กรุงไทยชี้ไทยต้อง “Reinvent” ตัวเอง พลิกวิกฤตเศรษฐกิจสู่การเติบโตอย่างยั่งยืน

ธนาคารกรุงไทยเสนอแนวคิด “Reinvent Thailand” เพื่อยกระดับเศรษฐกิจไทยให้หลุดพ้นจากกับดักความเปราะบางและฟื้นตัวอย่างแข็งแกร่งในเวทีโลก พร้อมชี้ 3 ความท้าทายหลักที่ไทยต้องเผชิญ ทั้งโครงสร้างเศรษฐกิจที่อ่อนแอ ประสิทธิภาพการแข่งขันที่ลดลง และความท้าทายในการดำเนินนโยบายภาครัฐ พร้อมย้ำทุกภาคส่วนต้องร่วมมือกันอย่างจริงจังเพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงเชิงบวก

นายผยง ศรีวณิชย์ กรรมการผู้จัดการใหญ่ ธนาคารกรุงไทย เปิดเผยในงาน FUTURE FORUM 2025 | THE GREAT TRANSFORMATION เมื่อวันที่ 18 กันยายน 2568 ว่า ประเทศไทยเผชิญกับภาวะชะลอตัวทางเศรษฐกิจทุกครั้งที่เกิดวิกฤต ซึ่งเป็นสัญญาณว่าไทยจำเป็นต้องปรับตัวครั้งใหญ่เพื่อเชื่อมต่อกับกลไกการเติบโตใหม่ของโลก โดยเฉพาะในกลุ่มประเทศอาเซียนและตะวันออกกลาง พร้อมเน้นย้ำถึง 3 ความท้าทายสำคัญที่ไทยต้องแก้ไขอย่างเร่งด่วน เพื่อให้สามารถแข่งขันและเติบโตได้อย่างยั่งยืนในอนาคต

1. ความเปราะบางเชิงโครงสร้างที่หยั่งรากลึก

นายผยงระบุว่า โครงสร้างเศรษฐกิจของประเทศไทย มีความเปราะบางอย่างมากและหยั่งลึก โดยสะท้อนผ่านประเด็นสำคัญหลายด้าน ได้แก่:

• ความเหลื่อมล้ำทางรายได้ : ประชากรเพียง 10% สร้างรายได้ถึง 52% ของประเทศ ขณะที่ภาคเอกชนเพียง 1% ของบริษัททั้งหมดมีส่วนสร้าง GDP ถึง 65% สิ่งนี้ทำให้เกิดความไม่สมดุลทางเศรษฐกิจอย่างเห็นได้ชัด
• เศรษฐกิจนอกระบบ : ประเทศไทยมีสัดส่วนเศรษฐกิจนอกระบบสูงถึง 48% ซึ่งส่งผลให้มีแรงงานนอกระบบถึง 53% และมีเพียง 4 ล้านคนเท่านั้นที่เสียภาษีอย่างแท้จริงจากผู้ยื่นเสียภาษีทั้งหมด 11 ล้านคน นอกจากนี้ มีเพียง 28% ของ SME ที่จดทะเบียนบริษัท ซึ่งส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพการบริหารจัดการทรัพยากรสาธารณะและความยั่งยืนในระยะยาว
• ความผันผวนของค่าเงิน : ค่าเงินบาทที่แข็งค่าทำให้การส่งออกมีปัญหา เศรษฐกิจฐานรากได้รับผลกระทบ รวมถึงภาคการท่องเที่ยวที่ลดลง
• กระแสเงินนอกระบบ: ตัวเลข Error & Omissions ของธนาคารแห่งประเทศไทยที่สูงขึ้นอย่างผิดปกติ เป็นสัญญาณของการมีเงินนอกระบบหรือการฟอกเงิน

2. ประสิทธิภาพการแข่งขันที่ลดลง

ความสามารถทางการแข่งขันของไทยในปัจจุบันเป็นผลมาจาก "บุญเก่า" โดยเฉพาะการพึ่งพาการผลิตแบบรับจ้าง (OEM) ที่ใช้แรงงานเป็นหลักและเทคโนโลยีที่ล้าสมัย ในขณะที่เศรษฐกิจโลกกำลังเติบโตช้าลงและประเทศไทยกำลังเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างเต็มรูปแบบ:

• ทักษะดิจิทัลของแรงงาน : แม้ว่าคนไทยจะมีการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตสูง แต่กลับมีการนำเทคโนโลยีมาใช้จริงเพียง 26% (สะท้อนจากการใช้ ChatGPT) ซึ่งชี้ให้เห็นว่าไทยมีโครงสร้างพื้นฐานแต่ขาดความสามารถในการนำมาต่อยอด
• การลงทุนที่ต่ำ : เงินลงทุนจำนวนมากไหลออกนอกประเทศ เนื่องจากโครงการภายในประเทศไม่สามารถสร้างงานและกระตุ้นเศรษฐกิจได้เท่าที่ควร

3. ประสิทธิภาพของภาครัฐที่ท้าทาย

ภาครัฐกำลังเผชิญกับความท้าทายในการบริหารจัดการ โดยเฉพาะการจัดสรรนโยบายที่จำเป็นเร่งด่วนท่ามกลางข้อจำกัดด้านงบประมาณ:

• งบประมาณขาดดุลต่อเนื่อง : ประเทศไทยขาดดุลงบประมาณมานานกว่า 10 ปี ซึ่งทำให้การขึ้นภาษีเป็นเรื่องจำเป็นเพื่อลดความเสี่ยงด้านความมั่นคงทางการเงินในระยะยาว
• ความท้าทายด้านข้อมูล : ข้อมูลของหน่วยงานรัฐยังคงกระจัดกระจาย และมีข้อจำกัดด้านกฎหมายความเป็นส่วนตัว ทำให้การนำข้อมูลมาใช้เพื่อวิเคราะห์และกำหนดนโยบายที่มีประสิทธิภาพเป็นไปได้ยาก

กรุงไทยเสนอแนวคิด "Reinvent Thailand"

นายผยงเน้นย้ำว่า "Reinvent Thailand" คือแนวคิดที่ทุกภาคส่วนต้องมีส่วนร่วม โดยแบ่งเป็น 3 ภาคส่วนหลัก ได้แก่ ภาคเอกชน ภาครัฐ และภาคการเงิน เพื่อสร้างผลกระทบในวงกว้าง:

• ภาคการเงิน : ควรมีบทบาทในการสนับสนุนภาคเอกชนที่สร้างการจ้างงานและเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ ผ่านการให้ Soft Loan และ Credit Guarantee
• ภาคเอกชน : ต้องยืนหยัดด้วยตัวเองได้และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน โดยเน้นการสร้างสรรค์ "Made in Thailand" และการลงทุนด้านวิจัยและพัฒนา (R&D) เพื่อก้าวพ้นจากการเป็นผู้ผลิตแบบ OEM
• ภาครัฐ : ต้องสร้างแต้มต่อให้กับเอกชน สนับสนุนการลงทุนในประเทศ และที่สำคัญที่สุดคือการใช้ ข้อมูล (Data) อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเชื่อมโยงข้อมูลที่กระจัดกระจายด้วยเทคโนโลยีอย่าง Machine Learning และ AI แทนที่จะต่างคนต่างทำ

"โจทย์สำคัญคือต้องคิดว่าจะช่วยคนที่จมน้ำอยู่แล้วให้ขึ้นมาระดับไหน ประคองให้ฟื้นอย่างไร คนที่ยังไม่จมน้ำจะเร่งให้อยู่รอดได้อย่างไร และสร้างกลไกในการเติบโตแห่งอนาคตสิ่งสำคัญคือการเชื่อมโยงระบบเศรษฐกิจแบบ B2B, B2C หรือ G2C โดยใช้ปัญญาประดิษฐ์เข้ามาจัดการ" นายผยง กล่าวทิ้งท้าย

อย่างไรก็ดีธนาคารกรุงไทย ได้เริ่มมีส่วนร่วมในการ "Reinvent" ประเทศไทยผ่านการสนับสนุนโครงการต่างๆ เช่น บัตรสวัสดิการแห่งรัฐและระบบ E-filing เพื่อสร้างเครือข่ายดิจิทัลและลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงบริการสาธารณะ

อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง

• “Reinvent Thailand” 6 สถาบันรัฐ-เอกชน ยกร่างสมุดปกขาวใหม่ ร่วมฟื้นเศรษฐกิจชาติ
• KBank ชี้ เศรษฐกิจไทย เผชิญความท้าทายรอบด้าน ชู “Philonthropic Finance” สร้างสมดุลกำไร-สังคม พลิกวิกฤตสู่โอกาส
• ธนาคารกรุงเทพ - ไทยยูเนี่ยนฯ เปิดสูตรสำเร็จ “New Transformation Model”
• 4 เทรนด์ “4D” พลิกโฉมเศรษฐกิจโลก “ปรับตัวคือทางรอดเดียวของธุรกิจไทย”