ทรัมป์เร่งจบสงคราม บีบยูเครนยอมรับดีลรัสเซีย ขณะมอสโกถล่มโรงไฟฟ้ายับ

ยูเครนและรัสเซียจัดการเจรจาสันติภาพโดยมีสหรัฐฯ เป็นคนกลางที่กรุงเจนีวา ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ขณะที่โดนัลด์ ทรัมป์ประธานาธิบดีสหรัฐฯ เร่งรัดให้ทั้งสองประเทศบรรลุข้อตกลงโดยเร็ว แม้จะมีการโจมตีระลอกใหม่จากรัสเซียอย่างดุเดือดระหว่างการเจรจา ท่ามกลางความหวังอันริบหรี่ที่รัสเซียและยูเครนจะบรรลุข้อตกลงครั้งสำคัญกันได้จริงในครั้งนี้

สำนักข่าวต่างประเทศต่างรายงานว่า คณะผู้แทนเจรจาจากยูเครนและรัสเซียเสร็จสิ้นการหารือวันแรกจากกำหนดการสองวัน ในการเจรจาสันติภาพที่มีสหรัฐฯ เป็นคนกลาง ณ กรุงเจนีวา เมื่อวันอังคาร ที่ 17 ก.พ. ที่ผ่านมา โดยประธานาธิบดีแห่งสหรัฐฯ ได้กดดันให้รัฐบาลยูเครนยอมบรรลุข้อตกลงสันติภาพอย่างรวดเร็ว หลังที่ความขัดแย้งดังกล่าวยืดเยื้อมานานถึง 4 ปี

แต่ก่อนการเจรจาในสวิตเซอร์แลนด์จะเริ่มต้นขึ้น รัสเซียได้ปฏิบัติการโจมตีทางอากาศข้ามคืนในหลายพื้นที่ของยูเครน สร้างความเสียหายอย่างหนักต่อโครงข่ายไฟฟ้าในเมืองโอเดสซาซึ่งเป็นเมืองท่าทางตอนใต้ ประธานาธิบดีโวโลดิเมียร์ เซเลนสกี แห่งยูเครน กล่าวว่าการโจมตีดังกล่าวทำให้ประชาชนหลายหมื่นคนต้องตกอยู่ในสภาพที่ไม่มีระบบทำความร้อนและน้ำประปาใช้

เซเลนสกีกล่าวในการแถลงรายวันช่วงค่ำ โดยระบุว่าเขากำลังรอรายงานจากทีมเจรจาในเจนีวา "เราพร้อมที่จะดำเนินการอย่างรวดเร็วไปสู่ข้อตกลงที่มีเกียรติเพื่อยุติสงคราม แต่คำถามสำหรับฝ่ายรัสเซียก็คือ: จริง ๆ แล้วพวกเขามีความต้องการอะไรกันแน่?"

คู่แค้นคุยอะไรในเจนีวา คืบหน้าจริงหรือถอยหลัง?

นายรุสเตม อูเมรอฟ หัวหน้าคณะเจรจาของยูเครนและผู้อำนวยการสภาความมั่นคงและป้องกันชาติ ระบุในแถลงการณ์ว่า การหารือในวันนี้มุ่งเน้นไปที่ "ประเด็นในทางปฏิบัติและกลไกของความเป็นไปได้ในการตัดสินใจต่าง ๆ" โดยไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติม เขากล่าวว่าการเจรจาจะกลับมาเริ่มต้นอีกครั้งในวันนี้ (18 ก.พ. 69) ซึ่งเป็นวันสุดท้าย

การประชุมที่เจนีวามีขึ้นต่อจากรอบการเจรจาที่สหรัฐฯ เป็นคนกลาง 2 รอบในอาบูดาบี ซึ่งสิ้นสุดลงโดยไม่มีความคืบหน้าครั้งสำคัญ เนื่องจากทั้งสองฝ่ายยังคงมีความเห็นต่างกันอย่างมากในประเด็นหลัก เช่น การควบคุมดินแดนในภาคตะวันออกของยูเครน

ทรัมป์กำลังเร่งเร้าให้รัฐบาลมอสโกและเคียฟบรรลุข้อตกลงเพื่อยุติสงครามครั้งใหญ่ที่สุดของยุโรปนับตั้งแต่ปี 1945 แม้ว่าเซเลนสกีจะตัดพ้อว่าประเทศของเขากำลังเผชิญกับแรงกดดันมากขึ้นให้ยอมอ่อนข้อก็ตาม

ก่อนการหารือจะเริ่มขึ้น อูเมรอฟได้ลดระดับความคาดหวังต่อก้าวสำคัญที่จะเกิดขึ้นในเจนีวา โดยกล่าวว่า คณะผู้แทนยูเครนกำลังทำงาน โดยไม่ได้มีความคาดหวังที่เกินจริง

สหรัฐฯ: ตัวกลาง-ตัวเร่งรัด

ทูตสหรัฐฯ สตีฟ วิตคอฟฟ์ และ จาเร็ด คุชเนอร์ เป็นตัวแทนของรัฐบาลทรัมป์ในการหารือครั้งนี้ ในความพยายามที่หาได้ยากที่จะเจรจาสองวิกฤตโลกครั้งใหญ่พร้อม ๆ กัน พวกเขาได้เข้าร่วมการเจรจาทางอ้อมกับเจ้าหน้าที่อิหร่านในเจนีวาในช่วงเช้า ก่อนจะเดินทางข้ามเมืองมาเป็นคนกลางในการเจรจาระหว่างยูเครนและรัสเซีย

ทรัมป์โยนภาระไปที่ฝ่ายยูเครนเมื่อถูกผู้สื่อข่าวถามว่า เขาคาดหวังอะไรจากการหารือกับรัสเซียในวันอังคาร ทรัมป์กล่าวกับผู้สื่อข่าวบนเครื่องบินแอร์ฟอร์ซวันว่า "ยูเครนควรจะมาที่โต๊ะเจรจาให้เร็ว นั่นคือทั้งหมดที่ผมจะบอกพวกคุณ"

รัสเซียเรียกร้องให้ยูเครนยกดินแดนที่เหลืออีก 20% ในภูมิภาคโดเนตสก์ทางตะวันออกที่มอสโกยังยึดไม่สำเร็จให้แก่ตน ซึ่งเป็นสิ่งที่รัฐบาลเคียฟปฏิเสธ ทั้งนี้ คณะผู้แทนจากหลายประเทศในยุโรปปรากฏตัวในเจนีวา แต่พวกเขาไม่ได้เข้าร่วมในการเจรจาสันติภาพไตรภาคีโดยตรง

แหล่งข่าวรายหนึ่งระบุว่า ฝ่ายยุโรปได้รับเชิญหลังจากเซเลนสกีขอให้เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ รวมพวกเขาเข้าไว้ด้วย โดยเสริมว่า พวกเขาจะได้รับบรีฟสรุปการหารือจากฝ่ายสหรัฐฯ และยูเครน ทั้งนี้ ในอดีตรัสเซียเคยแสดงท่าทีคัดค้านการเข้ามามีส่วนร่วมของยุโรป

เมื่อวันอังคาร เซเลนสกีเรียกร้องให้พันธมิตรของกรุงเคียฟเพิ่มแรงกดดันต่อรัสเซียเพื่อให้บรรลุข้อตกลงสันติภาพที่แท้จริงและยุติธรรม ผ่านมาตรการคว่ำบาตรที่เข้มงวดขึ้นและการจัดส่งอาวุธให้ยูเครน

ทั้งนี้ รอบการเจรจาที่เจนีวามีขึ้นเพียงไม่กี่วันก่อนจะถึงวันครบรอบ 4 ปี ในวันที่ 24 กุมภาพันธ์ ของการที่รัสเซียรุกรานประเทศเพื่อนบ้านอย่างเต็มรูปแบบ มีผู้เสียชีวิตนับหมื่นราย ประชาชนนับล้านต้องทิ้งบ้านเรือน และเมือง เมืองขนาดเล็ก รวมถึงหมู่บ้านหลายแห่งของยูเครนถูกทำลายย่อยยับจากความขัดแย้ง

ฟังเสียงประชาชน ต้องการอะไร?

"เราไม่ควรไว้ใจพวกคนรัสเซียอย่างเด็ดขาด ไม่แม้แต่นิดเดียว" ออกซานา เรเวียคินา วัย 41 ปี ผู้พลัดถิ่นจากเมืองเมลิโทพิลที่ถูกรัสเซียยึดครอง เธอกล่าวเมื่อถูกถามถึงการเจรจา ขณะที่เธอกำลังหลบภัยอยู่ในสถานีรถไฟใต้ดินในกรุงเคียฟระหว่างที่มีสัญญาณเตือนภัยทางอากาศ

รัสเซียยึดครองพื้นที่ประมาณ 20% ของดินแดนยูเครน รวมถึงไครเมียและบางส่วนของภูมิภาคดอนบาสทางตะวันออกที่ถูกยึดไปก่อนการรุกรานปี 2022 การโจมตีทางอากาศต่อโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานเมื่อเร็ว ๆ นี้ ทำให้ชาวยูเครนนับแสนคนไม่มีระบบทำความร้อนและไฟฟ้าใช้ในช่วงฤดูหนาวที่ทารุณ

รัสเซียระบุว่าคณะผู้แทนรัสเซียนำโดย วลาดิเมียร์ เมดินสกี ที่ปรึกษาของประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน ซึ่งนักเจรจาชาวยูเครนเคยกล่าวว่า เขาชอบเทศนาเรื่องประวัติศาสตร์เพื่อใช้เป็นข้ออ้างในการรุกรานของรัสเซีย สิ่งนี้ยิ่งทำให้ความคาดหวังต่อความคืบหน้าสำคัญในเจนีวาลดน้อยลงไปอีก

อิกอร์ คอสทยูคอฟ ผู้อำนวยการหน่วยข่าวกรองทหาร คาดว่า จะเข้าร่วมในการเจรจาที่เจนีวาด้วยเช่นกัน ขณะที่ คิริลล์ ดมิทรีเยฟ ทูตพิเศษของปูติน มีกำหนดจะเข้าร่วมในคณะทำงานแยกต่างหากเกี่ยวกับประเด็นทางเศรษฐกิจ

ในการกล่าวสุนทรพจน์ที่การประชุมความมั่นคงมิวนิกประจำปีเมื่อวันเสาร์ เซเลนสกีกล่าวว่าเขาหวังว่าการเจรจาที่เจนีวาจะพิสูจน์ให้เห็นถึงความ "จริงจัง และมีเนื้อหาสาระ แต่บอกตามตรงว่าในบางครั้งมันให้ความรู้สึกเหมือนทั้งสองฝ่ายกำลังพูดคุยกันคนละเรื่องอย่างสิ้นเชิง"