Digital News Report 2025 เปิดบทเรียนต่อลมหายใจสื่อเก่า ในวันที่โลกของข่าวสารไม่เหมือนเดิม

“วันนี้ คนหนุ่มสาวไม่ได้เปิดทีวีดูข่าว เขาเปิด TikTok”

นี่ไม่ใช่แค่คำพูดลอยๆ แต่คือความจริงที่ Reuters Institute ยืนยันในรายงาน Digital News Report 2025 ซึ่งสำรวจผู้คนกว่าแสนคนใน 48 ประเทศทั่วโลก และชี้ชัดว่า โลกของสื่อกำลังเปลี่ยนอย่างเงียบเชียบ ทว่ายิ่งใหญ่เกินจะคาด

เพราะสิ่งที่เปลี่ยนไม่ใช่แค่ ‘แพลตฟอร์ม’ แต่คือ ‘ความไว้ใจ’ และ ‘พฤติกรรม’ ของผู้บริโภค

🟡 ความน่าเชื่อถือลดลง แต่ยังไม่สิ้นศรัทธา

แม้หลายประเทศจะยังไว้วางใจสื่อดั้งเดิม เช่น BBC, CNN, ARD แต่มีคนเพียง 40% เท่านั้นที่เชื่อว่าข่าวส่วนใหญ่น่าเชื่อถือ

อีกด้านหนึ่ง คนธรรมดาที่กลายเป็น Creator/Podcaster/YouTuber กลับได้รับความนิยมอย่างล้นหลาม เช่น Joe Rogan, Tucker Carlson หรือแม้แต่ Hugo Travers แห่ง TikToker สายข่าวจากฝรั่งเศส ที่รายงานบอกว่า 22% ของคนรุ่นใหม่ชาวฝรั่งเศส (อายุต่ำกว่า 35 ปี) เลือกเสพข่าวสารจากเขา

นี่ไม่ใช่แค่ปรากฏการณ์ ‘ดาราข่าว’ แต่มันคือ ‘การสื่อสารที่ข้ามพรมแดนของความเป็นสื่อ’

🟡 ยุคของวิดีโอ เสียง และปัญญาประดิษฐ์

คนอายุ 25–34 ปีทั่วโลก โดยเฉพาะในสหรัฐฯ อังกฤษ ฟิลิปปินส์ และอินเดีย เปลี่ยนจากการอ่านเป็นการดูข่าว อย่างมีนัยสำคัญ

🔸Podcast กลายเป็นของจำเป็นสำหรับคนรุ่นใหม่ที่ใส่ใจการเมือง

🔸ในสหรัฐอเมริกา ผู้คน 15% ใช้พอดแคสต์ข่าวเป็นแหล่งข่าวรายสัปดาห์ แต่คนใช้วิทยุตามข่าวมีเพียง 13%

🔸YouTube และ TikTok กลายเป็นเส้นเลือดใหญ่ของการรับรู้ข่าวสาร

และ AI ก็เข้ามาอยู่ในสมรภูมินี้เช่นกัน

🔸7% ของผู้คนใช้ ChatGPT หรือ Gemini เพื่อเสพข่าว และในกลุ่มคนอายุต่ำกว่า 25 ปี ก็มีจำนวนถึง 15%

ทั้งนี้ คนส่วนใหญ่ยังไม่สบายใจถ้าให้ AI ผลิตข่าวเองโดยไม่มีมนุษย์ควบคุม

แต่คำถามคือ เราจะใช้ AI เพื่อเพิ่มพลังให้สื่อ หรือจะปล่อยให้มันแทนที่มนุษย์?

🟡 คนไม่ได้หมดใจจะเสพข่าว แค่เนื้อหาหนักเกินไป

40% ของคนทั่วโลกกำลังเลี่ยงข่าวบางประเภท โดยเฉพาะข่าวสงคราม การเมือง และประเด็นที่ทำให้รู้สึกเหนื่อย เพราะต้องการข่าวที่มีความหวัง มีคำอธิบาย และมีทางออก

นี่คือโอกาสของสื่อ… ที่จะไม่ใช่แค่รายงาน แต่ ‘แปลความ’ และ ‘สร้างพลังใจ’

🟡 ธุรกิจข่าวจะไม่รอด ถ้ายังขายแบบเดิม

มีแค่ 10% ของผู้บริโภคในอังกฤษ และ 20% ในอเมริกา ที่ยอมจ่ายเงินเพื่อเสพข่าวแบบสมัครสมาชิก

แต่ในนอร์เวย์กลับมียอดใช้จ่ายสูงถึง 42% เพราะมีโมเดล ‘บันเดิล’ ซึ่งหมายถึงการมัดรวมแพ็กเกจ ข่าวสารหรือบริการสื่อหลายๆ อย่างเข้าไว้ด้วยกันแล้วขายในราคาเดียว ทั้งยังมีระบบจ่ายแบบยืดหยุ่น

จุดเปลี่ยนอยู่ที่เราจะทำให้ข่าวเป็นบริการที่คน ‘อยากจ่าย’ ได้อย่างไร?

🟡 บทเรียนสำคัญที่ผมอยากฝากไว้

• อย่ายึดติดกับช่องทาง แต่ต้องเข้าใจพฤติกรรมใหม่ของผู้ฟังผู้ชม

• สื่อเดิมยังมีพลัง ถ้าเรายังยึดมั่นในความถูกต้อง ความโปร่งใส และความจริง

• AI ไม่ใช่ศัตรู แต่เป็นเครื่องมือที่ต้องใช้ด้วยความระมัดระวัง

• คนต้องการความหวัง ไม่ใช่แค่พาดหัวร้อนแรง

• โมเดลรายได้ต้องยืดหยุ่น และมองหาความร่วมมือแบบใหม่

ในวันที่ข่าวสารล้นโลก และความจริงอาจถูกกลบด้วยเสียงดัง เราไม่ได้ต้องการแค่ ‘คนที่รายงานก่อน’ แต่ต้องการ ‘คนที่อธิบายได้ดีที่สุด’

และนี่อาจเป็นบทบาทใหม่ของนักข่าวและนักสื่อสาร

ไม่ใช่แค่ผู้ส่งข่าว แต่เป็นผู้นำทางในโลกที่ซับซ้อนกว่าเดิม