ธนบัตรพอลิเมอร์ 50 และ 100 บาท เริ่มออกใช้ 21 พ.ย. 68
ธปท. เตรียมออกใช้ ธนบัตรพอลิเมอร์ 50-100 บาท วันที่ 21 พ.ย. 68 ทนทานสูง ลดต้นทุน และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ใช้ได้นาน 8 ปี
รายงานข่าวจากธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ระบุธปท.เตรียมออกใช้ธนบัตรชนิดราคา 50 บาท และ 100 บาท ที่พิมพ์ด้วยวัสดุพอลิเมอร์ และมีกำหนดออกใช้หมุนเวียนในวันที่ 21 พฤศจิกายน 2568 โดยประชาชนสามารถเบิกถอนผ่านธนาคารพาณิชย์และสถาบันการเงินเฉพาะกิจทุกแห่ง
โดยธนบัตรพอลิเมอร์ชนิดราคา 100 บาท สามารถเบิกถอนผ่านเครื่องฝากถอนเงินสดอัตโนมัติ (ATM/CDM) ได้ และธนบัตรทั้งสองชนิดราคาสามารถใช้กับเครื่องจำหน่ายสินค้าอัตโนมัติได้ ทั้งนี้ ประชาชนยังสามารถใช้ธนบัตรกระดาษชนิดราคา 50 บาท และ 100 บาทที่หมุนเวียนในระบบได้ตามปกติ
ธนบัตรพอลิเมอร์ที่เป็นพลาสติกแบบพิเศษ ไม่ดูดซับความชื้นและสิ่งสกปรก มีความทนทานต่อการใช้งานมากกว่าธนบัตรกระดาษ จึงช่วยให้ธนบัตรหมุนเวียนมีสภาพใหม่ สะอาด และมีอายุการใช้งานนานขึ้น
จากการออกใช้ธนบัตรพอลิเมอร์ชนิดราคา 20 บาทที่ผ่านมา พบว่าธนบัตรมีอายุการใช้งานเฉลี่ยนานถึง 8 ปี หรือนานกว่าธนบัตรกระดาษถึง 4 เท่า ซึ่งจะช่วยลดการผลิตธนบัตรใหม่เพื่อทดแทนที่ชำรุดได้อย่างน้อยปีละ 350 ล้านฉบับ เป็นการลดต้นทุนของระบบ ลดการใช้ทรัพยากร และเป็นผลดีต่อสิ่งแวดล้อม
ธนบัตรกระดาษมีต้นทุนต่อฉบับที่ต่ำกว่าธนบัตรพอลิเมอร์แต่ก็มีอายุการใช้งานที่สั้นกว่าด้วย ธนบัตรพอลิเมอร์มีความทนทานและอายุการใช้งานที่ยาวนานกว่า ทำให้ลดค่าใช้จ่ายในการพิมพ์ธนบัตรใหม่เพื่อทดแทนธนบัตรที่ชำรุด หากพิจารณาต้นทุนรวมเทียบกับอายุการใช้งานแล้ว ธนบัตรพอลิเมอร์จึงมีต้นทุนรวมที่ต่ำกว่า
ธนบัตรพอลิเมอร์ชนิดราคา 50 บาท และ 100 บาท ยังคงมีลักษณะโดยรวมเหมือนกับธนบัตรกระดาษที่หมุนเวียนในปัจจุบัน และมีการต่อต้านการปลอมแปลงด้วยมาตรฐานที่สูงด้วยเทคโนโลยีที่ทันสมัย โดยมีจุดสังเกตที่เด่นชัดกว่าธนบัตรกระดาษ คือ มีช่องใสที่สามารถมองทะลุได้ทั้งสองด้าน และมีลายดุนนูนบอกชนิดราคาในช่องใส รวมถึงพิมพ์ด้วยหมึกพิมพ์พิเศษที่เมื่อพลิกเอียงจะเปลี่ยนสีหรือเหลือบสีได้
นอกจากนี้ ธนบัตรทั้งสองชนิดราคานี้ยังเพิ่มจุดสังเกตสำหรับผู้มีข้อจำกัดในการมองเห็นด้วยการพิมพ์ดุนนูนสัญลักษณ์ในลักษณะอักษรเบรลล์ที่สื่อถึงชนิดราคา และมีเส้นเฉียงนูนใสบริเวณขอบธนบัตรทั้งสองด้าน ซึ่งช่วยให้มีจุดสัมผัสที่เด่นชัดมากขึ้น
ส่วน ธปท. จะออกใช้ชนิดราคา 500 บาท และ 1000 บาท เป็นพอลิเมอร์ด้วยหรือไม่ ธปท.ระบุในข้อมูลถามตอบว่า อยู่ระหว่างการศึกษาความเป็นไปได้ในการเปลี่ยนธนบัตรชนิดราคา 500 และ 1000 บาท เป็นวัสดุพอลิเมอร์ โดยพิจารณาจากหลายปัจจัย อาทิ ลักษณะต่อต้านการปลอมแปลง การใช้ธนบัตรชนิดราคา 100 บาทของประชาชนที่เบิกผ่านตู้ ATM เนื่องจากเป็นชนิดราคาที่บรรจุใน ATM เช่นเดียวกับชนิดราคา 1000 และ 500 บาท
ปัจจุบันมีประเทศที่ใช้ธนบัตรพอลิเมอร์กว่า 30 ประเทศทั่วโลกในหลายชนิดราคา เช่น ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ แคนาดา ชิลี ซาอุดิอาระเบีย สก็อตแลนด์ และอังกฤษ รวมถึงประเทศเพื่อนบ้านอย่าง มาเลเซีย สิงคโปร์ ฟิลิปปินส์ และเวียดนาม เป็นต้น
ทำไม ธปท. จึงออกธนบัตรแบบใหม่ในขณะที่มีนโยบายส่งเสริม e-Payment
แม้ ธปท. มีนโยบายสนับสนุนการใช้งาน Digital Payment อย่างต่อเนื่อง แต่เงินสดยังมีความจำเป็นสำหรับประชาชนบางกลุ่มที่ยังไม่สามารถปรับตัวสู่การชำระเงินแบบ Digital ได้ นอกจากนี้ ประเทศไทยยังไม่มีการประกาศนโยบายเป็นสังคมไร้เงินสด แต่ส่งเสริมให้ประชาชนและภาคธุรกิจใช้ช่องทางการชำระเงินอิเล็กทรอนิกส์มากขึ้น เป็นสังคมที่ลดการใช้เงินสด (Less Cash Society)
ธปท. มีนโยบายสนับสนุน e-Payment แต่สำหรับประชาชนบางกลุ่มที่ยังจำเป็นต้องชำระเงินในรูปแบบธนบัตร จึงต้องพัฒนาเทคโนโลยีในการผลิตต่อไป เช่น การเลือกใช้วัสดุที่มีความทนทานมากขึ้นและสิ้นเปลืองน้อยลง
การใช้เงินสดเพื่อชำระเงินมีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากการชำระเงินแบบ Digital ที่เติบโตขึ้น อย่างไรก็ตามปริมาณธนบัตรหมุนเวียนในระบบเศรษฐกิจยังคงมีการขยายตัวในอัตราที่ลดลง เนื่องจากเงินสดยังทำหน้าที่อื่นนอกเหนือจากการชำระเงิน เช่น การเก็บไว้ใช้ในยามที่ฉุกเฉิน การเป็น store of value หรือเพื่อการเก็บออม เป็นต้น