"อ.ปณิธาน" ชี้ "ทรัมป์" รับศึกหลายด้าน ไม่ถอยก็แพ้ เจอ "จีน-รัสเซีย" จับมือ ประกาศจัดระเบียบโลกใหม่ กดดันหยุดสงคราม "อิหร่าน"
"อ.ปณิธาน" ชี้ "ทรัมป์" รับศึกหลายด้าน ไม่ถอยก็แพ้ เจอ "จีน-รัสเซีย" จับมือ ประกาศจัดระเบียบโลกใหม่ กดดันหยุดสงคราม "อิหร่าน"
21 พ.ค.2569 รศ.ดร.ปณิธาน วัฒนายากร ผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงและการต่างประเทศ ได้วิเคราะห์ประเด็นนร้อน กรณีที่ปูติน เดินทางไปพบสีจิ้น ผิง ที่จีน ทำให้ทั่วโลกจับตาเกี่ยวกับการผนึกกำลังของพันธมิตร เพื่อคานอำนาจกับสหรัฐ และเชื่อมโยงไปถึงปมสงครามตะวันออกกลาง ที่น่าจะมีทางออกเร็ว ๆ นี้ ผ่านทาง รายการจับตาประเทศไทย ทางช่องท็อปนิวส์
โดยระบุว่า “ขณะนี้ความชะงักงันเรื่องสงครามตะวันออกกลางกับอิหร่าน รอการประชุมกับทางรัสเซียและสหรัฐ โดยจีนทะยานขึ้นมามีน้ำหนักมากที่สุด ข้อเสนอ 4 ข้อของจีนที่ทรัมป์พูดถึง อาจมีน้ำหนักมากขึ้น เช่น ให้อิหร่านมีหลักประกันมากขึ้น และไม่สะสมอาวุธนิวเคลียร์ จีนกลายเป็นประเทศที่มีบทบาทมากกว่าเดิม มีน้ำหนักมากกว่าเดิม หลังการพบกันของมหาอำนาจ สหรัฐพยายามสร้างเสถียรภาพให้เห็นว่า คู่ของสหรัฐกับจีนยังเดินหน้าต่อ ทั้งเรื่องซื้อเครื่องบิน ชิปคอมพิวเตอร์ และตลาดรถ EV ของรัสเซียตรงกันข้าม ไม่ได้เน้นเรื่องการค้า แต่เน้นเรื่องการเมืองและความมั่นคง รัสเซียโต้ตอบด้วยการทดลองขีปนาวุธใหม่ที่มีความเร็วเหนือเสียงหลายเท่า สามารถติดหัวรบได้ จีนก็เตือนสหรัฐว่า ถ้าเข้าสู่กับดักความมั่นคงแบบกรีกโบราณ ก็จะเกิดหายนะได้ จีนอยู่ตรงกลางพอดี แล้วก็มีน้ำหนักมากที่สุดจีนกับรัสเซียประกาศว่าจะจัดระเบียบโลกใหม่ จะมีความสัมพันธ์อีกแบบหนึ่งกับนานาชาติ ไม่เหมือนของคุณทรัมป์ที่ทำให้เกิดกฎแห่งป่า หลายฝ่ายสนใจที่สุดว่าสัปดาห์นี้จะกระทบกับอิหร่านยังไง และเรื่องยูเครนจะไปทางไหน รัสเซียชะงักมากขึ้นกว่าที่คิด และไม่ได้ลุกคืบได้แล้ว จีนกับรัสเซียพบกันกว่า 40 ครั้งในรอบ 20 ปี และเรียกกันว่าเป็นพันธมิตรเชิงยุทธศาสตร์ที่สำคัญ จีนเข้มแข็งกว่ารัสเซีย แต่ก็ยังให้เกียรติรัสเซีย จีนยังไม่ขยับเรื่องท่อก๊าซไซบีเรีย เพราะเกรงว่าจะพึ่งพารัสเซียมากเกินไป ลึก ๆ ก็ยังมีเรื่องที่เห็นต่างกันอยู่ การหยุดยิงอย่างครอบคลุมดีที่สุดสำหรับจีน เพราะแทบทุกชาติเป็นคู่ค้าสำคัญของจีน จีนเอาเงินจากความได้เปรียบทางการค้า ไปสร้างกำลังทหาร ซึ่งตอนนี้ยังตามสหรัฐอยู่ แต่ก็ไล่ทันหลายเรื่องแล้ว จีนดูทรงแล้ว ‘รัดกุม ระมัดระวังตน และคงเส้นคงวา’ เป็นที่พึ่งพาได้สำหรับทั่วโลก ถ้าใครจะรบกันวุ่นวาย ไม่ว่าจะรัสเซีย ยูเครน อิสราเอล หรืออิหร่าน คนทั่วโลกก็มองว่าจีนยังพึ่งพาอาศัยได้ จีนพยายามผลักดันระเบียบโลกแบบหลายขั้ว ไม่ใช่โลกที่มีขั้วอำนาจเดียว”
“สหรัฐกับจีนจริง ๆ แล้วไม่ใช่มิตรกัน แต่เป็นศัตรูคู่แข่งกัน ว่าจะอยู่กันยังไงไม่ให้มันวุ่นวายกว่านี้ รัสเซียถือว่าพึ่งพาจีนเยอะ และจริง ๆ เป็นเบี้ยล่างด้วยซ้ำ จีนเคยส่งสัญญาณให้ยุติสงคราม และไม่เอาอาวุธนิวเคลียร์ไปติดตั้งในประเทศบริวารเก่าอย่างเบลารุส จีนระวังมาก แต่รัสเซียก็มาทวงถามเรื่องท่อก๊าซที่ตกลงกันไว้ การค้าระหว่างจีนกับรัสเซียที่หันมาใช้หยวนกับรูเบิล เป็นสัญลักษณ์ที่ชัดเจนขึ้น แต่ในความเป็นจริง ต้องมีระบบรองรับมากกว่าการประกาศเฉย ๆ ทั้งธนาคาร กองทุนสำรอง และความน่าเชื่อถือ ถ้าจีนขึ้นมาเป็นหมายเลขหนึ่งทางเศรษฐกิจและเทคโนโลยีจริง ๆ มันก็จะไปสู่การใช้เงินหยวนโดยอัตโนมัติ ตอนนี้จีนยังแพ้เรื่องภาคการเงิน เงินหยวนยังสู้ดอลลาร์ไม่ได้ หลายคนยังเป็นห่วง เพราะระบบจีนไม่ใช่ระบบเปิดแบบสหรัฐ อำนาจของสี จิ้นผิง เข้มแข็งมาก แต่ความเข้มแข็งก็อาจกลายเป็นกับดัก มันคือความเปราะบางจากภายในของระบบปิด ทั้ง 3 ประเทศยังสามารถยืนระยะ สนับสนุนพันธมิตรตัวเองให้รบกันต่อได้ ทั้งในยุโรปและตะวันออกกลาง รัสเซียส่งเทคนิคการชี้เป้าให้อิหร่าน ทำให้สหรัฐเสียหายในสมรภูมิครั้งนี้ สหรัฐก็ส่งเทคโนโลยีและยุทโธปกรณ์ให้ยูเครนผ่านนาโต ทำให้ยูเครนตั้งหลักได้ ถ้ารัสเซียพอใจดินแดนที่ได้ตอนนี้ ก็ยุติสงครามได้เลย ฮอร์มุซจะซับซ้อนกว่ายุโรป เพราะยังไม่มีแผนจัดการใหม่ที่ทุกฝ่ายยอมรับ จีนอาจต้องออกแรงอีกครั้ง เพื่อจัดระบบช่องแคบฮอร์มุซร่วมกับอิหร่าน ถ้าอิหร่านเข้าสู่ระบบสากลได้ ฮอร์มุซก็จะกลายเป็นช่องแคบที่บริหารจัดการดีขึ้น คำพูดของทรัมป์เรื่องชะลอการโจมตี ต้องเชื่อครึ่งไม่เชื่อครึ่ง เพราะอาจเป็นการสับขาหลอก หลายประเทศอ่าวอาหรับยังไม่อยากเห็นการโจมตีกันมากกว่านี้ เพราะความเสียหายต้องใช้เวลา 3-4 ปีฟื้นตัว” เมื่อถามว่า หากผลเจรจาของสหรัฐกับอิหร่าน ในสัปดาห์หน้า คาดว่าจะเป็นไปในทิศทางใด รศ.ดร.ปณิธาน ย้ำว่า “ถ้าเจรจาไม่สำเร็จ สัปดาห์หน้าอาจเห็นความเคลื่อนไหวทางทหารอีก จำนวนเที่ยวบินเริ่มกลับมา แม้ยังต่ำกว่าปกติ ถือเป็นสัญญาณเชิงบวก คนที่กดดันทั้งสองฝ่ายได้มากที่สุดตอนนี้ก็คือจีน จีนน่าจะมีข้อเสนอกลาง ๆ ที่ช่วยไม่ให้สถานการณ์รุนแรงขึ้น จีนกำลังใช้ข้อเสนอฟื้นฟูอิหร่าน เป็นแรงจูงใจให้อิหร่านยอมลดเรื่องนิวเคลียร์ อิหร่านต้องการ หลักประกันความอยู่รอด ถ้าจะไม่เดินหน้าเรื่องอาวุธนิวเคลียร์ จีนจึงต้องแสดงจุดยืนให้ชัดเจนมากขึ้น จีนปฏิเสธวิธีการของสหรัฐในการใช้กำลังทางทหารอย่างชัดเจน แม้หน้าฉากจะดูแข็งกร้าว แต่เบื้องหลังยังมีการเจรจาผ่านตัวกลางหลายฝ่าย ทั้งปากีสถาน จีน และประเทศอื่น ๆ ยังมีโอกาสที่จะเห็นการตกลงกันได้ อย่างน้อยคือการยืดเวลาหยุดยิงออกไป สหรัฐเพิ่งคุยกับอิสราเอล ว่าการชะลอปฏิบัติการควรนานแค่ไหน ตรงนี้เป็นตัวเร่งสำคัญ อิสราเอลเป็นตัวแปรที่ควบคุมได้ยากที่สุด ถ้าคุมไม่ได้ก็อาจกลับมารบกันอีก” https://www.youtube.com/watch?v=iyeIXBkXLAI&t=85s