อ่าน 'ดรุโณวาท' เครื่องมือ และ 'อาวุธ' แห่ง เด็กคนหนุ่ม

บทความพิเศษ

อ่าน ‘ดรุโณวาท’

เครื่องมือ และ ‘อาวุธ’

แห่ง เด็กคนหนุ่ม

ในความเห็นของ “นักหนังสือ” ระดับ ทวี ทวีวรรธนะ กรรมการรุ่นบุกเบิกสมาคมภาษาและหนังสือแห่งประเทศไทยรุ่นเดียวกับ คุณนิลวรรณ ปิ่นทอง

“ดรุโณวาท” เป็นหนังสือจดหมายเหตุรวบรวมข่าวในประเทศ ต่างประเทศ

ตรงกับคำภาษาอังกฤษว่า RECORD

จากการสรุปและประมวลอย่างรวบรัดของ จำนง วิบูลย์ศรี ดวงทิพย์ วรพันธ์ ผ่านผลงานวิจัย “ภาษากับมวลชน วิวัฒนาการของภาษาเพื่อการเสนอข่าวในหนังสือพิมพ์ไทย”

จำหน่ายเป็นหนังสือรายสัปดาห์ทุกวันอังคาร ปีละ 52 ฉบับ ฉบับละประมาณ 25 สตางค์

ขนาด 8 หน้ายก ไม่มีภาพประกอบข่าว

หัวชื่อหนังสือใช้สัญลักษณ์เป็นลายเส้นรูปเด็กหนุ่ม 15 คนถือเครื่องตีฆ้องร้องป่าวต่อตัวกันเป็นแนวนอนเป็นตัวอักษร “ดรุโณวาท” ซึ่งหมายถึงคำสอนของคนเด็กคนหนุ่ม ถัดมาเป็นข้อความบอกประเภทของหนังสือ กลุ่มผู้อ่านและวัน เดือน ปี ที่ออก

ความว่า

“เปนหนังสือจดหมายเหตุรวบรวมข่าวในกรุงแลต่างประเทศ แลหนังสือวิชาการต่างๆ ภอเปนที่ประดับปัญญาคนหนุ่ม

ตีพิมพ์ออกอังคารละหน

เล่ม 1 นำเบอร์ 1 วันอังคารเดือน 8 แรมเก้าค่ำ ปีจอ ฉอศก 1236 ราคาแปดบาทปีหนึ่ง”

แล้วต่อด้วยแจ้งความของ พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้าเกษมสันต์โสภาคย์

ราชกิจจานุเบกษา

ฐานแห่ง “ดรุโณวาท”

ข้าพเจ้า พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้าเกษมสันต์โสภาคย์ ได้ดำริแล้วหารือกับพระองค์เจ้าพี่ พระองค์เจ้าน้อง แลข้าราชการ บางท่านบางนาย

เห็นพร้อมกันว่า

หนังสือ “ราชกิจจานุเบกษา” ซึ่งทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เจ้าพนักงานช่างพิมพ์ในโรงพิมพ์ในพระบรมมหาราชวังแล้วจำหน่ายไปแก่พระบรมวงศานุวงศ์แลข้าราชการผู้ใหญ่ผู้น้อยแลคนต่างๆ นั้น

เป็นคุณ เป็นประโยชน์แก่ชนเป็นอันมาก

แต่ “ราชกิจจานุเบกษา” คำนี้แปลว่า เพ่งดูตามราชการใหญ่น้อย ก็ซึ่งเอาเรื่องนอกราชการ คือข่าวต่างประเทศแลข่าวบอกราคาสินค้าแลการเลหลัง เป็นต้น มาลงพิมพ์ใน “ราชกิจจานุเบกษา” ของหลวงนั้นหาสมควรไม่เพราะจะผิดจากคำแปลของ “ราชกิจจานุเบกษา” นั้นไป

ข้าพเจ้าจึงพร้อมใจกับพระองค์เจ้าพี่ พระองค์เจ้าน้องแลข้าราชการที่ได้หารือกันคิดทำหนังสือพิมพ์ขึ้นอีกอย่างหนึ่งให้ชื่อว่า “ดรุโณวาท” แปลว่าคำสอนของเด็กคนหนุ่ม

ให้เป็นฉบับอนุโลมตาม “ราชกิจจานุเบกษา” ขึ้นอีกเรื่องหนึ่ง

กายา องคาพยพ

แห่ง “ดรุโณวาท”

ในหนังสือ “ดรุโณวาท” นี้จะมีเรื่องราวความเกี่ยวข้องอยู่ในราชการบ้างซึ่งภาษาอังกฤษเรียกว่า “โปลิติกาล” แลความนอกราชการคือข่าวต่างประเทศ คือ “ฟอรันย์นิวส์” แลข่าวบอกสินค้าหรือการเลหลัง คือ “แอดเวอร์ติศเมนท์”

แลหนังสือสุภาษิตเครื่องสอนใจ คือ “โปรเวิร์พ” แลตำราแสดงแบบแผนวิชาต่างๆ คือ “ไซแอนซ์ แอนด์ ไฟน์อาร์ท”

แลหนังสือบทกลอน กาพย์ โคลง พากษ์ ฉันท์ คือ “โปยตริ แอนด์ ดรัมมา”

ของโบราณบ้าง ของใหม่บ้าง แลนิยาย นิทานเก่าใหม่ คือ “เฟเปลอ” ที่เป็นคติทางชักจูงปัญญาของคนให้ฉลาดขึ้น แลจดหมายเหตุการณ์เล็กน้อย คือ “เยนเนอราล นิวส์”

เป็นข่าวในกรุง ข่าวนอกกรุง ลงพิมพ์ที่โรงพิมพ์ข้าพเจ้า

ประกอบส่วน การันตี

เจ้าพี่ เจ้าน้อง อบอุ่น

ท่านผู้รับปรึกษาทั้งปวงก็เห็นชอบพร้อมกันด้วย ณ วันอังคารเดือนแปด แรมเก้าค่ำ ปีจอฉอศก เวลาย่ำค่ำแล้ว ทุ่มเศษ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เสด็จออกทรงหล่อเทียนพรรษาแล้วเสด็จพระราชดำเนินไปประทับที่สนามหญ้าหน้าพระที่นั่งใหม่

ข้าพเจ้าแลผู้ที่ปรึกษาทั้งปวงพร้อมกันนำความนั้นขึ้นคำนับทูลพระกรุณาได้ทราบใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาทแล้ว

ทรงพระราชดำริเห็นชอบด้วย

จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระบรมราชานุญาตแล้วจะทรงอุดหนุนช่วยทำหนังสือเรื่องนี้ให้สำเร็จจะได้เป็นคุณแก่แผ่นดินต่อไป

ข้าพเจ้าจึงได้คิดจัดหาเรื่องต่างๆ ขอจ้างครูตำรับที่แสดงวิชาแลข่าวต่างประเทศอย่างว่าแล้วมาเรียบเรียงลงพิมพ์จำหน่ายที่โรงพิมพ์ซึ่งตั้งอยู่ในบ้านของข้าพเจ้าที่สุดถนนบำรุงเมือง ใกล้ประตูใหญ่วัดสะเกศ

แลหนังสือ “ดรุโณวาท” นี้ข้าพเจ้าเห็นว่าจะเป็นเครื่องประดับสติปัญญา ชักจูงให้ได้ความฉลาด แลจะได้รู้รอบคอบในสรรพกิจการงานทั้งปวงต่างๆ แลเป็นทางที่จะได้รู้ผิดชอบ หนักเบา บำรุงสติปัญญา คล้ายกับมีครูผู้ทำนั้นคอยตักเตือนอยู่เป็นนิจ

ส่วนที่เป็นเรื่องแสดงกิจการวิชาก็เป็นเครื่องเรืองปัญญาในวิชาช่างต่างๆ จะได้เป็นหนทางแสวงหาทรัพย์เลี้ยงชีวิตได้โดยง่าย

เมี่อวิชาแพร่หลายในพระนครแล้วพระมหานครนี้ก็จะสมบูรณ์เป็นความสุขความเจริญทั่วไป

เครื่อง เรืองปัญญา

สนอง เด็ก คนหนุ่ม

หนังสือเรื่องนี้ข้าพเจ้าเห็นว่าถ้าใครได้ซื้อไว้ดูแลศึกษาตาม จะเป็นคุณเป็นประโยชน์แก่ท่านทั้งหลายได้จริง มิใช่จะเยินยอยุให้ท่านทั้งหลายซื้อแล้วจะได้เป็นผลประโยชน์แก่ข้าพเจ้าฝ่ายเดียวนั้น

หามิได้

ถ้าจะคิดโดยละเอียดจริงแล้วผลประโยชน์ในเรื่องนี้ก็ไม่มีมากนัก แต่ข้าพเจ้ามีอุตส่าห์จัดคิดหนังสือเรื่องนี้ขึ้นด้วยหวังจะให้เป็นเครื่องบำรุงปัญญาแก่เด็กคนหนุ่มที่จะเจริญในภายหน้า

จะได้รับราชการฉลองพระเดชพระคุณในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวต่อไป

แลหนังสือเรื่องนี้มีกำหนดออกทุกวันอังคารเสมอไปตลอดปีๆ หนึ่ง 52 ฉบับราคาแปดบาท ถ้าส่งถึงบ้านสิบบาท หกเดือนราคาห้าบาท ถ้าส่งถึงบ้านหกบาทสองสลึง ถ้าซื้อใบหนึ่งสองใบราคาใบละสลึงเฟื้อง

ถ้าผู้ใดต้องการก็เชิญมาลงชื่อที่บ้านข้าพเจ้าแลจะต้องขอเงินราคาล่วงหน้าในต้นปีก่อนจะได้ใช้การเพิ่มเติมเครื่องพิมพ์แลค่ากระดาษให้พอตลอดปีหนึ่ง

ป่าวหมู่ เทวฤทธิ์

เพรียกหา อารติเกลอ

อนึ่ง ถ้าผู้ใดมีเรื่องความเป็นข่าวคราวต่างๆ ซึ่งเป็นประดับปัญญาแก่คนทั้งหลายซึ่งเรียกตามภาษาอังกฤษว่า อารติเกลอ นั้น ขอจงได้มาส่งช่วยทำนุบำรุงในการพิมพ์ข้าพเจ้าด้วย

ซึ่งข้าพเจ้าคิดตีพิมพ์หนังสือนี้หวังจะให้เป็นประโยชน์ในภายหน้า

ข้าราชการผู้ใหญ่ผู้น้อยแลราษฎรทั้งปวงที่มีปัญญาแสวงหาความชอบแลความฉลาดรอบรู้ในราชการแลการต่างๆ ก็ควรที่จะออกเงินซื้อหนังสือนี้ไว้อ่านดูเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นในประเทศสยามบ้างในต่างประเทศบ้าง

ก็จะได้ทราบชัดในเหตุต่างๆ ทั้งใกล้และไกลได้สมประสงค์ แลจะได้ชำนาญรอบรู้ในบทกลอนแลวิชาต่างๆ

ผู้ใดที่ได้รับหนังสือนี้ไปแล้วอย่าให้เสื่อม สูญ เสีย รักษาไว้ให้จงดี

เมื่อประสงค์จะทราบการสิ่งใดในหนังสือนี้ดูจะได้โดยง่าย ไม่ต้องขอยืมผู้ใดผู้หนึ่ง ขอท่านทั้งปวงช่วยอนุเคราะห์ อย่าให้เสื่อม สูญ เสียได้โดยเร็ว

จะได้เป็นเครื่องประดับสติปัญญาของท่านทั้งหลายสิ้นกาลนานเทอญ

เครื่องมือ แลอาวุธ

ชื่อว่า “ดรุโณวาท”

หากมองอย่างเปรียบเทียบจาก “บางกอกรีคอร์เดอ” จาก “ราชกิจจานุเบกษา” ต้องยอมรับว่า ไม่ว่า “COURT ข่าวราชการ” ไม่ว่า “ดรุโณวาท” มีลักษณะของพัฒนาการ อย่างเป็นรูปธรรม

ทั้งใน “กรอบ” และ “ขอบเขต” แห่ง “ข่าวสาร” และ “เป้าหมาย”

จากเป็นเพียง “จดหมายเหตุ” ในด้านข่าวสารประการเดียว เข้าไปสู่พรมแดนแห่งการเป็นเครื่องมือ เป็นอาวุธ

ทั้งในเชิง “ธุรกิจ” ทั้งในเชิง “การเมือง”

https://twitter.com/matichonweekly/status/1552197630306177024

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : อ่าน ‘ดรุโณวาท’ เครื่องมือ และ ‘อาวุธ’ แห่ง เด็กคนหนุ่ม

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่
– Website : https://www.matichonweekly.com