April Fool's Day เมษาหน้าโง่ มีที่มาอย่างไร อำกันเรื่องอะไรบ้าง
ค้นที่มามากกว่า 100 ปี และตัวอย่างเหตุการณ์แกล้งอำฮา ๆ ในวัน April Fool’s Day
วันที่ 1 เมษายน 2565 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ตามวัฒนธรรมตะวันตก จะถือเอาวันที่ 1 เมษายนของทุกปี เป็นวันที่ผู้คนสามารถแกล้งโกหกกัน หรืออำขำ ๆ กันได้แบบไม่โกรธไม่เคือง เพราะเป็นวัน “April Fool’s Day” หรือในชื่อไทยว่า “เมษาหน้าโง่” ซึ่งประเทศไทยเองก็ไม่พลาดที่จะหยิบวันดังกล่าวมาร่วมสนุกตามกระแสโลกไปด้วย
ในโอกาสที่ปฏิทินโลกวนกลับมา ณ วันที่ 1 เมษายนอีกครั้ง “ประชาชาติธุรกิจ” พาไปสืบค้นที่มาของวันดังกล่าว และสิ่งที่คนมักจะทำกันเมื่อถึงวันนี้
อำกันมาหลายศตวรรษ
บทความ April Fools’ Day เผยแพร่ทางเว็บไซต์ History.com เปิดเผยที่มาที่ไปของวันเมษาหน้าโง่ไว้ว่า ถ้าเอาที่มาจริง ๆ ยังคงเป็นเรื่องลึกลับ นักประวัติศาสตร์คาดการณ์ถึงจุดกำเนิดของวัน ๆ นี้ไว้หลากหลาย บางแห่งก็ไปอ้างเหตุการณ์ในปี ค.ศ. 1582 (ประมาณ พ.ศ 2125) ที่ประเทศฝรั่งเศส
ซึ่งในปีดังกล่าว มีเหตุการณ์เปลี่ยนการใช้ปฏิทินใหม่ จากปฏิทินจูเลียน (Julian calendar) ที่ใช้มายาวนานตั้งแต่สมัยอาณาจักรโรมัน มาเป็นปฏิทินเกรกอเรียน ( Gregorian calendar) โดยสิ่งที่เป็นจุดเปลี่ยนสำคัญในการเปลี่ยนปฏิทินคือ การกำหนดวันเริ่มศักราชใหม่จาก 1 เมษายน เป็น 1 มกราคม
ทีนี้ การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวจะมีคนที่ไม่รู้ หรือรู้ช้ากว่าชาวบ้านเขา ก็ยังคงเฉลิมฉลองกันต่อไปในช่วงสัปดาห์สุดท้ายของเดือนมีนาคม – 1 เมษายน จึงเกิดการแซวกลุ่มคนเหล่านี้ในเชิงตลกขบขันว่า “พวกเมษาหน้าโง่” นอกจากนี้ ที่ฝรั่งเศสยังเป็นที่ริเริ่มของการเอากระดาษรูปปลาไปแปะหลังเพื่อน เพื่อแกล้งกันด้วย
นอกจากที่ฝรั่งเศสแล้ว นักประวัติศาสตร์ยังนำเทศกาลสำคัญ ๆ ของประเทศต่าง ๆ มาพิจารณาด้วย เช่น เทศกาลฮิลาเรีย (ภาษาละติน แปลว่า สนุกสนาน) ซึ่งมีการเฉลิมฉลองในกรุงโรมโบราณช่วงปลายเดือนมีนาคม พิธีดังกล่าวเกี่ยวข้องกับผู้คนที่แต่งตัวในลักษณะต่าง ๆ เพื่ออำกันเล่นด้วย
แพร่หลายในคริสต์ศตวรรษ 18
หลังจากนั้น ประเพณีนี้แพร่หลายไปสู่สหราชอาณาจักรในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 18 ในสกอตแลนด์ จัดให้มีงานที่เกี่ยวกับประเพณีนี้ถึง 2 วัน วันแรก จะเป็นวันที่ล่านกกาเหว่า (Gowk ซึ่งนกกาเหว่า เป็นสัญลักษณ์ของคนโง่) ซึ่งจะมีการทำภารกิจแบบปลอม ๆ และวันที่ 2 เป็นวัน Tailie Day ซึ่งผู้คนจะเล่นแกล้งกันอย่างสนุกสนาน
แกล้งอะไรบ้าง?
เว็บไซต์ British Council ลงรายละเอียดของเหตุการณ์อำกันเล่นในวันเมษาหน้าโง่ไว้หลายเหตุการณ์ เช่น
ในปีค.ศ. 1990 Burger King ตีพิมพ์โฆษณาในนิตยสาร USA Today เสนอเมนูใหม่ “Left-handed WHOPPER” แฮมเบอร์เกอร์สำหรับคนถนัดซ้าย ผลที่เกิดขึ้นคือ มีคนโทรมาสั่งอาหารในเมนูนี้จริง ๆ ถึง 1,000 คน
สวนสัตว์ในญี่ปุ่นโฆษณาว่า มีสมาชิกใหม่ เป็นนกเพนกวินยักษ์สูง 165 ซม. น้ำหนัก 80 กก. ซึ่งแท้จริงแล้ว เพนกวินดังกล่าวคือมนุษย์ที่แต่งชุดเพนกวินนั่นเอง
สำนักข่าว ดิ อินดิเพนเด้นท์รายงานเมื่อปี 2011 ว่า ประเทศโปรตุเกสประกาศขายนักฟุตบอลชาวโปรตุเกสชื่อดัง “คริสเตียโน่ โรนัดโด้” ในราคา 160 ล้านยูโร เพื่อหนี้สินของประเทศ
นี่คือส่วนหนึ่งของวันอำกันเล่นที่ฮิตไปทั่วโลก ก่อนจะอำหรือแกล้งใครก็ดูอารมณ์คนที่จะแกล้งให้ดี Happy April Fool Day