หมึกยักษ์กับสุดยอดการเสียสละ ที่ยอมตายเพื่อให้ลูกรอด เรื่องปกติในธรรมชาติเพื่อรักษาเผ่าพันธุ์
สิ่งเก่าไปเพื่อให้อนาคตของสิ่งใหม่อยู่ต่อ เป็นเรื่องปกติของโลกใบนี้เพราะชีวิตเดินไปข้างหน้าอย่างไม่มีที่สิ้นสุด สิ่งมีชีวิตรุ่นใหญ่จึงปกป้องอนาคตของลูกหลานเพื่อให้พวกเขาได้ดำเนินไปตามวิถีทางของพวกเขาเอง สุดยอดความเสียสละของแม่หมึกยักษ์เพื่อลูก
ไม่ว่าเราจะหันไปทางไหน ตั้งแต่สิ่งมีชีวิตตัวเล็ก ๆ อย่างยุงลาย(ช่วงนี้ระวังไข่เลือดออกด้วยนะทุกคน) ไปจนถึง ช้าง และวาฬสีน้ำเงิน ทุกชีวิตต่างทุ่มเททั้งเวลาและทรัพยากรเพื่อมีลูก เลี้ยงลูก และดูแลลูกไปจนเติบใหญ่
ไม่เพียงแค่นั้น หลายสายพันธุ์ที่อยู่รวมกันเป็นฝูงอย่างช้างก็ยังช่วยดูแลลูกเล็ก ๆ ในฝูงแม้จะไม่ใช่ลูกตัวเองก็ตาม เนื่องจากอนาคตของฝูงนั้นสำคัญกว่าตัวใดตัวหนึ่ง พวกมันทั้งหมดต่างพยายามให้เจ้าตัวเล็กที่เกิดมาอยู่รอดต่อไป
แต่ความเสียสละสูงสุดที่นักวิทยาศาสตร์รู้จักนั้นเป็นของ ‘หมึกยักษ์’ (Octopus) หมึกตัวเมียจะผสมพันธุ์เพียงครั้งเดียวในชีวิตของมัน เมื่อเสร็จภารกิจกับตัวผู้ แม่หมึกจะทำการเลือกสถานที่วางไข่ จากนั้นเธอก็จะใช้หนวดของเธอทำการผูกไข่ทีละฟองไว้กับรัง ซึ่งอาจมีมากถึง 50,000 ฟอง
กระบวนการทั้งหมดทำอย่างค่อยเป็นค่อยไปนานนับเดือน ดูแลไข่อย่างทะนุถนอมโดยที่ไม่ได้ออกไปหาอาหารเพื่อตัวเองเลย เมื่อไข่ทั้งหมดยึดกันแน่น แม่หมึกจะค่อย ๆ เข้าสู่ภาวะฆ่าตัวตายในระดับเซลล์ไล่ขึ้นเป็นเนื้อเยื่อและอวัยวะต่าง ๆ
กลายเป็นหมึกที่ชราภาพจากนั้นร่างกายของแม่หมึกจะสลายไปเป็นสารอาหารให้ลูก ๆ ของเธอได้กินตอนที่ฟักไข่ออกมา พฤติกรรมเหล่านี้ช่วยให้หมึกน้อยมีโอกาสอยู่รอดมากขึ้น แม้แม่หมึกจะอดอาหารนานแค่ไหนก็ตาม เธอจะยังเฝ้าไข่ไม่ไปไหนปกป้องและหวังให้เจ้าตัวเล็กทั้งหลายออกมาดูโลกให้ได้
นักวิทยาศาสตร์ยังไม่เข้าใจสาเหตุที่แท้จริงว่ามันทำได้ยังไง แต่ก่อนหน้านี้มีงานวิจัยว่าการเสียสละนี้เกิดจากต่อมที่เรียกว่า optic gland พร้อมกับฮอร์โมนหลายชนิด ซึ่งถูกกระตุ้นหลังจากการผสมพันธุ์ที่ไปกระตุ้นให้เกิดการย่อยสลายของร่างกายอีกที
ในที่สุด ไข่จำนวน 50,000 ฟองจะมีเพียง 2% เท่านั้นที่รอดและเติบโตเพื่อสืบสายพันธุ์ต่อไปได้ หากไม่มีการเสียสละของแม่แล้ว อัตราการรอดชีวิตของลูก ๆ คงไม่ถึงแม้แต่ 1% และนั่นจะนำไปสู่การสูญพันธุ์ของสปีชีส์ในอนาคต
ข้อมูลจาก
https://journals.biologists.com/…/Multiple-optic-gland…
https://www.discoverwildlife.com/…/why-do-female…/
https://www.sciencealert.com/mother-octopus-senescence…
https://octonation.com/do-octopuses-die-after-giving-birth/
Photo : Ellen Muller