ธรรมศาสตร์พร้อม! เตรียมงาน ‘47 ปี 6 ตุลาฯ’ มีเซอร์ไพรส์ ปลุกสังคมตกผลึก ‘บริหารความขัดแย้ง’

ธรรมศาสตร์ ลุยเตรียมงาน ‘47 ปี 6 ตุลาฯ’ พร้อมซ่อนเซอร์ไพรส์ ผจก.ไอลอว์ หวังสังคมตื่นรู้ บทเรียน ‘บริหารความขัดแย้ง’

เมื่อวันที่ 5 ตุลาคม สืบเนื่องจากการจัดงานครบรอบ “47 ปี 6 ตุลาฯ กว่าจะเป็นประชาธิปไตย” โดยสภานักศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และเครือข่าย ในวันพรุ่งนี้ (6 ต.ค.) ซึ่งจะมีกลุ่มองค์กรต่างๆ อาทิ พิพิธภัณฑ์สามัญชน และโครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน หรือไอลอว์ เข้าร่วมด้วย ที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ นั้น

เวลา 16.00 น. ผู้สื่อข่าวรายงานบรรยากาศการเตรียมความพร้อม พบว่ามีผู้ร่วมจัดงานเข้ามาจัดสถานที่ จัดวางดอกไม้ และเก้าอี้สีแดงอย่างเป็นระเบียบ อีกทั้งยังมีการกางเต็นท์สีขาวต้อนรับประชาชนผู้มาร่วมงาน โดยส่วนบริเวณลานประติมานุสรณ์ 6 ตุลา 2519 นั้น มีการจัดวางขาตั้งพวงมาลา เพื่อรองรับพวงมาลาจากกลุ่มองค์กรต่างๆ ทั้งภาคประชาสังคมและรัฐบาลที่จะมาร่วมวางดอกไม้รำลึกในวันพรุ่งนี้

ในส่วนในหอประชุมศรีบูรพา (หอประชุมเล็ก) มีการเตรียมชิ้นงานที่จะร่วมจัดนิทรรศการ รวมถึงโปสเตอร์และภาพวาด เพื่อให้ประชาชนสามารถเดินเข้ามาศึกษาประวัติศาสตร์การเมืองไทยในพื้นที่หอประชุมแห่งนี้

นายอานนท์ ชวาลาวัณย์ ผู้จัดการโครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน หรือไอลอว์ หนึ่งในผู้ร่วมจัดงาน ให้สัมภาษณ์ ‘มติชน’ ว่า ในส่วนของพิพิธภัณฑ์สามัญชน และโครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน ได้รับการประสานงานจากทีมงาน 47 ปี 6 ตุลา กว่าจะมาเป็นประชาธิปไตย ให้มาร่วมจัดนิทรรศการ “112 มรดก 6 ตุลา” สำหรับแนวคิดที่อยากจะสื่อสารออกมาภายในงานนิทรรศการนี้คือ มีหลายคนที่ต้องเสียชีวิตไปกับเหตุการณ์วันที่ 6 ตุลาคม 2519 เพราะความขัดแย้งทางการเมือง ซึ่งความขัดแย้งทางการเมืองยังอยู่คู่กับประเทศไทยมาทุกยุคทุกสมัย ซึ่งถ้ายึดตามหลักประชาธิปไตยแล้วความขัดแย้งนั้นเป็นเรื่องปกติ อยู่ที่จะบริหารความขัดแย้งอย่างไร

“แต่สิ่งที่เราไม่อยากเห็นอีก คือเราไม่อยากเห็นประชาชนเสียชีวิตเพราะความขัดแย้งทางการเมือง ไม่อยากให้คนต้องสูญเสียอิสรภาพ เพราะเหตุผลความขัดแย้งทางการเมือง

“อีกสิ่งหนึ่งที่อยากจะสื่อ คือในตำราเรียนประวัติศาสตร์ของไทย โดยเฉพาะหนังสือเรียนของรัฐในปัจจุบัน ส่วนหนึ่งจะถูกละเลยในการพูดถึงเรื่องราวเหล่านี้ แต่เราคิดว่าประวัติศาสตร์เหล่านี้เป็นเรื่องที่ควรที่จะเรียนรู้ ควรที่จะศึกษา หากจะพูดว่า ไม่อยากให้มันเกิดเหตุการณ์ในประวัติศาสตร์อีก ถ้าหากพวกเราไม่เรียนรู้ แล้วพวกเราจะป้องกันในอนาคตอย่างไร” นายอานนท์กล่าว

นายอานนท์กล่าวอีกว่า การจัดนิทรรศการ “112 มรดก 6 ตุลา” เราต้องการที่จะเชื่อมโยงความคิดที่ว่า จริงๆ แล้วเราไม่ได้ไปไกลจากอดีต ในหลายๆ เรื่อง เหมือนอย่างวันที่ 6 ตุลาคม 2516 มีการพิจารณาคดี ม.112 ที่ศาลทหาร และในสถานการณ์ความขัดแย้งทางการเมืองในยุคปัจจุบัน กฎหมายมาตรา 112 ก็ถูกหยิบมาใช้กับผู้ที่ไม่มีอำนาจ อยู่ในวังวนไม่ไปไหนสักที จึงอยากจะให้ทุกคนมาทบทวนอดีตกับเหตุการณ์ประวัติศาสตร์ เชื่อมกับเหตุการณ์ปัจจุบันกับสิ่งที่เราเผชิญอยู่ภายในนิทรรศการแห่งนี้ที่จะจัดขึ้น

“นิทรรศการจัดขึ้นในวันที่ 6 ตุลาคมนี้ คัดสรรสิ่งที่จะนำมาแสดงในวันงาน โดยหลักๆ จะเป็นสิ่งพิมพ์ ภาพถ่ายจากนักศึกษาสมัยนั้น โปสเตอร์ที่ได้แรงบันดาลใจมาจากเหตุการณ์ 2 ช่างไฟฟ้าถูกฆาตกรรมด้วยการแขวนคอจนเสียชีวิต หน้าประตูแดง ซึ่งเป็นชนวนแห่งประวัติศาสตร์ 6 ตุลา ระบุข้อความภาษาอังกฤษที่แปลออกมาได้ว่า ‘เพียงเพราะคุณไม่เห็น หรือคุณไม่สามารถมองเห็นได้ ไม่ได้แปลว่ามันไม่มี’ เป็นงานอาร์ต ที่เริ่มนำผลงานชิ้นนี้ขึ้นมาเป็นเซ็นเตอร์, มีโปสเตอร์ที่รวบรวมรายชื่อผู้เสียชีวิตว่ามีใครบ้าง และมีประวัติการเสียชีวิตในวันที่ 6 ตุลาคม 2519, ภาพคัตเอาต์ที่นักศึกษาตั้งแต่ปี พ.ศ.2516-2519 บันทึกเหตุการณ์เอาไว้ ซึ่งเป็นการเขียนภาพบนไม้กระดานบ้าง เป็นเหตุการณ์การล้อการเมือง, มีสื่อสิ่งพิมพ์ที่เล่าเรื่องราวเหตุการณ์ 6 ตุลาคม 2519 โดยตรงเกี่ยวกับพรรคคอมมิวนิสต์” นายอานนท์เผย

นายอานนท์กล่าวต่อว่า ในส่วนของหนังสือที่จัดแสดงภายในนิทรรศการ อาทิ น้ำป่า บันทึกการต่อสู้ในเขตป่าเทือกเขาบรรทัด เขียนโดย สุธาชัย ยิ้มประเสริฐ, เปิดบันทึก นักโทษหญิง 6 ตุลา เขียนโดย สุชีลา ตันชัยนันท์, สู่สมรภูมิแนวหน้า, 6 ตุลา เราคือผู้บริสุทธิ์, ปาฐกถาพิเศษ 36 ปี 6 ตุลา เขียนโดย พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์ เป็นต้น

“หากใครกลับจากงานนี้ไป อยากที่จะเขียนเล่าหรือบรรยายใดๆ ถึงความรู้สึกนึกคิดที่จะสะท้อนออกมาก็จะเป็นเรื่องที่ดี เพราะอย่างน้อยคนที่ไม่ได้มางาน จะได้เห็นว่ามันมีอะไรเกิดขึ้นบ้างผ่านการเล่าเรื่องของบุคคลที่มาชมงานและตกผลึกกับชิ้นงานต่างๆ ก็เอาความคิดของตนเองนั้นไปแชร์กับผู้ที่อยากจะศึกษาข้อมูลในงานนี้” นายอานนท์กล่าว

สำหรับการจัดงาน “47 ปี 6 ตุลาฯ กว่าจะเป็นประชาธิปไตย” ในวันที่ 6 ตุลาคมนี้ เริ่มตั้งแต่ 07.00-20.00 น. โดยกิจกรรมภายในงานเริ่มจากการทำบุญตักบาตรพระสงฆ์ จำนวน 19 รูป กิจกรรมการเสวนา การมอบรางวัล การกล่าวพิธีรำลึกประวัติศาสตร์ กิจกรรมการถอดบทเรียนการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย การฉายภาพยนตร์สารคดี เหตุการณ์ 6 ตุลาฯ รวมถึงกิจกรรมจุดเทียนรำลึก โดยมีการจัดงานทั้งที่ ม.ธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ และรังสิต และสามารถติดตามได้ที่เพจ 47 ปี 6 ตุลา : กว่าจะมาเป็นประชาธิปไตย

โดยกำหนดการงานครบรอบ 47 ปี 6 ตุลาฯ 2519 มีดังนี้

กิจกรรมช่วงเช้า ที่สวนประวัติศาสตร์ธรรมศาสตร์ กับการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย ณ บริเวณหน้าหอประชุมใหญ่

เวลา 07.30 น. ทำบุญตักบาตรพระสงฆ์ จำนวน 19 รูป

เวลา 08.00 น. พิธีการช่วงเช้า : สดุดีวีรชนเดือนตุลา โดยอธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวรำลึกและยืนไว้อาลัยแด่ผู้เสียชีวิต โดย คุณวัฒนา ชัยชนะสกุล (ชมรมโดมรวมใจ) อ่านรายชื่อผู้วายชนม์ ก่อนร่วมพิธีวางดอกไม้รำลึกวีรชน

เวลา 09.30 น. ปาฐกถาพิเศษรำลึก 47 ปี 6 ตุลาฯ 2519 ประจำปี 2566 หัวข้อ “แด่ทุกต้นกล้าความฝัน : ตื่นจากฝันร้ายของอำนาจนิยมและทุนผูกขาดสู่รัฐสวัสดิการ” โดย รศ.ดร.ษัษฐรัมย์ ธรรมบุษดี

เวลา 10.30 น. มอบรางวัล “จารุพงษ์ ทองสินธุ์ เพื่อประชาธิปไตย” และรางวัล “สิทธิมนุษยชนคนธรรมดา”

เวลา 11.00 น. กล่าวรำลึกเหตุการณ์ประวัติศาสตร์และแสดงความอาลัยต่อวีรชน

ในส่วนของกิจกรรมช่วงบ่าย ที่หอประชุมศรีบูรพา (หอเล็ก)

เวลา 12.30 น. ภาพยนตร์สารคดี เหตุการณ์ 6 ตุลาฯ “ต่างความคิดผิดถึงตาย”

เวลา 13.30 น. กิจกรรม “ถอดบทเรียนการต่อสู้ เพื่อประชาธิปไตย” ในคอนเซ็ปต์ “กว่าจะเป็นประชาธิปไตย” โดยมีอดีตคนเดือนตุลา ญาติผู้ถูกบังคับสูญหาย และตัวแทนนักการเมือง ร่วมแลกเปลี่ยนความเห็น อาทิ นายประเวศ เอมอมร ผู้ประสานงานวีรชนและญาติวีรชน 14 ตุลาคม 2516 กล่าวในหัวข้อ “การเยียวยาแบบสงเคราะห์นิยมจากรัฐไทย”, น.ส.สิตานัน สัตย์ศักดิ์สิทธิ์ พี่สาวของ นายวันเฉลิม สัตย์ศักดิ์สิทธิ์ หรือ ‘ต้าร์ วันเฉลิม’ นักเคลื่อนไหวทางการเมืองผู้ถูกบังคับให้สูญหายในขณะที่ลี้ภัยในประเทศกัมพูชา ร่วมกล่าวในหัวข้อ “ผู้ลี้ภัยทุกคนอยากกลับบ้าน : อนาคตผู้ลี้ภัยภายใต้รัฐบาลนายกฯพลเรือน”

พร้อมกิจกรรมเซอร์ไพรส์สุดพิเศษ ในหัวข้อ “การเมืองไทยในยุครัฐพันลึกโผล่ขึ้นเหนือน้ำ” ต่อด้วย นายชัยธวัช ตุลาธน หัวหน้าพรรคก้าวไกล (ก.ก.) กล่าวในหัวข้อ “อีกกี่ตุลา(คม) สังคมไทยจึงจะพร้อมสำหรับเรื่องแหลมคม และการปูทางสู่ประชาธิปไตยในมุมมองของ ชัยธวัช ตุลาธน”

เวลา 14.30 น. ฉายภาพยนตร์สั้นว่าด้วยเหตุการณ์ 6 ตุลาฯ “พิราบ” และกิจกรรมเสวนา หัวข้อ “เอายังไงดีกับกองเซ็นเซอร์ : บทบาทของคณะกรรมการพิจารณาภาพยนตร์และวีดิทัศน์ ภายใต้รัฐบาลซอฟต์เพาเวอร์” โดย นายศิธา ทิวารี สมาชิกพรรคไทยสร้างไทย (ทสท.), น.ส.วทันยา วงษ์โอภาสี หรือมาดามเดียร์ ประธานคณะทำงานนวัตกรรมการเมือง กทม. อดีต ส.ส.บัญชีรายชื่อ พรรคพลังประชารัฐ และ ตัวแทนสมาพันธ์สมาคมภาพยนตร์แห่งชาติ (MPC) ดำเนินรายการโดย น.ส.ภัสราวลี ธนกิจวิบูลย์ผล หรือมายด์ นักเคลื่อนไหวทางการเมือง

เวลา 16.00 น. กิจกรรม Walking Tour โดยเดินจากสวนประวัติศาสตร์ธรรมศาสตร์ กับการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย ณ บริเวณหน้าหอประชุมใหญ่ถึงลานโพธิ์

กิจกรรมช่วงเย็น ที่สวนประวัติศาสตร์ธรรมศาสตร์ กับการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย ณ บริเวณหน้าหอประชุมใหญ่

เวลา 18.10 น. การแสดง “บ้านเมืองของเรายังคงลงแดง” โดยกลุ่มกิจกรรมการละคอน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (TU Drama)

เวลา 18.40 น. บทเพลงปฏิวัติ โดย วงสามัญชน และวง H3F (Live ผ่านเพจ 47 ปี 6 ตุลาฯ)

เวลา 19.00 น. กิจกรรมจุดเทียนรำลึก