ชัวร์ก่อนแชร์ : วิธีสังเกตกระดูกสันหลังคด จริงหรือ ?

บนสื่อสังคมออนไลน์มีการแชร์แนะนำวิธีสังเกตอาการกระดูกสันหลังคด โดยให้ดูระดับไหล่ ระดับหน้าอก สะโพกไม่เท่ากัน หรือตัวเอียงไปข้างใดข้างหนึ่ง แสดงว่ามีกระดูกสันหลังคด จริงหรือ ?

🎯 ตรวจสอบข้อเท็จจริงและคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ รศ.ดร.กภ. มัณฑนา วงศ์ศิรินวรัตน์ อาจารย์คณะกายภาพบำบัด มหาวิทยาลัยมหิดล

เรื่องนี้เป็นเรื่องจริง เพราะเราไม่สามารถมองเห็นแนวกระดูกของเขาได้ เมื่อกระดูกมีความเอียง ทำให้ร่างกายข้างนอกที่สังเกตเห็นได้มองเห็นว่าไม่เท่ากัน

ข้อ 1. ระดับไหล่ไม่เท่ากัน

ระดับไหล่ไม่เท่ากันใช้สังเกตว่ากระดูกสันหลังคดได้ แต่คนที่ไหล่ไม่เท่ากันก็ไม่จำเป็นว่าทุกคนจะต้องกระดูกสันหลังคด บางคนอาจเกิดจากตัวกล้ามเนื้อของไหล่ 2 ข้างไม่เท่ากัน หรือเกิดจากสะบักสูงต่ำไม่เท่ากันก็เป็นไปได้

ข้อ 2. ระดับหน้าอกไม่เท่ากัน

ถ้าหากหน้าอกไม่เท่ากัน บอกได้คร่าว ๆ ว่ามีกระดูกสันหลังคด ถ้าสำรวจดูด้วยตัวเองในห้องน้ำ ระดับหัวนมสูง-ต่ำ เท่ากันหรือไม่ หรือตัวหน้าอกข้างหนึ่งใหญ่กว่าอีกข้างหนึ่ง ถ้าไม่เท่ากันแสดงว่าทรวงอกมีการบิดหมุน แปลว่ากระดูกสันหลังเอียง

การเอียงของกระดูกสันหลังทำให้เกิดการบิดหมุนของกระดูกซึ่โครงจะสูง-ต่ำไม่เท่ากัน ซึ่งสามารถให้คนรอบข้างในบ้านช่วยดูให้ก็ได้ ว่าคนที่หน้าอกไม่เท่ากันที่มองเห็นจากด้านหน้า ให้ทดลองก้มหลังดู แล้วดูระดับหลัง 2 ข้าง ถ้าสูง-ต่ำไม่เท่ากัน แปลว่ากระดูกซี่โครงมีการบิด คนที่กระดูกซี่โครงบิดคือคนที่มีกระดูกสันหลังคด

ข้อ 3. ระดับสะโพกไม่เท่ากัน

สะโพกไม่เท่ากันก็อาจจะไม่จำเป็น เพราะคนที่สะโพกไม่เท่ากันอาจจะเกิดจากขาสั้น-ยาวไม่เท่ากันก็ได้

ขาที่ยาวกว่า ก็ทำให้สะโพกข้างนั้นมีระดับที่สูงกว่า แต่ส่วนใหญ่มีขาสั้น-ยาวไม่เท่ากัน แล้วสะโพกไม่เท่ากัน กระดูกสันหลังส่วนเอวก็จะเอียงนิด ๆ เพราะว่าทุกส่วนตั้งแต่ขา กระดูกสะโพก และกระดูกสันหลังส่วนเอว จะติดต่อเป็นลำเดียวกัน ซึ่งคนกลุ่มนี้ไม่ได้รักษาที่กระดูกสันหลัง แต่ไปรักษาที่ขามากกว่า

ข้อ 4. ตัวเอียงข้างใดข้างหนึ่ง

ตัวเอียงเป็นกระดูกสันหลังคด

ถ้าลำตัวเอียงไปฝั่งหนึ่ง แสดงว่ากระดูกโค้งไปข้างหนึ่ง คนที่ตัวเอียง ส่วนของไหล่เทียบกับส่วนของสะโพกอยู่คนละฝั่งแบบนี้ แยกกัน แปลว่าคนนี้กระดูกสันหลังคด

ที่แนะนำกันว่า ถ้าเอียงน้อยกว่า 20 องศา ให้ออกกำลังกายเพื่อปรับสมดุล

ถ้าเอียง 20-25 องศา ให้ใส่เสื้อดัดหลัง

ถ้าเอียงมากกว่า 40 องศา ให้ปรึกษาแพทย์ผ่าตัด ถือว่าเป็นแนวทางที่พอใช้ได้

ถ้ากระดูกสันหลังคดน้อย ๆ ไม่เกิน 20 องศา อาจจะดูว่าถ้ากล้ามเนื้อลำตัวยังไม่แข็งแรงพอ ควรเสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ตัวก็จะตรงขึ้น

ส่วนมากกว่า 20 องศาขึ้นไป แต่ยังไม่ถึง 45-50 องศา เป็นระดับที่แพทย์จะพิจารณาผ่าตัดให้หรือไม่ โดยส่วนใหญ่จะแนะนำการออกกำลังกาย

ถ้ายังเป็นเด็กก็จะใช้การออกกำลังกายคู่กับการใส่เสื้อเกราะเฉพาะเจาะจง ตัดพิเศษของแต่ละคน เพื่อดัดหลังให้ตรงขึ้น

ดังนั้น ถ้ารู้สึกว่าตัวเองตัวไม่ตรง ลองสังเกตดูตัวเองหน้ากระจกว่าเรื่องไหล่ สะโพก ลำตัว เป็นอย่างไร หรืออาจจะให้คนอื่นลองสังเกตตัวเองดูก็ได้ หรือใส่เสื้อผ้าน้อยชิ้นและถ่ายภาพด้านหลังของตัวเอง เพื่อดูลักษณะของหลังทั้ง 2 ข้าง ว่าเท่ากันหรือไม่ สมดุลหรือไม่

ถ้าเป็นกระดูกสันหลังคดจริง ฝั่งหนึ่งจะใหญ่กว่าอีกฝั่งหนึ่ง เช่น ถ้าคดตรงอก หน้าอกฝั่งขวาจะใหญ่กว่าหน้าอกฝั่งซ้าย (มองจากข้างหลัง) และเอวฝั่งซ้ายจะใหญ่กว่าเอวฝั่งขวา

นอกจากนี้ สงสัยจริง ๆ ก็ควรเอกซเรย์ดูว่าเป็นกระดูกสันหลังคดหรือไม่ และเริ่มออกกำลังกายเพื่อป้องกันไม่ให้เป็นมากขึ้น หรือขอคำแนะนำจากนักกายภาพบำบัด และ/หรือ แพทย์ ว่าควรจะทำอย่างไรต่อไป

สัมภาษณ์โดย พีรพล อนุตรโสตถิ์

เรียบเรียงโดย คมส์ธนนท์ ศุขอัจจะสกุล

ดูเพิ่มเติมรายการ ชัวร์ก่อนแชร์ : วิธีสังเกตกระดูกสันหลังคด จริงหรือ ?