ศาลพิพากษา จำคุกตลอดชีวิตผู้นำเขมรแดง ฆ่าคน 1.7 ล้านคน คือการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์

หลังผ่านไป 4 ทศวรรษที่ชาวเขมรกว่า 1.7 ล้านคน หรือคิดเป็น 1 ใน 5 ของประชากรทั้งหมดถูกสังหาร นำตัวไปเป็นแรงงานทาส เป็นโรค และอดอยาก เมื่อวันศุกร์ที่ 16 พ.ย. 2018 ศาลคดีเขมรแดงมีคำตัดสินเป็นครั้งแรกว่า เขมรแดงก่ออาชญากรรมฆ่าล้างเผ่าพันธุ์

นวน เจีย (Nuon Chea) อายุ 92 ปี ผู้นำอันดับสองของเขมรแดง รองจากพลพต และเขียว สัมพัน อายุ 87 ปี ซึ่งเคยเป็นประมุขของรัฐ และเป็นอดีตผู้นำอาวุโสที่สุดที่ยังมีชีวิตอยู่ เข้ารับฟังการพิจารณาคดีขององค์ชุมนุมชำระวิสามัญแห่งตุลาการกัมพูชา (Extraordinary Chambers in the Courts of Cambodia) หรือที่รู้จักกันว่าศาลคดีเขมรแดง ซึ่งตั้งขึ้นโดยความตกลงระหว่างรัฐบาลกัมพูชากับองค์การสหประชาชาติเมื่อปี 2006

คำตัดสินในวันนี้เป็นการประกาศอย่างเป็นทางการครั้งแรกว่า ระบอบเขมรแดงเป็นการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ (genocide) ในระหว่างปี 1975-1979 มีประชาชนมากกว่า 2 ล้านคน ส่วนใหญ่เป็นชาวเขมรเสียชีวิตจากการฆ่าอย่างเป็นระบบในช่วงที่เขมรแดงปกครองประเทศ

นวน เจีย มีความผิดจากการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์จากการกวาดล้างชาวจามซึ่งเป็นชาวมุสลิมและกลุ่มชาติพันธุ์เขมร-เวียดนาม ส่วนเขียว สัมพัน มีความผิดจากการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์กลุ่มชาติพันธุ์เวียดนาม

คำพิพากษาบรรยายถึงรายละเอียดความผิด ไม่ว่าจะเป็นการใช้แรงงานทาส เช่น การสร้างเขื่อนและกำแพงกั้นน้ำ ซึ่งมีผู้เสียชีวิตจำนวนมาก การทรมานประชาชนด้วยการถูกครอบด้วยถูกพลาสติกให้ขาดอากาศหายใจ การตอกนิ้วมือและนิ้วเท้า ชาวมุสลิมถูกบังคับให้กินหมู ข้าราชการเสียชีวิตจากกระแสไฟฟ้าจากสายโทรศัพท์

สิบกว่าปีมาแล้ว ที่องค์ชุมนุมชำระวิสามัญแห่งตุลาการกัมพูชารวบรวมเอกสารหลายแสนชิ้น เรียกพยานหลายร้อยคน และรับฟังโดยละเอียดว่า เขมรแดงกระทำการอย่างไรในทุ่งสังหาร กระบวนการนี้ใช้เงินไปกว่า 300 ล้านเหรียญ โดยศาลเพิ่งจะตัดสินลงโทษผู้นำอาวุโสสูงสุด 3 คนว่าก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาคิ ได้แก่ นวน เจีย เขียว สัมพัน และกาง กึ๊ก เอียว ผู้คุมคุกตวลสแลง ซึ่งฆ่าและทรมานประชาชน 12,000 คน ถูกตัดสินว่ามีความผิดตั้งแต่ปี 2010

ผู้พิพากษาอ่านคำตัดสินในกรุงพนมเปญ ซึ่งมีทั้งเหยื่อและครอบครัวของเหยื่อที่ทุกข์ทรมานภายใต้การปกครองของเขมรแดง สำหรับประชาชนบางคน คำตัดสินของศาลเป็นเหมือนกับเชิงอรรถในประวัติศาสตร์ที่โหดร้าย “มันอาจจะจบแล้ว แต่ฉันยังไม่เคยมีความสงบเลย” เอี่ยม เยน พยานอายุ 52 ปีกล่าว เธอให้การต่อศาลจากการที่ถูกขังในค่ายเด็กภายใต้การปกครองของเขมรแดง

เขียว สัมพัน และนวน เจีย เพิ่งถูกจับเมื่อปี 2007 หลังจากใช้ชีวิตอย่างอิสระทางตอนเหนือของประเทศ เมื่อปี 2014 ศาลก็มีคำตัดสินลงโทษจำคุกตลอดชีวิตทั้งคู่แล้ว จากข้อหาก่ออาชญากรรมต่อมนุษยชาติในคดีหมายเลข 002/01 แต่ทั้งคู่ปฏิเสธข้อกล่าวหา ส่วนคดีนี้เป็นคดี 002/02 ที่เน้นไปที่การแบ่งกลุ่มของอาชญากรรมที่เกิดขึ้นในพื้นที่ต่างๆ ความร่วมมือกัน พื้นที่ศูนย์กลางความมั่นคง พื้นที่สังหาร และคุกตวลสแลง การพิจารณาคดีนี้ยังพิจารณาการก่ออาชญากรรมต่อชาวจามและชาวเวียดนาม

ที่มา:

• https://www.nytimes.com/2018/11/15/world/asia/khmer-rouge-cambodia-genocide.html?fbclid=IwAR3kSD7kk8FXw-sPOf8hOxtiz5pd4M0MEgBOW8V0TQPmFR16vRUDwavZb_A
• https://www.theguardian.com/world/2018/nov/16/khmer-rouge-leaders-genocide-charges-verdict-cambodia
• https://www.voacambodia.com/a/verdict-due-against-khmer-rouge-leaders-for-genocide-and-crimes-against-humanity/4656620.html
• https://www.bbc.com/news/world-asia-46217896

ที่มาภาพ: Pring Samrang / Reuters