริหารด้านความยั่งยืนของกรุงเทพมหานคร (Chief Sustainability Officer) เปิดเผยถึงความก้าวหน้าครั้งสำคัญในการยกระดับการแก้ไขปัญหามลพิษทางอากาศของเมืองหลวง โดยระบุว่า กรุงเทพมหานครได้เดินหน้าติดตั้ง สถานีตรวจวัดคุณภาพอากาศขั้นสูง หรือ Superstation ซึ่งถือเป็นการพลิกโฉมวิธีการรับมือและวิเคราะห์ปัญหาฝุ่นละอองอย่างยั่งยืน

โครงการดังกล่าวเกิดจากการบูรณาการความร่วมมือระหว่างองค์กรชั้นนำ ได้แก่ กรุงเทพมหานคร, มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อมแห่งประเทศจีน (Chinese Research Academy of Environmental Sciences: CRAES), สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย และบริษัท Lihe Technology (Hunan) จำกัด

โดยได้ดำเนินการติดตั้งสถานีตรวจวัดคุณภาพอากาศขั้นสูง (Supersite Air Quality Monitoring Station) บนอาคารคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน ที่ระดับความสูง 15-30 เมตร เพื่อใช้เป็นศูนย์กลางในการวิเคราะห์สถานการณ์ฝุ่นละอองและมลพิษทางอากาศด้วยเทคโนโลยีระดับสูง

เจาะลึกศักยภาพ ‘Superstation’ มากกว่าแค่เครื่องวัดฝุ่น

สถานี Superstation แห่งนี้ ไม่ได้ทำหน้าที่เพียงแค่รายงานตัวเลขค่าฝุ่นทั่วไป แต่มีขีดความสามารถในการตรวจวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกทางวิทยาศาสตร์ที่สำคัญ

• ตรวจวัดพารามิเตอร์คุณภาพอากาศอย่างละเอียด: รองรับการประเมินค่าฝุ่นและก๊าซพิษ ครอบคลุมทั้ง PM2.5, PM10, NO₂, O₃, CO และ SO₂
• วิเคราะห์แหล่งกำเนิดแบบเรียลไทม์: สามารถตรวจสอบองค์ประกอบทางเคมีของฝุ่นละออง เช่น องค์ประกอบคาร์บอน (OC/EC), คาร์บอนดำ (Black Carbon) รวมถึงการวิเคราะห์กลไกการเกิดฝุ่น PM2.5 ทุติยภูมิ (Secondary Formation) ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญอย่างยิ่งในการชี้ชัดถึงสาเหตุของมลพิษในพื้นที่เมือง
• ระบบสแกนชั้นบรรยากาศด้วยเลเซอร์ (LIDAR): ภายในสถานีมีการติดตั้งระบบ Light Detection and Ranging เพื่อตรวจวัดการกระจายตัวของฝุ่นในบรรยากาศ ช่วยประเมินโครงสร้างชั้นบรรยากาศและการสะสมตัวของฝุ่นละอองในแนวดิ่ง ทำให้การประเมินสถานการณ์มีความแม่นยำสูงสุด

พรพรหม กล่าวทิ้งท้ายว่า จากสถานการณ์วิกฤตฝุ่นควันในพื้นที่ภาคเหนือที่กำลังพุ่งสูงขึ้นในขณะนี้ เป็นเครื่องเตือนใจสำคัญว่าปัญหาฝุ่นไม่ได้มีเพียงแหล่งกำเนิดเดียว แต่มีความซับซ้อนทั้งจากมลพิษในพื้นที่ การเผาในที่โล่ง และฝุ่นควันข้ามแดน

การเข้ามาของระบบ Superstation จะช่วยยกระดับการคัดแยกประเภทฝุ่น และเป็นหลักฐานเชิงประจักษ์ที่พิสูจน์ได้ว่าฝุ่นในกรุงเทพมหานครมีต้นตอพัดพามาจากแหล่งใด ซึ่งข้อมูลเชิงลึกเหล่านี้จะช่วยให้การประสานงานแก้ไขปัญหาทิศทางลมและฝุ่นควัน ทั้งในระดับระหว่างจังหวัดและระดับประเทศ มีความแม่นยำและตรงจุดมากยิ่งขึ้นในอนาคต