เผยผลสำรวจ ‘เวิร์คพอยท์’ ติดอันดับสื่อที่คนไทยให้ความเชื่อถือ

(24 มิ.ย. 68) สถาบันรอยเตอร์ส ร่วมกับมหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด เปิดรายงานสถานการณ์สื่อทั่วโลก Digital News Report 2025 ในส่วนของประเทศไทยพบว่าตลาดสื่อของประเทศไทยกำลังเผชิญการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ จากการที่สื่อดั้งเดิมต้องสูญเสียฐานผู้ชมให้กับ อินฟลูเอนเซอร์ เนื้อหาที่ขับเคลื่อนด้วยอัลกอริทึม และการเปลี่ยนผ่านสู่ดิจิทัลอย่างกว้างขวาง โดย Infotainment (ข่าวสารที่ให้ความบันเทิง) มักกลบข่าวเพื่อประโยชน์สาธารณะ ส่งผลให้เกิดความแตกแยกทางความคิดรุนแรงขึ้น และบั่นทอนเสรีภาพสื่อในภูมิทัศน์ที่กำหนดโดยเศรษฐกิจแพลตฟอร์มและการกำกับดูแลที่เปราะบาง

จากรายงาน Digital News Report 2025 พบว่า 88% ของคนไทยเข้าถึงข่าวออนไลน์เป็นประจำทุกสัปดาห์ โดยใช้สมาร์ทโฟนเป็นช่องทางหลัก กลุ่มคนรุ่นใหม่อายุ 18–34 ปี ถึง 63% ระบุว่าใช้โซเชียลมีเดียเป็นแหล่งข่าวหลัก ขณะเดียวกัน ประเทศไทยเป็นหนึ่งในไม่กี่ประเทศที่คนเลือกดูข่าวออนไลน์ (43%) มากกว่าอ่าน (32%) โดยเฉพาะผ่าน Facebook, YouTube และ TikTok ซึ่งวิดีโอแบบ live และอธิบายแบบโต้ตอบกำลังเป็นที่นิยม การใช้ TikTok เพื่อเสพข่าวพุ่งสูงถึง 49% เพิ่มขึ้น 10% ภายในปีเดียว

เทคโนโลยี AI เริ่มขยายบทบาทในวงการสื่อไทย โดย Nation TV ได้นำเสนอผู้ประกาศข่าวเสมือนจริง Natcha ในเดือนเมษายน 2024 ตามมาด้วย Marisa ของ Mono 29 ในเดือนพฤษภาคม 2024 สถานีโทรทัศน์สาธารณะอย่าง Thai PBS ก็กำลังเดินหน้าใช้ AI เพื่อยกระดับบริการข่าวสาร โดยเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการรักษาสมดุลระหว่างต้นทุน ความน่าเชื่อถือ และรูปลักษณ์ เมื่อเลือกระหว่างผู้ประกาศข่าวที่เป็นมนุษย์กับ AI ความริเริ่มเหล่านี้เสนอศักยภาพในการประหยัดต้นทุนสำหรับอุตสาหกรรมที่เผชิญความท้าทายทางเศรษฐกิจ แต่ก็จุดประกายการถกเถียงในวงกว้างเกี่ยวกับการแทนที่งาน ความถูกต้อง และจริยธรรมด้วย

ช่องโทรทัศน์ดั้งเดิมยังคงได้รับความเชื่อมั่นจากสาธารณชนในระดับสูง โดย ช่อง 7 HD (74%), อมรินทร์ทีวี (73%), และ เวิร์คพอยท์ทีวี (72%) มีคะแนนความเชื่อมั่นค่อนข้างสูง เช่นเดียวกับ Thai PBS (72%) และ ไทยรัฐ (70%) อย่างไรก็ตาม สัญญาณของการลดลงก็ปรากฏให้เห็น Nation TV ซึ่งเคยเป็นช่องข่าวหลัก มีความเชื่อมั่นลดลงเหลือ 62% ในขณะที่สื่อข่าวระดับภูมิภาคและท้องถิ่น ซึ่งเป็นกลุ่มที่เผชิญความท้าทายทางธุรกิจมากที่สุด ได้รับความเชื่อมั่นเพียง 59%

นอกจากนี้อุตสาหกรรมข่าวของไทยกำลังเผชิญกับวิกฤตจากรายได้จากโฆษณาที่ลดลง และผู้ชมที่กระจายตัวไปที่แพลตฟอร์มสตรีมมิ่งอื่นๆ นอกจากนี้การพึ่งพารายได้จากโฆษณาแฝงก็ทำให้เส้นแบ่งระหว่างสื่อและการตลาดดูไม่ชัดเจนมากยิ่งขึ้น

60% ของผู้ตอบแบบสอบถามระบุว่ารู้จัก กรรชัย กำเนิดพลอย พิธีกรชื่อดังจากรายการโหนกระแส บ่งชี้ถึงความนิยมของ infotainment ที่นำเสนอเรื่องร้อนแรงแบบตรงไปตรงมา ขณะที่นักข่าวสายวิเคราะห์อย่าง สุทธิชัย หยุ่น(25%) และ จอมขวัญ หลาวเพ็ชร์(20%) ยังเป็นที่รู้จักในกลุ่มคนเมืองมีการศึกษา

ทางด้านนักข่าวสายคอนเทนต์ครีเอเตอร์อย่าง อนุวัต เฟื่องทองแดง หรือ อนุวัติจัดให้ (37%), PondOnNews (6%), และ ตุ๊ดย่อยข่าว (5%) ได้ข้ามผ่านโครงสร้างบรรณาธิการแบบดั้งเดิม โดยนำเสนอเนื้อหาที่กระชับ อารมณ์ร่วมสูง แต่บ่อยครั้งขาดความเข้มงวดทางวารสารศาสตร์แบบดั้งเดิม ส่วน สนธิ ลิ้มทองกุล (32%) ได้เบลอเส้นแบ่งระหว่างวารสารศาสตร์กับการเคลื่อนไหวทางการเมือง

แม้คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) จะเร่งผลักดันการกำกับดูแลออนไลน์ที่เข้มงวดขึ้น แต่การควบคุมแพลตฟอร์มส่วนใหญ่ยังคงอยู่กับบริษัทต่างชาติ ซึ่งจำกัดการกำกับดูแลที่มีประสิทธิภาพ

ในรายงานดังกล่าวยังระบุด้วยว่า สื่อมวลชนไทยกำลังยืนอยู่บนทางแยกสำคัญ ระหว่างการรักษาจรรยาบรรณวิชาชีพ กับความจำเป็นต้องปรับตัวในโลกดิจิทัลที่ถูกขับเคลื่อนด้วยตัวบุคคลและอัลกอริทึม หากไม่มีการสนับสนุนหรือการกำกับดูแลที่เหมาะสม “ความจริง” อาจกลายเป็นของหายาก และหน้าที่ตรวจสอบอำนาจของสื่อจะค่อยๆ เลือนหายไป