เกือบโดนเคลม! ต่างชาติชิงจดเครื่องหมายการค้า “หมูเด้ง–หงส์ไทย”

เกือบโดนเคลม! ต่างชาติชิงจดเครื่องหมายการค้า “หมูเด้ง–หงส์ไทย” พาณิชย์สกัดทัน ปกป้องแบรนด์ไทยสำเร็จ

วันที่ 12 ตุลาคม 2568 นางอรมน ทรัพย์ทวีธรรม อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า ผู้ประกอบการไทยยังคงเผชิญปัญหาการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาในต่างประเทศ โดยเฉพาะในส่วนของเครื่องหมายการค้า ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อการส่งออกสินค้าและภาพลักษณ์ของแบรนด์ไทย โดยพบว่ามีทั้งกรณีบุคคลทั่วไปนำเครื่องหมายการค้าของไทยไปปลอมแปลงเพื่อจำหน่ายแข่งขันในตลาดต่างประเทศ และกรณีตัวแทนจำหน่ายในต่างประเทศชิงนำเครื่องหมายการค้าของไทยไปจดทะเบียนก่อน ทำให้เจ้าของแบรนด์ตัวจริงไม่สามารถใช้ชื่อแบรนด์ของตนได้ในประเทศนั้น ๆ

กรมทรัพย์สินทางปัญญาได้เร่งเดินหน้าใช้มาตรการเชิงรุกเพื่อปกป้องสิทธิผู้ประกอบการไทย ผ่านโครงการ “Trademark Monitor” ซึ่งเป็นการเฝ้าระวังและตรวจสอบข้อมูลจากสำนักงานทรัพย์สินทางปัญญาของต่างประเทศในช่วงที่มีการประกาศโฆษณาขอจดทะเบียนเครื่องหมายการค้า โดยกรมจะตรวจสอบและแจ้งเตือนเจ้าของเครื่องหมายการค้าไทยหากพบเครื่องหมายที่เหมือนหรือคล้ายคลึงกัน เพื่อให้สามารถยื่นคัดค้านการจดทะเบียนได้ภายในระยะเวลาที่กฎหมายแต่ละประเทศกำหนด

จากการดำเนินโครงการในช่วงเดือนมีนาคม–กันยายน 2568 พบการพยายามนำเครื่องหมายการค้าของไทยไปจดทะเบียนในต่างประเทศหลายกรณี อาทิ เครื่องหมายการค้า “Moo Deng” (หมูเด้ง) ขององค์การสวนสัตว์แห่งประเทศไทย ที่ตรวจพบในประเทศจีน, เครื่องหมายการค้า “Hongthai Brand” (หงส์ไทย) ของบริษัท สมุนไพรไทย หงส์ไทย จำกัด ตรวจพบในจีนและเวียดนาม และเครื่องหมายการค้า “IRPC” ของบริษัท ไออาร์พีซี จำกัด (มหาชน) ที่ตรวจพบในประเทศจีน กรมฯ ได้เร่งประสานและให้คำแนะนำทางกฎหมายแก่เจ้าของเครื่องหมายการค้าไทยเพื่อยื่นคัดค้านได้ทันตามกำหนด ส่งผลให้สามารถปกป้องสิทธิและระงับความเสียหายได้ทันเวลา โดยเฉพาะกรณี “หมูเด้ง” ซึ่งหากไม่ยื่นคัดค้านได้ทัน อาจสูญเสียโอกาสทางการค้าในตลาดจีนมูลค่ากว่า 300 ล้านบาท

นางอรมน ระบุว่า โครงการ “Trademark Monitor” ได้เริ่มดำเนินการตั้งแต่เดือนมีนาคม 2568 ครอบคลุมการตรวจสอบในกลุ่มประเทศอาเซียนและจีน ซึ่งเป็นตลาดสำคัญของไทย ปัจจุบันมีผู้ประกอบการไทยเข้าร่วมแล้วกว่า 100 รายโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย พร้อมได้รับคำปรึกษาจากทีมผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายของกรมฯ สำหรับขั้นตอนการคัดค้านตามกฎหมายของแต่ละประเทศ

ทั้งนี้ กรมทรัพย์สินทางปัญญาเตรียมเปิดรับสมัครผู้ประกอบการไทยเข้าร่วมโครงการในเดือนพฤศจิกายน 2568 โดยจะคัดเลือก 100 ราย เข้าสู่ระบบเฝ้าระวังการละเมิดเครื่องหมายการค้าในปีงบประมาณ 2569 โดยไม่มีค่าใช้จ่าย ผู้สนใจสามารถติดตามรายละเอียดและสมัครเข้าร่วมได้ทางเว็บไซต์ของกรมฯ โดยโครงการนี้ไม่เพียงช่วยลดความเสี่ยงจากการถูกละเมิดเครื่องหมายการค้าเท่านั้น แต่ยังเป็นกลไกสำคัญในการเสริมความมั่นใจให้ผู้ประกอบการไทยสามารถขยายตลาดสู่ต่างประเทศได้อย่างมั่นคงและปลอดภัย