หลายคนแยกไม่ออก! หมอเผยวิธีสังเกต ระหว่างคนเมา กับ ผู้ป่วยสโตรก
จากกรณีการช่วยเหลือผู้ป่วย โรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) ที่ล่าช้า เนื่องจากคนรอบข้างเข้าใจผิดว่าเป็นเพียงอาการ เมาสุรา ทั้งที่อาการบางอย่างมีความคล้ายกัน ทำให้ผู้ป่วยจำนวนหนึ่งพลาดโอกาสเข้ารับการรักษาในช่วงเวลาสำคัญ ซึ่งอาจนำไปสู่ความพิการถาวรหรือเสียชีวิตได้
นพ.ประชา กัญญาประสิทธิ์ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านศัลยกรรมระบบประสาทและหลอดเลือดสมอง เจ้าของเพจ หมอประชาผ่าตัดสมอง ระบุว่า อาการของภาวะหลอดเลือดสมองตีบ แตก หรือตัน มีจุดสังเกตที่แตกต่างจากอาการเมาสุรา หากสามารถสังเกตได้เร็ว จะช่วยให้ผู้ป่วยได้รับการรักษาภายใน ช่วงเวลาทอง 4.5 ชั่วโมงแรก ซึ่งมีผลต่อโอกาสรอดชีวิตและการฟื้นตัวอย่างมาก
จุดสังเกตความต่าง สโตรก กับ เมาสุรา
- การเดินหรืออ่อนแรง
คนเมามักเดินเซไปมาไม่เป็นทิศทาง ขณะที่ผู้ป่วยสโตรกมักเซหรือล้มไปด้านเดียวกับร่างกายที่อ่อนแรง
- การพูด
คนเมาอาจพูดไม่รู้เรื่องเพราะขาดสติ แต่ผู้ป่วยสโตรกอาจ
พูดไม่ได้แต่ยังเข้าใจคำสั่ง
พูดได้แต่ตอบไม่ตรงคำถาม
พูดได้แต่เรียกชื่อสิ่งของไม่ออก
- อาการเวียนศีรษะ
คนเมายังพยายามเดินได้ แต่ผู้ป่วยสโตรกมักเวียนศีรษะรุนแรงจนไม่สามารถเดินหรือทรงตัวได้
วิธีสังเกตอาการสโตรกด้วยหลัก HEBFAST
แนวทางจากสถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ ใช้สังเกตอาการเบื้องต้น ได้แก่
H - Headache ปวดศีรษะรุนแรงเฉียบพลัน
E - Eyes ตามัว เห็นภาพซ้อน หรือมองไม่เห็นกะทันหัน
B - Balance เสียการทรงตัว เดินเซ เวียนศีรษะ
F - Face หน้าเบี้ยว ปากเบี้ยว ยิ้มแล้วปากไม่เท่ากัน
A - Arm แขนขาอ่อนแรงหรือชาครึ่งซีก
S - Speech พูดไม่ชัด พูดไม่ออก หรือพูดสับสน
T -Time หากมีอาการแม้เพียงข้อเดียว ต้องรีบนำส่งโรงพยาบาลหรือโทร 1669 ทันที
การช่วยเหลือเบื้องต้น
หากไม่แน่ใจว่าผู้ป่วยเมาสุราหรือเป็นสโตรก ควรถือว่าเป็นภาวะฉุกเฉินและรีบพาไปโรงพยาบาล เพื่อให้แพทย์ตรวจวินิจฉัยด้วย CT Scan หรือ MRI ซึ่งสามารถแยกอาการได้ชัดเจน ที่สำคัญ ห้ามให้ผู้ป่วยกินอาหาร ดื่มน้ำ หรือรับประทานยาเอง ระหว่างรอความช่วยเหลือ เพราะอาจเกิดการสำลักจากการทำงานผิดปกติของกล้ามเนื้อที่ใช้กลืน