ทำไมผีดิบจีนต้องใส่ชุดขุนนางแมนจู?

ถ้าให้นึกถึงผีชื่อดังของจีน แน่นอนว่าเราจะต้องนึกถึงผีดิบจีนหรือเจียงซือ (Jiangshi 僵尸) หรือที่คนไทยบางคนเรียกว่า ‘ผีกองกอยจีน’ เพราะว่าเจียงซือจะเคลื่อนที่ด้วยการกระโดดเหมือนกับผีกองกอยตามความเชื่อของคนไทย

ว่าแต่เคยสงสัยไหมว่า ทำไมเจียงซือต้องใส่ชุดขุนนางแมนจูในสมัยราชวงศ์ชิงด้วยล่ะ?

เหตุผลแรกก็คือ เรื่องเล่าของเจียงซือ (ที่ภาษาจีนแปลว่า ศพแข็ง) เริ่มปรากฏในยุคราชวงศ์ชิง โดยมาจากความเชื่อที่ว่า เวลาที่มีญาติพี่น้องเสียชีวิตต่างบ้านต่างเมือง คนที่เป็นญาติจะว่าจ้างนักพรตให้ทำหน้าที่ขนศพกลับมาที่บ้านเกิด

การขนศพจะทำในตอนกลางคืน ซึ่งระหว่างที่ขนศพนักพรตก็จะสั่งกระดิ่งเพื่อเตือนไม่ให้ชาวบ้านมาพบเห็น เพราะเชื่อว่าใครก็ตามเห็นการขนศพนี้ จะเกิดเรื่องเลวร้ายต่าง ๆ ตามมา

หรือมาจากอีกความเชื่อหนึ่งที่ว่าเวลามีการขนศพ สัปเหร่อหรือคนที่ขนศพจะนำไม้ไผ่ยาวสอดไปที่ใต้รักแร้ทั้งสองข้างของศพแล้วจึงทำการแบกเพื่อขนศพ ซึ่งหากมองเผิน ๆ ก็เหมือนกับว่า ศพนั้นเดินได้

ส่วนอีกเหตุผลที่ทำให้เจียงซือสวมชุดขุนนางสมัยราชวงศ์ชิง เพราะตั้งแต่กลางศตวรรษที่ 20 ภาพยนตร์หรือทีวีซีรีย์ของฮ่องกงหลายเรื่อง จะมีฉากหลังในยุคราชวงศ์ชิง ดังนั้นพวกเครื่องแต่งกายนักแสดงที่เป็นของราชวงศ์ชิงเลยมีอยู่จำนวนมาก ที่นี้พอมีการผลิตภาพยนตร์เกี่ยวกับเจียงซือ ชุดขุนนางแมนจูก็เลยถูกเลือกให้เป็นเครื่องแต่งกายของเจืองซือ เพื่อประหยัดค่าใช้จ่ายในการถ่ายทำ

และเมื่อมีการออกฉายภาพยนตร์ MR.VAMPIRE (僵尸先生) หรือชื่อภาษาไทย ‘ผีกัดอย่ากัดตอบ’ ในปี 1985 ก็ได้ทำให้คนไทยรวมถึงคนทั่วโลกรู้จักกับเจียงซือ พร้อม ๆ กับภาพลักษณ์ของผีดิบจีนที่ใส่ชุดขุนนางแมนจูตั้งแต่นั้น

อ้างอิง

• Chopsuey club. They Bite and they hop! Chinese Zombie Jiangshi. https://bitly.ws/T2aW

• SCMP. How to kill a Chinese vampire and why bagua mirrors, not pumpkins, keep ghosts away – 5 spooky Halloween traditions alive in Asia. https://bitly.ws/T2u6

• The Ghost Radio. เจียงซือ ผีดิบอันโด่งดังแห่งประเทศจีน. https://bitly.ws/T2bD