ตลท.จับมือ Google Cloud พัฒนา AI เสริมศักยภาพตลาดทุนไทย

คอลัมน์ Technology : วารสารการเงินธนาคารฉบับเดือนเมษายน (ฉบับที่ 516)

ตลาดหลักทรัพย์ฯ ร่วมมือ Google Cloud เปิดตัวโซลูชั่น ATLAS นำความสามารถของ Gen AI เสริมศักยภาพบุคลากรด้านการวิเคราะห์ข้อมูลและการปฏิบัติงาน พร้อมกางแผนเดินหน้าใช้ AI ยกระดับตลาดทุนไทย

ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ตลท.) เผชิญกับความท้าทายที่สำคัญในช่วงหลายปีที่ผ่านมา โดยปัจจัยหลักที่ส่งผลกระทบต่อตลาดทุนไทยคือ อัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจที่ชะลอตัวของประเทศ ส่งผลให้กำไรต่อหุ้นของบริษัทจดทะเบียนยังลดลงอย่างมากนับตั้งแต่จุดสูงสุดในปี 2560 และส่งผลโดยตรงต่อราคาหุ้น ทำให้ความเชื่อมั่นของนักลงทุนต่อตลาดทุนไทยลดลง ตลาดหลักทรัพย์ฯ จึงต้องมีโซลูชั่นที่เป็นนวัตกรรมเช่น การนำ AI มาใช้ เพื่อเสริมสร้างประสิทธิภาพ ฟื้นฟูความเชื่อมั่น สร้างความเท่าเทียม และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันโดยรวมของตลาดทุนไทยให้กลับมา

การเงินธนาคาร ได้สัมภาษณ์พิเศษ นายถิรพันธุ์ สรรพกิจ รองผู้จัดการ หัวหน้าสายงานเทคโนโลยีสารสนเทศ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ในกรณีความร่วมมือระหว่าง ตลาดหลักทรัพย์ฯ กับ Google Cloud เพื่อพัฒนาโครงการ ATLAS (Automated Thai Listed Company AI-Info System) โซลูชั่นการค้นหาที่ขับเคลื่อนด้วย Generative AI (Gen AI) ในการยกระดับประสิทธิภาพการทำงานของตลาดหลักทรัพย์ฯ และเป็นหนึ่งในจุดเริ่มต้นสำหรับการฟื้นฟูในด้านความเชื่อมั่นให้กลับคืนสู่ตลาดทุนไทย

[caption id="attachment_168646" align="aligncenter" width="382"]

นายถิรพันธุ์ สรรพกิจ รองผู้จัดการ หัวหน้าสายงานเทคโนโลยีสารสนเทศ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย[/caption]

เปิดตัวโครงการ ATLAS ระบบ AI สำหรับข้อมูลบริษัทจดทะเบียนไทย

นายถิรพันธุ์กล่าวว่า การนำโซลูชั่นด้าน AI เข้ามาใช้นั้นไม่ใช่เรื่องใหม่สำหรับตลาดหลักทรัพย์ทั่วโลก ในอดีตที่ผ่านมามีการนำ Traditional AI เข้ามาใช้เพื่อคาดการณ์หรือตรวจจับความผิดปกติของราคาหลักทรัพย์ ซึ่งตลาดหลักทรัพย์ฯ มีการใช้โซลูชั่นด้าน AI ในลักษณะนี้มากว่า 5 ปี อย่างไรก็ดี ในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา เกิดการพัฒนาด้าน AI ที่ก้าวกระโดด นั่นคือ การเกิดขึ้นของ Gen AI ซึ่งเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้งาน AI จากเดิมเป็นอย่างมาก ทำให้ AI สามารถเข้าถึงผู้คนได้เพื่อทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยในด้านต่างๆ ได้มากขึ้น

สำหรับโครงการ ATLAS ที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ ได้ร่วมมือกับ Google Cloud คือโซลูชั่นการค้นหาที่ขับเคลื่อนด้วย Gen AI ที่มีความสามารถขั้นสูงในการประมวลผลและดึงข้อมูล โดย ATLAS ถูกพัฒนาขึ้นบน Vertex AI แพลตฟอร์มพัฒนา AI ระดับองค์กรแบบครบวงจรของ Google Cloud ซึ่งช่วยให้สามารถสร้างและปรับใช้โซลูชั่น AI ที่ซับซ้อนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และใช้โมเดล Gemini 2.0 Flash ซึ่งเป็น Large Language Model (LLM) รุ่นล่าสุดในปัจจุบันจาก Google ที่เน้นประสิทธิภาพด้านความเร็วและการตอบสนอง สามารถประมวลผลและเข้าใจข้อมูลได้หลากหลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นข้อความ, รูปภาพ, วิดีโอ หรือเสียง

“วัตถุประสงค์หลักของ ATLAS คือการเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินงานของบุคลากรของตลาดหลักทรัพย์ฯ โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการลดเวลาที่ใช้ในการดึงข้อมูลและการประมวลผลข้อมูลอย่าง ซึ่งก่อนหน้านี้อาจเป็นงานที่ใช้เวลานานสำหรับบุคลากรของตลาดหลักทรัพย์ฯ”

นายถิรพันธุ์กล่าวต่อว่า หน้าที่หลักของ ATLAS คือการช่วยให้บุคลากรของตลาดหลักทรัพย์ฯ สามารถระบุแนวโน้มสำหรับภาพรวมตลาด สร้างแผนงานการนำบริษัทเข้าจดทะเบียนที่ปรับให้เหมาะสม และดำเนินการตรวจสอบสถานะของบริษัทที่ยื่นขอจดทะเบียนได้อย่างมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น จากการเข้าถึงข้อมูลที่รวดเร็ว ผ่านการทำงานร่วมกับ Gen AI ที่มีความเข้าใจบริบททางภาษา สามารถสื่อสารด้วยภาษาทั่วไป เหมือนกับการสนทนาแบบเป็นกันเองกับเพื่อนร่วมงาน ด้วยข้อมูลที่ถูกต้องจากฐานข้อมูลภายในตลาดหลักทรัพย์ฯ โดยตรง สามารถตรวจสอบได้ ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งในการลดปัญหาที่ AI สร้างข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง (Hallucination)

อีกทั้งโครงการนี้ยังเสริมสร้างความสามารถของตลาดหลักทรัพย์ฯ ในการให้ข้อมูลเชิงลึกของตลาดทุน เพื่ออำนวยความสะดวกในกระบวนการออกหุ้นของบริษัทจดทะเบียน และรักษาความสมบูรณ์ของตลาด ซึ่งจะเพิ่มการมีส่วนร่วมในตลาดทุนและทำให้ธุรกิจต่างๆ สามารถเข้าถึงแหล่งเงินทุนได้มากขึ้น

“ATLAS ได้รับการออกแบบมาเพื่อเปลี่ยนงานที่ต้องใช้เวลาหลายชั่วโมงในการดึงข้อมูลให้กลายเป็นการค้นหาที่รวดเร็ว ซึ่งจะช่วยปรับปรุงประสิทธิภาพการทำงานได้อย่างมาก จึงทำให้ ATLAS คือโซลูชั่นที่เหมาะกับการทำงานของตลาดหลักทรัพย์ฯ ที่เข้ามาแก้ Pain Point งานที่มีความเกี่ยวข้องกับข้อมูลจำนวนมหาศาลได้อย่างตรงประเด็น”

นายถิรพันธ์ได้ยกตัวกรณีที่เกิดขึ้นจริงในการนำ ATLAS มาใช้งาน เพื่อยกระดับประสิทธิภาพการทำงานของบุคลากรตลาดหลักทรัพย์ฯ ในกรณีที่ต้องการตรวจสอบความเชื่อมโยงของบุคคลเข้ากับฝ่ายบริหารขององค์กรว่ามีความเกี่ยวข้องกันหรือไม่ หากเป็นการทำงานรูปแบบเดิมบุคลากรของตลาดหลักทรัพย์ฯ ต้องตรวจสอบความเชื่อมโยงเองทั้งหมดไม่ว่าจะเป็นจาก การตรวจเอกสาร, การทำธุรกรรมในตลาด, การโยกย้ายสินทรัพย์ หรือการตรวจสอบความเป็นเครือญาติ ซึ่งอาจใช้เวลาหลายวัน แต่หากใช้ ATLAS จะสามารถสรุปขั้นตอนทั้งหมดภายในเวลาเพียงไม่กี่นาที

เปิดแผนตลาดหลักทรัพย์ฯ เดินหน้าใช้ AI ยกระดับตลาดทุน

นายถิรพันธุ์กล่าวต่อว่า ในช่วงแรก ATLAS จะเปิดให้ใช้งานสำหรับบุคลากรภายในตลาดหลักทรัพย์ฯ ส่วนในขั้นต่อไปวางแผนที่จะเปิดให้ ATLAS พร้อมใช้งานสำหรับบุคคลภายนอกภายในปี 2568 นี้ ซึ่งจะเป็นการเปิดโอกาสให้เข้าถึงข้อมูลในตลาดทุนที่สำคัญได้ง่ายยิ่งขึ้นและถือเป็นการต่อยอด บริการค้นหาอัตโนมัติตลอด 24 ชั่วโมงอย่าง “Chat เพื่อ Check กับพี่กระทิง” อีกทั้งตลาดหลักทรัพย์ฯ ยังมีแผนเพิ่มการพัฒนา ขยายบริการ และต่อยอดการใช้งาน AI ในด้านอื่นเพิ่มเติมอาทิ

1. ใช้ AI สนับสนุนการทำงานแก่บริษัทจดทะเบียน : ปัจจุบัน บริษัทจดทะเบียนไทย มีหน้าที่ต้องจัดทำและส่งรายงานต่างๆ ตามข้อกำหนดของตลาดหลักทรัพย์ฯ สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) โดยรายงานเหล่านี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปิดเผยข้อมูลสำคัญให้ผู้ลงทุนทราบถึงสถานะทางการเงิน ซึ่งปัจจุบันตลาดหลักทรัพย์ฯ ได้ใช้ประสิทธิภาพของ Gen AI ที่สามารถแปลภาษาได้ถูกต้อง แม่นยำ ตรงตามบริบทที่ต้องการจะสื่อ ในการแปลรายงานแบบ 56-1 One Report จากภาษาไทยเป็นภาษาอังกฤษ

บริการนี้ได้รับผลตอบรับที่ดีจากบริษัทจดทะเบียนเป็นอย่างมาก โดยหลังจากเปิดให้บริการในเดือนกุมภาพันธ์ 2568 ที่ผ่านมา มีบริษัทจดทะเบียนเข้ามาใช้บริการแปลภาษาของตลาดหลักทรัพย์ฯ แล้วกว่า 100 บริษัท ซึ่งบริการนี้ช่วยประหยัดต้นทุนด้านเวลาให้กับบริษัทจดทะเบียนเป็นอย่างมากในการแปลรายงานด้วยตนเอง ในขณะเดียวกัน ก็ช่วยเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงข้อมูลจากนักลงทุนต่างประเทศได้ดียิ่งขึ้น ทำให้ตลาดหลักทรัพย์ฯ มองถึงการขยายการให้บริการนี้สำหรับให้บริการในการแปลรายงานอื่นๆ ของบริษัทจดทะเบียนเช่น งบการเงิน หรือ รายงานด้านความยั่งยืน เป็นต้น

2. สรุปเนื้อหา Opportunity Day : ตลาดหลักทรัพย์ฯ ได้ให้บริการถอดเสียงวิดีโอเป็นข้อความ โดยใช้ AI แบบ Multimodal ที่สามารถประมวลผลข้อมูลได้หลากหลายรูปแบบพร้อมกัน เพื่อแปลงคำพูดจากกิจกรรม Opportunity Day กิจกรรมที่ตลาดหลักทรัพย์ฯ จัดขึ้น เพื่อให้บริษัทจดทะเบียนได้มาพบปะและให้ข้อมูลกับนักลงทุนและนักวิเคราะห์ ทำให้ข้อมูลทางการเงินเข้าถึงได้ง่ายขึ้นสำหรับนักลงทุนในหลากหลายรูปแบบ

อีกทั้งการแปลงเนื้อหาออกมาเป็นตัวอักษร ยังสามารถนำไปต่อยอดได้อีกมากมาย เช่น นำมาแปลเป็นภาษาอื่น หรือนำมาทำเป็นบทสรุปขนาดสั้นให้นักลงทุนที่ไม่มีเวลาอ่าน หรือเข้าไปรับชมเนื้อหาสามารถรู้ข้อมูลที่สำคัญ และเลือกตัดสินใจลงทุนได้ดียิ่งขึ้น โดยในปัจจุบันก็ได้รับความสนใจจากนักลงทุนเป็นจำนวนมากเช่นกัน

“หนึ่งในเป้าหมายของตลาดหลักทรัพย์ฯ นั้น คือการส่งเสริมในเรื่องของความเท่าเทียมในด้านการลงทุนให้กับผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทุกราย ดังนั้น การพัฒนาโซลูชั่นด้าน AI จะช่วยยกระดับการดำเนินการของตลาดหลักทรัพย์ฯ ให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น สามารถตอบโจทย์ในด้านการเข้าถึงข้อมูลอย่างเท่าเทียมให้แก่นักลงทุนทุกรายอย่างเสมอภาค”

ติดตามอ่านคอลัมน์อื่น ๆ ได้ในวารสารการเงินธนาคารฉบับเดือนเมษายน 2568 ฉบับที่ 516 ในรูปแบบดิจิทัล : https://goo.gl/U6OnIi

รวมช่องทางการสั่งซื้อวารสารการเงินธนาคาร ทั้งฉบับปัจจุบันและฉบับย้อนหลัง ครบจบที่นี่ที่เดียว : https://moneyandbanking.co.th/2023/18250/