รวม 8 ตำนานนิทานผีอีสานโบราณ
1. “ผีกองกอย” – “วิญญาณนักล่าแห่งป่าลึก”
สักษณะที่โดดเด่นที่สุดของผีกองกอย คือมีขาเพียงข้างเดียว
ทำให้การเคลื่อนที่ต้องกระโดดไปด้วยขาข้างเดียว ส่งเสียงร้อง “กอย กอย”
เมื่อกระโดดไปมา ผีกองกอยจะส่งเสียงร้อง “กอย กอย” ซึ่งเป็นที่มาของชื่อเรียก
ดยรวมแล้ว ผีกองกอยจัดเป็นผีป่าหรือผีไพร มักพบในป่าลึกหรือบริเวณที่รกร้าง
2. “ผีปอป” – “วิญญาณแห่งความหิวไม่สิ้นสุด”
ผีปอบเป็นตำนานความเชื่อเรื่องภูตผีที่แพร่หลายในแถบภาคอีสานของไทย
โดยปอบจะเข้าสิงสู่ร่างมนุษย์เพื่อกินเครื่องในผีปอบจะเข้าสิงร่างคนได้ทั้งหญิงและชาย
โดยคนที่เป็นปอบในตอนกลางวันจะใช้ชีวิตปกติ
แต่จะเปลี่ยนเป็นผีปอบในตอนกลางคืนจะกินตับไตไส้พุง
ของคนจนหมดแล้วจึงออกไป ทำให้คนที่ถูกสิงเสียชีวิต
3. “ผีโพง” – “แสงแห่งราตรีที่เฝ้าป่า”
ผีโพงมักถูกกล่าวถึงในลักษณะของดวงไฟเรืองแสงที่ลอยอยู่ในที่มืด
หรือกลางทุ่งนา
แต่มีที่มาและลักษณะที่แตกต่างจากผีกระสือและผีเป้า
โดยผีโพงมีแสงออกจากส่วนต่างๆ ของร่างกาย เช่น รูจมูก
ความเชื่อบางแห่งมองว่าผีโพงมีอันตรายน้อยกว่าผีกระสือที่มุ่งร้ายต่อเด็กในครรภ์
แต่ก็ยังเป็นที่หวาดกลัวของชาวบ้าน
4. “ผีกระสือ” – “หัวใจที่ยังไม่หลุดจากกรรม”
คนโบราณเชื่อว่าผีกระสือเป็นวิญญาณของผู้หญิงที่ต้องคำสาป หรือฝึกไสยศาสตร์ผิดพลาด
ทำให้วิญญาณส่วนหัวและเครื่องในหลุดลอยออกจากร่าง
เพื่อออกหากินในยามค่ำคืน
ตำนานนี้มีมานานตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยกระสือจะถอดหัวและอวัยวะภายใน
ซึ่งมีลักษณะเป็นดวงไฟสีแดงขนาดเท่าหัวเด็ก ลอยไปในเวลากลางคืน
5. “ผีสิ่นเหี่ยน” – “วิญญาณรอผู้มาสืบแทน”
หรือ ผีสิ้นเฮี่ยน เป็นความเชื่อเรื่องผีพื้นบ้านของชาวอีสาน โดยเฉพาะในจังหวัดอุดรธานี
ผีตายโหงรอตัวตายตัวแทน: ว่ากันว่าเป็นวิญญาณของคนที่ตายอย่างกะทันหัน
หรือตายโหง เช่น การฆ่าตัวตาย, ถูกฆ่า, หรือเสียชีวิตจากอุบัติเหตุ
มักปรากฏตัวในบริเวณที่เกิดเหตุร้าย เช่น บริเวณทางโค้งที่มีอุบัติเหตุ
6. “ผีเปรต” – “วิญญาณแห่งกรรมและความโลภ”
ตำนานผีเปรตมาจากความเชื่อทางพระพุทธศาสนาเรื่องนรกและกรรม
โดยเปรตจัดอยู่ในภพภูมิที่เรียกว่า เปตภูมิ ซึ่งเป็นภพภูมิของสัตว์ที่รับ
ผลกรรมจากความโลภ ความตระหนี่ และการกระทำผิดศีลธรรมเมื่อครั้ง
ยังมีชีวิตอยู่มักมีรูปร่างสูงผอม ตัวดำทะมึน สูงเท่าต้นตาล มือใหญ่ ปากเล็ก
7. “ผีแม่หม้าย” – “วิญญาณแห่งรักที่ไม่สมหวัง”
ผีแม่หม้าย หรือในภาษาอีสานเรียกว่า
“ผีแม่ฮ้าง” เป็นความเชื่อเรื่องวิญญาณผู้หญิงที่ตายไปโดย
ไม่ได้แต่งงานหรือตายจากสามีไป โดยเชื่อว่าผีแม่หม้ายยังอาลัยอาวรณ์
และต้องการผู้ชายไปอยู่เป็นคู่ด้วยจะเลือกเอาชีวิตผู้ชายในหมู่บ้าน
ไปเป็นสามีโดยผู้ชายที่ถูกเลือกมักจะเสียชีวิตอย่างกะทันหัน
โดยไม่ทราบสาเหตุ โดยเฉพาะอาการที่คล้ายกับ “โรคไหลตาย”
หรือหัวใจวายเฉียบพลัน
8. “ผีฟ้า”– “เทพวิญญาณแห่งการเยียวยา”
ผีฟ้า หรือ
ผีแถนเป็นความเชื่อในระดับเทวดาหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่อยู่สูงกว่าผีทั่วไป
ในความเชื่อของชาวไทยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือและชาวลาว
ผีฟ้ามีพลังอำนาจเหนือธรรมชาติและสามารถช่วยขจัดปัดเป่าสิ่งชั่วร้ายและรักษา
โรคภัยไข้เจ็บให้แก่มนุษย์ได้ จะทำพิธีกรรมที่เรียกว่า
“รำผีฟ้า”
โดยร่างทรงจะฟ้อนรำไปพร้อมกับเสียงแคนเพื่ออัญเชิญผีฟ้ามาสถิตและรักษา
คนป่วยให้หาย